Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) 1 Mart 2026'da ara verilen bir hafta vadeli repo ihalelerine, yaklaşık 6 aylık aranın ardından dün yeniden başladı. Merkez Bankası'nın bu hamlesi yurtiçi piyasalarda risk iştahını desteklerken, ağustosta enflasyon beklentisinin gerilediğine ve eylülde faiz indirimine kapının tekrar aralandığına işaret ediyor.
NORMALE DÖNÜŞ
Merkez Bankası, bankaları iki kanaldan fonluyor. Birincisi resmi politika faizi olan ve halen yüzde 37 seviyesinde bulunan bir hafta vadeli repo ihaleleri, diğeri ise yüzde 40 olan gecelik borç verme. TCMB, 1 Mart 2026'da haftalık repo ihalelerine ara verdiğinde bankaları yüzde 40 faizli gecelik borçlanmaya yöneltmişti. Böylece kâğıt üzerinde politika faizi yüzde 37'de kalırken, bankaların TCMB'den sağladığı fonlama yüzde 40'lık gecelik borç verme faizine taşınmıştı.
İLK ADIM DÜN ATILDI
Merkez Bankası aldığı karar doğrultusunda dün ilk adımı attı. TCMB, yüzde 37 faiz oranıyla 1 milyar TL tutarında bir hafta vadeli repo ihalesi gerçekleştirdi. İhalede basit faiz yüzde 37, bileşik faiz ise yüzde 44.58 oldu. Gecelik yüzde 40'ın yıllık bileşik faizi yüzde 49.16 iken haftalık yüzde 37'nin yıllık bileşik faizi yüzde 44.58.
Başka bir ifade ile TCMB aldığı kararla zımni faiz indirimi 458 baz puan oldu. Bankaların ellerindeki tahvilleri teminat verip Merkez Bankası'ndan lira çektiği bir hafta vadeli repo ihalesinin faizi 10 Eylül'deki Para Politikası Kurlu toplantısında yüzde 37'de sabit bıraksa bile, o tarihe kadar 300 baz puana varan fiilî bir gevşeme gerçekleşecek.
KREDİ FAİZLERİ DÜŞECEK
Ortadoğu'da devam eden gerilim ve 90 doların üzerindeki petrol fiyatları jeopolitik riskleri canlı tutarken, Merkez Bankası'nın dünkü hamlesi son dönemde daralan iç talebe ve finansmanda darboğaz yaşayan reel sektöre nefes aldıracak. İç talepteki daralmanın PPK notlarına da yansıdığına dikkat çeken analistler, önümüzdeki dönemde kredi büyüme sınırlarında da gevşeme yönünde adımlar atılabileceğine dikkat çekti.
Mevduat ve kredi faizlerinde de önümüzdeki dönemde düşüş yaşanacağı belirtildi. Öte yandan analistler petrol fiyatları ve kurda yaşanabilecek sıçrama durumunda fonlamanın tekrar yüzde 40'tan yapılabileceğini vurguladı.
RİSK İŞTAHINI ARTIRDI
TCMB'nin yeniden haftalık repo kanalını devreye alması, likidite yönetiminde olağan operasyonel çerçeveye dönüş sinyali olarak değerlendirildi. Söz konusu adım, bankaların fonlama maliyetlerinin politika faizine yaklaşabileceği ve piyasa faizlerinde gerileme yaşanabileceği beklentilerini güçlendirirken yurt içi piyasalarda risk iştahını da destekledi.
Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi alış ağırlıklı bir seyir izlerken faizlerde gerileme beklentisinin bankaların fonlama maliyetlerini düşürerek karlılıklarını destekleyebileceği öngörüsüyle bankacılık endeksindeki yükseliş yüzde 4'e yaklaştı.
TALEBİ CANLANDIRIR
İstanbul Bilgi Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erhan Aslanoğlu, faizlerdeki düşüşün tüketici talebini de canlandırabileceğine dikkati çekti. Mevsimsel faktörlerin yanı sıra altın fiyatlarındaki yükselişin de iç talebi tekrar canlandırabileceğinin tahmin edildiğini aktaran Aslanoğlu, bu gelişmelerin birleşmesi halinde reel sektörün hem iç hem de dış talep açısından bir miktar rahatlayabileceğini, finansman maliyetlerinin düşebileceğini belirtti.
1 TRİLYON LİKİDİTE FAZLASI
Kuveyt Türk Yatırım Araştırma Direktörü Kutay Gözgör de TCMB'nin, Orta Doğu'da artan çatışmaların ardından 1 Mart'ta ara verdiği bir hafta vadeli repo ihalelerine yeniden başlayacağını açıklamasının 13 Ağustos Enflasyon Raporu sonrasındaki beklentileriyle uyumlu bir gelişme olarak öne çıktığını kaydetti.
Mevcut durumda piyasada yaklaşık 1 trilyon lira seviyesinde likidite fazlası bulunduğunu aktaran Gözgör, "Kararın, özellikle bankacılık, GYO ve holdingler ile endeks ağırlığı yüksek hisseler öncülüğünde Borsa İstanbul açısından genel olarak olumlu karşılanmasını bekliyoruz" diye konuştu.
ENFLASYON BEKLENTİSİ YÜKSELDİ
2026 yılı Ağustos ayına ilişkin Sektörel Enflasyon Beklentileri verileri yayımlandı. Buna göre, ağustosta 12 ay sonrası yıllık enflasyon beklentileri geçen aya göre piyasa katılımcıları için 0.26 puan azalarak yüzde 23.69 seviyesine gerilerken, hane halkı için 0.64 puan artarak yüzde 45.58 seviyesine, reel sektör için ise 0.30 puan yükselerek yüzde 32.80 seviyesine çıktı.
Öte yandan TCMB'nin Hanehalkı Beklenti Anketi'nde katılımcıların yatırım tercihleri ve gelecek döneme ilişkin beklentileri açıklandı. Katılımcıların yatırım tercihlerinde "altın alırım" diyenlerin oranı bir önceki aya göre 1 puan artarak yüzde 41.3 oldu. Altın, ankette en yüksek orana sahip yatırım tercihi olarak ilk sırada yer aldı.
