Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO), yurt dışındaki arama ve üretim faaliyetlerini genişleterek küresel enerji sektöründeki etkinliğini artırıyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın yılbaşında açıkladığı "Türkiye Petrolleri'ni yurt dışında büyütme" stratejisi doğrultusunda uluslararası enerji şirketleriyle peş peşe iş birliklerine imza atan şirket, Irak'ın ardından Bulgaristan'da da önemli bir ortaklığa katıldı.
Bu strateji kapsamında TPAO'nun 2028 yılında günlük yaklaşık 500 bin varil petrol ve doğal gaz üretimine ulaşması, daha sonraki aşamada ise üretimin günlük 1 milyon varile çıkarılması hedefleniyor. Bulgaristan'ın Karadeniz'deki Khan Tervel sahasına ortak olunması, bu hedef doğrultusunda atılan son adım olarak öne çıkıyor.
KARADENİZ'DE ORTAKLIK
TPAO'nun Bulgaristan'daki ortaklığı, 18 Şubat'ta imzalanan anlaşmanın Bulgaristan Bakanlar Kurulu tarafından temmuz ayı sonunda onaylanmasıyla resmiyet kazandı. Anlaşma kapsamında TPAO, Bulgaristan'ın Karadeniz'deki münhasır ekonomik bölgesinde bulunan Khan Tervel Blok 1-26 sahasındaki petrol ve doğal gaz arama ruhsatına yüzde 33 payla ortak oldu. Projede operatörlüğü Shell üstlenirken ortaklık yapısı yüzde 42 Shell, yüzde 33 TPAO ve yüzde 25 Avusturyalı enerji şirketi OMV şeklinde oluştu.
Yaklaşık 3 bin 800 kilometrekare büyüklüğündeki saha, Türkiye'nin en büyük doğal gaz keşfi olan Sakarya Gaz Sahası'na yakın konumuyla dikkat çekiyor. İlk aşamada sahada sismik çalışmalar yürütülecek, ardından arama kuyularının açılması planlanıyor. Yaklaşık beş yıl sürecek arama ruhsatı kapsamında ilerleyecek projede TPAO'nun Sakarya Gaz Sahası'nda edindiği derin deniz tecrübesini uluslararası projelere taşıması hedefleniyor.
TPAO'nun uluslararası büyüme stratejisinin önemli ayaklarından biri de Irak'taki Kerkük sahaları oldu. Şirket, bp ve ConocoPhillips ile birlikte Baba ve Avanah kubbeleri ile Bai Hassan, Jambur ve Khabbaz sahalarının geliştirilmesi amacıyla kurulan konsorsiyuma yüzde 15 payla katıldı.
Irak'ın Maden Çıkaran Endüstriler Şeffaflık Girişimi'nin saha verilerine göre, TPAO'nun ortak olduğu sahalarda günlük yaklaşık 300 bin varil petrol üretimi gerçekleştiriliyor. İlk etapta yaklaşık 3 milyar varil petrol eşdeğeri hidrokarbonu kapsayan projenin potansiyeli ise 20 milyar varil petrol eşdeğerine ulaştı.
DEVLERLE İŞBİRLİĞİ
TPAO, son dönemde dünyanın önde gelen enerji şirketleriyle iş birliği ağını büyütüyor. Şirket, ocak ayında ExxonMobil'in iştiraki ESSO Exploration International Limited ile Karadeniz, Akdeniz ve diğer potansiyel bölgelerde petrol ve doğal gaz aramalarını kapsayan mutabakat zaptı imzaladı. Şubatta Chevron ile arama ve üretime yönelik iş birliği anlaşmasına varan TPAO, aynı dönemde İngiliz enerji şirketi BP ile de stratejik ortaklık anlaşması yaptı. Nisanda ise Fransız enerji şirketi TotalEnergies ile Karadeniz ve uluslararası bölgelerde ortak arama fırsatlarının değerlendirilmesine yönelik mutabakat imzalandı.
TÜRKİYE ENERJİ DEĞER ZİNCİRİNDE SÖZ SAHİBİ OLUYOR
Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, TPAO'nun Bulgaristan ve Irak projeleriyle yalnızca üretimini artırmadığını, Türkiye'nin enerji alanındaki stratejik konumunu da güçlendirdiğini söyledi. Rizvi, üretim projelerinde doğrudan pay sahibi olmanın Türkiye'ye gelir sağlama, arz kaynaklarını çeşitlendirme ve enerji değer zincirinin farklı halkalarında daha etkin rol üstlenme imkânı sunduğunu belirterek, bunun Türkiye'yi sadece bir enerji geçiş ülkesi olmaktan çıkarıp enerji varlıklarına sahip bir aktöre dönüştürdüğünü ifade etti.
Oslo Üniversitesi Araştırma Görevlisi Francesco Sassi ise TPAO'nun son yıllarda faaliyet alanını önemli ölçüde genişlettiğini belirterek, şirketin Türkiye'nin enerji diplomasisinin önemli aktörlerinden biri haline geldiğini söyledi. Sassi'ye göre yeni ortaklıklar, Türkiye'nin stratejik hedeflerine de katkı sağlayacak.
