Sayıştay'ın 3 numaralı bulgusunda, ABB'nin gerekli şartları taşımayan bir bilişim hizmetini doğrudan temin yöntemiyle satın aldığı ve alınan hizmetin teknik şartnameye uygun tamamlanmadığı tespit edildi. 2015 yılında açık ihale ile alınan, daha sonra başka bir yazılım sistemiyle değiştirilen bilişim hizmeti için 2025 yılında doğrudan temin yöntemine başvuruldu. Sayıştay, aradan yaklaşık 10 yıl geçmesine ve başka bir sistem kullanılmasına rağmen eski firmadan yeniden doğrudan hizmet alınmasının zorunluluk oluşturmadığını belirtti. Belediyenin açık ihale yapmayı planladığını kendi cevabında da kabul ettiğine dikkat çeken denetçiler, şu değerlendirmeyi yaptı: "Açık ihaleyle alınması mümkün olan bir alım, planlamanın doğru yapılmaması sebebiyle hatalı bir yöntemle alınmıştır."
Sayıştay ayrıca, teknik şartnamede belirtilen tarihlerde tamamlanması gereken yazılım modüllerinin zamanında kullanıma alınmadığını ortaya koydu. Bütçe ve muhasebe modülü kullanılmaya başlanmadan aylar önce hakediş talep edilirken, taşınır modülünden ilk işlem ancak 5 Ocak 2026'da gerçekleştirildi. İnsan kaynakları modülü ise devreye alınmadı. Sayıştay, bu durumu kamu kaynaklarının ekonomik ve verimli kullanılmaması olarak değerlendirdi.
ÖNCE MAL ALINDI, SONRA İHALE YAPILDI!
Rapordaki 4 numaralı bulgu ise ihale yapılmadan mal alınmasına ilişkin:. ABB Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığının yazıcı makinelerine yedek parça ve kart okuyucu alımına ilişkin satın alma dosyalarını inceleyen Sayıştay, mal alımına ilişkin gerçekleştirme belgelerinin ihalenin yapıldığı 20 Haziran 2025 tarihinden önce düzenlendiğini tespit etti. Yani mal alımı ihale sürecinden önce gerçekleştirilmiş, daha sonra ödeme yapılabilmesi amacıyla pazarlık usulüyle ihale yapılmıştı. Bu yöntemde yalnızca belediye tarafından çağrılan istekliler teklif verebildi.
Belediye yönetimi, alımın bilişim altyapısının sürekliliği açısından acil olduğunu savundu. Ancak Sayıştay, söz konusu işlemin anlık ve geri dönüşü olmayan zarar doğurabilecek bir müdahale olmadığını, arızaların bildirilmesinden sonra gerçekleştirildiğini belirtti. Denetçiler, önce mal veya hizmet temin edilip ardından ödeme yapılabilmesi için ihale düzenlenmesinin ihale mevzuatının işleyişine aykırı olduğunu vurguladı.
110 GÜNLÜK İŞ 225 GÜNDE BİTTİ!
Sayıştay'ın 5 numaralı bulgusunda Beypazarı ilçesi Ayvaşık Mahallesi'nde heyelan tehlikesine karşı yapılan yapım işi ele alındı. Can ve mal güvenliği açısından acil olduğu gerekçesiyle pazarlık usulüyle ihale edilen fore kazık yapım işinde ciddi koordinasyon sorunları yaşandı. 2 Aralık 2024'te sözleşmesi imzalanan ve 110 günde tamamlanması planlanan işte kullanılacak beton ve demirin belediye tarafından temin edilmesi kararlaştırıldı. Ancak gerekli malzemeler için açık ihale 12 Mart 2025'te yapılabildi, sözleşme ise 7 Nisan 2025'te imzalandı.
İnşaat malzemelerinin zamanında temin edilememesi nedeniyle yüklenici sahada demir ve beton bulunmadığını belirterek süre uzatımı talep etti. Sayıştay, acil müdahale gerektiren bir işin belediyenin ilgili daire başkanlıkları arasındaki koordinasyon eksikliği nedeniyle uzadığını tespit etti. 23 Mart 2025'te tamamlanması gereken yapım işi ancak 16 Temmuz 2025'te bitirilebildi. Böylece 110 günde tamamlanması planlanan iş 225 günde tamamlandı. Sayıştay, pazarlık usulünü gerektiren aciliyetin uygulama aşamasında gözetilmediğine ve birimler arasındaki koordinasyon eksikliğinin işi geciktirdiğine dikkat çekti.
ŞARTNAMEYE UYMAYAN İŞLER KABUL EDİLDİ!
Sayıştay'ın 8 numaralı bulgusu ise mal ve hizmet alımlarındaki denetim eksikliklerini ortaya koydu. Beton bariyer üretiminde zorunlu dayanıklılık testlerinin yapılmadığı, oyun ve spor aletlerinin bakımında şartnamede istenen iki personel yerine bir personel çalıştırıldığı ve yıllık fenni muayenelerin gerçekleştirilmediği belirlendi.
Telsiz bakım ihalesinde de yüklenicinin arızalı cihazlar yerine ikame telsiz vermesi gerekirken, tamire gönderilen 31 cihaz için belediyenin ikame cihaz talep etmediği tespit edildi. Üstelik tüm bu eksikliklere rağmen hizmetlerin teknik şartnameye uygunmuş gibi kabul edildiği Sayıştay raporuna girdi. Denetçiler, belediyenin savunmasını da yeterli bulmayarak, "Kabule uygun olmayan bu dokümanlara göre muayene ve kabul işlemleri yapılamayacağından İdare tarafından yapılan açıklamalar yerinde görülmemiştir" değerlendirmesinde bulundu. Bu tespitler; doğrudan temin, ihale öncesi alım, koordinasyon eksikliği ve şartnameye aykırı hizmet kabulleriyle belediyenin satın alma süreçlerindeki sorunları gözler önüne serdi.
YAVAŞ'IN "ŞEFFAFLIK" SÖYLEMİ İLE GERÇEKLER ARASINDAKİ MAKAS AÇILIYOR
Geçmişte katıldığı programlarda "İhaleleri açık yapmaya başladık, insanlar verdikleri paranın nasıl harcandığını görmek istiyor" diyerek şeffaflığı ön plana çıkaran Başkan Mansur Yavaş'ın, Sayıştay raporundaki bu ağır eleştiriler karşısında nasıl bir idari tutum takınacağı merak ediliyor.
