15 yaşında bir çocuğun eline av tüfeğini alıp 3'ü ağır 11 öğrenciyi yaralaması yalnızca bir saldırı haberi olarak görülmeyecek kadar ciddi bir olaydır.
Okula yakın bir bölgede gerçekleşen bu olay, aslında toplum olarak hepimizi cevaplaması güç sorularla baş başa bırakıyor. Bu dehşet verici olayı tüm boyutları ile uzman psikolog Esra Ezmeci ile konuştum.
'ŞİDDET ÇOK FAKTÖRLÜ'
"Bu olay yalnızca bir çocuk şiddet uyguladı diye geçiştirilemez" diyen Ezmeci sözlerine şöyle devam etti: "Çocuklarda şiddet bir sabah aniden ortaya çıkmaz; çoğu zaman fark edilmeyen ya da 'çocuktur, geçer' denilerek ihmal edilen bir sürecin son noktasıdır.
Şiddet çok faktörlüdür. Aile içi iletişim, zorbalık, arkadaş çevresi, okul iklimi, sosyal medya, şiddet içerikleri, dürtü kontrol zorluğu, travma, dışlanmışlık ve öğrenilmiş davranış modelleri bir araya gelebilir. Şiddetin normalleştirilmesi de tehlikelidir.
Kavga videoları, küçük düşürme içerikleri, silah gösterileri ve 'intikam' temalı paylaşımlar şiddete ilişkin algıyı etkileyebilir. 'Bir video izledi, o yüzden yaptı' demek bilimsel değildir; ancak sürekli şiddetin havalı veya kabul edilebilir sunulması göz ardı edilmemelidir."
SORUMLULUK BÜYÜK
Saldırganın odasında dijital platformda yayınlanan 'You' dizisinin karakteri Joe Goldberg'e yönelik hayranlık notları ve manifesto bulunmasının ise bize önemli bir noktayı işaret ettiğini belirten uzman psikolog Esra Ezmeci sözlerine şöyle devam etti. "Öncelikle ergenlik dönemi gerçekten bir çocuğun gelişiminde en önemli dönemlerden biri; öfkesini çıkardığı, sevgisini, nefretini ortaya koyduğu bir dönem.
Eskiden ergenlik çok sert olsa dahi bu döneme göre daha kolay geçen bir süreçti. Çünkü eskiden ergenler odasını kapattığında dış dünyadan uzak kalırdı. Şimdiki dönemde ise öfkeli bir ergen geliyor kapısını kapatıyor ama dış dünyanın en tehlikeli yerleri ile temas eden sosyal medyaya kolaylıkla ulaşabiliyor. Ya da kendisi için rol modeli alabilecek tehlikeli insan figürlerini izleyebiliyor, tıpkı 'You' dizisindeki Joe Goldberg gibi bir karakteri rol model alabiliyor. Şimdiki çocuklar odalarının kapısını kapattıklarında yalnız değiller... Çok daha tehlikeli bir dünyaya açılıyorlar; sosyal medyaya...
İkinci önemli nokta ise zaten çocuklukta ya da ergenlik döneminde dışlanmış, aşağılanmış, ailesinden hiç destek alamamış, bir şekilde derdini anlatamamış çocuklar içlerinde büyük bir öfke biriktiriyor. Özellikle de ergenliğin devreye girmesi ile birlikte bu öfke çok daha fazla artabiliyor ve bu öfke arttığında bazen kendi gerçekliğini de kaybederek çok daha tehlikeli boyutlarda davranışlar sergileyebiliyor.
Mesela 'You' dizisindeki aslında psikopatik takıntılı bir karakter olan Goldberg'e özenerek insanlardan intikam alma yolunu seçebiliyor. Çocuklarımız ne yazık ki artık daha büyük bir tehlike içinde. Gençlerimizi tehlikelerden koruyabilmek için de başta aileler olmak üzere okul yönetimlerine ve öğretmenlerimize büyük bir sorumluluk düşüyor."
