Tarihçi ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı'nın vefat haberi, tüm Türkiye'yi derin bir üzüntüye boğdu. 78 yaşında hayata veda eden İlber Ortaylı, ardında unutulmaz eserler, sayısız anı ve büyük bir bilgi mirası bıraktı. Onun kaybı yalnızca ailesini ve yakın çevresini değil, fikirlerinden ilham alan milyonları da yasa boğdu. Siyaset, iş, spor ve sanat dünyasından birçok isim peş peşe taziye mesajları paylaşırken, Ortaylı'nın ardından duyulan derin üzüntü sosyal medyada da geniş yankı buldu.
Tarihçi ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı'nın vefat haberi Türkiye'yi yasa boğdu.
İlber Ortaylı'nın ailesi tarafından vefatı sonrası yapılan ilk açıklamada, "Ailemizin büyüğü İlber Ortaylı'yı 13 Mart 2026 gününde kaybettik. Uzun süren ve giderek karmaşıklaşan sağlık sorunlarına rağmen hayata duyduğu merakı, insanlarla bir arada olma arzusu hiç azalmadı ve gücü yettiğince bildiği gibi yaşadı. Okurları, öğrencileri, ve sevenleri onu hiçbir akademisyene nasip olmayacak bir büyüklükte bir sevgi ve saygıyla sarmaladılar. Onun adına derin bir şükran duyuyoruz. Cenazesiyle ilgili bilgileri daha sonra paylaşacağız" denildi.
Ortaylı'nın ailesi tarafından sağlık durumuna ilişkin sosyal medya hesabından 2 gün önce yapılan açıklamada ise, "İlber Ortaylı'nın beş gündür yoğun bakımda tedavisi devam etmektedir. Durumu stabildir. Alanında çok iyi bir ekip tarafından büyük bir özenle takip edilmektedir. İyi dileklerinizin ve dualarınızın yardımcı olacağını umuyoruz." ifadelerine yer verilmişti.
Ortaylı, bağışıklık sistemiyle ilgili immün tedavisi görüyordu. Ortaylı, geçen ay prostat ameliyatı olmuştu.
78 yaşında hayata gözlerini yuman Ortaylı için siyaset, iş dünyası, spor ve sanat camiasından art arda taziye mesajları paylaşıldı. Sevenlerini derin üzüntüye boğan acı haberin ardından birçok isim, duydukları üzüntüyü sosyal medya hesaplarından dile getirdi.
"ÜLKEMİZİN FİKİR HAYATINDA DERİN İZLER BIRAKMIŞTIR"
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz: Türk tarihçiliğinin müstesna isimlerinden Prof. Dr. İlber Ortaylı'nın vefatını üzüntüyle öğrendim. Ömrünü ilme ve milletimizin tarih şuurunun güçlenmesine adayan İlber Hoca, bilgisi, eserleri ve yetiştirdiği nesillerle ülkemizin fikir hayatında derin izler bırakmıştır. Kendisine Allah'tan rahmet, ailesine, öğrencilerine ve ilim camiamıza başsağlığı diliyorum. Mekânı cennet, makamı âlî olsun.
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş: Ülkemizin yetiştirdiği büyük tarihçilerden Prof. Dr. İlber Ortaylı'nın vefatını derin bir üzüntüyle öğrendim. İlber Hoca, engin tarih bilgisiyle kaleme aldığı inceleme, araştırma ve değerlendirmeleriyle ilim dünyasında silinmez bir iz bıraktı. Kendisine Allah'tan rahmet; ailesine, sevenlerine ve talebelerine başsağlığı diliyorum. Mekânı cennet olsun.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy: Türk tarihçiliğinin önde gelen isimlerinden, Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü sahibi, ilmi birikimi ve güçlü anlatımıyla tarih bilincinin geniş kitlelere ulaşmasına büyük katkı sağlayan Prof. Dr. İlber Ortaylı'nın vefatını derin bir üzüntüyle öğrendim. Akademik çalışmaları, eserleri ve yetiştirdiği öğrencilerle tarih alanında çok kıymetli bir miras bırakan Ortaylı, yalnızca bir bilim insanı değil aynı zamanda toplumda tarih şuurunun gelişmesine öncülük eden önemli bir münevverdi. Merhuma Allah'tan rahmet; ailesine, öğrencilerine, bilim dünyamıza ve tüm sevenlerine başsağlığı diliyorum.
"TÜRKİYE BİR DEĞERİNİ YİTİRDİ"
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu: Türkiye büyük bir değerini, bir tarih dâhisini yitirdi. Ülkemizin yetiştirdiği en müstesna değerlerden, kıymetli hocamız Prof. Dr. İlber Ortaylı'nın vefatını büyük bir üzüntüyle öğrendim. Hocamıza Allah'tan rahmet; ailesine, öğrencilerine ve aziz milletimize başsağlığı diliyorum. Mekânı cennet, makamı âli olsun. Başımız sağ olsun."
"BİZİ HEM GÜLDÜRÜR HEM DÜŞÜNDÜRÜRDÜ"
Erol Evgin: İlber Ortaylı çok değerli bir tarihçi ve bilim insanıydı. Sözünü hiç esirgemeyen, gerçek bir entellektüeldi. Yaşamın her alanında düşüncelerini özgürce paylaşırdı. Bazen de çok esprili yorumlarıyla bizi hem güldürür hem düşündürürdü.
Ortak dostumuz Prof. Dr. Kinyas Kartal'ın evinde bir yemekte İlber Hoca ve Emel Sayın ile buluşmuş tatlı ve derin sohbetinden yararlanmıştık. Daha sonra görüşmek kısmet olmadı. Çok; ama çok üzgünüm. Milletimizin başı sağ olsun. Mekanı cennet olsun.
"KALBİMİZDEKİ YERİ TARTIŞILMAZ VE UNUTULMAZ"
Ata Demirer: Çok üzgünüm. Milletimizin başı sağ olsun. Allah'tan rahmet, ailesine sabırlar dilerim. Öğrettikleri, nasihatları, derin bilgisi, mizahı, hoşgörüsü ile kalbimizdeki yeri tartışılmaz ve unutulmaz! Hep özleyeceğiz sizi hocam.
Murat Boz: Bugün bir değerimizi daha kaybetmenin derin üzüntüsünü yaşıyorum. İlber Ortaylı, yalnızca büyük bir tarihçi değil; bilgisi, duruşu ve kendine has üslubuyla bu ülkenin hafızasında iz bırakmış çok kıymetli bir insandı. Son günlerde insanın içinden şu duygu geçmeden duramıyor: Güzel insanlar birer birer aramızdan ayrılıyor... Kendisine Allah'tan rahmet diliyorum. Ailesine, öğrencilerine ve onu seven herkese sabır ve başsağlığı diliyorum. Mekanı cennet olsun.
"MİLLETİMİZİN BAŞI SAĞ OLSUN"
Arda Turan: Türkiye'nin yetiştirdiği en büyük tarihçilerden, bir nesle tarihi sevdirmiş Sayın İlber Ortaylı'nın vefatını büyük bir üzüntüyle öğrendim.
Milletimizin başı sağ olsun, hocamızın mekanı cennet olsun.
İLBER ORTAYLI BİYOGRAFİSİ
İlber Ortaylı, 21 Mayıs 1947 tarihinde Avusturya Bregenz'de bir göçmen kampında Kırım Tatarı bir ailenin çocuğu olarak doğmuştur. Annesi Şefika Hanım, babası Kemal Ortaylı'dır. 1949 yılında 2 yaşındayken ailesiyle birlikte İstanbul'a taşındılar. Sonra taşındıkları Ankara'da etlik ilkokulunda okudu.
Almanca öğrenmesi için kaydettirildiği İstanbul Avusturya Lisesi'nde hazırlık ve ortaokul birinci sınıfı okuduktan sonra Ankara Atatürk Lisesi'ne geçti. Atatürk Lisesi'nden 1965 yılında mezun oldu. Annesi, Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Rus Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde görev alan İlber Ortaylı, Rusça'yı, Rusya tarihini ve edebiyatını annesinden öğrendi.
Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi (1969) ile Ankara Üniversitesi Dil Tarih Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü'nü bitirdi. Viyana Üniversitesi Slavistik ve Orientalistik Bölümü'nde öğrenim gördü. Chicago Üniversitesi'nde master çalışmasını Prof. Halil İnalcık ile yaptı. "Tanzimat Sonrası Mahalli İdareler" adlı tezi ile 1974 yılında doktor, "Osmanlı İmparatorluğu'nda Alman Nüfuzu" adlı çalışmasıyla 1979 yılında doçent oldu.
Viyana, Berlin, Paris, Princeton, Moskova'da misafir profesör olarak ders verdi, Roma, Sofya, Cambridge, Oxford ve Tunus üniversitelerinde seminerler ve konferanslar verdi. Yerli ve yabancı bilimsel dergilerde Osmanlı tarihinin 16. ve 19. yüzyılı ve Rusya tarihiye ilgili makaleler yayınladı. 1989'da Türkiye'ye dönerek profesör oldu.
1989-2002 yılları arasında Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde İdare Tarihi Bilim Dalı Başkanı olarak görev yapmış, 2002 yılında Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Tarihi anabilim dalı başkanı olmuştur.. İki yıl sonra da Bilkent Üniversitesi'ne konuk öğretim üyesi olarak görev yaptı. Galatasaray Üniversitesi Senato üyesidir. Ayrıca İlke Eğitim ve Sağlık Vakfı Kapadokya Meslek Yüksekokulu Mütevelli Heyeti üyesidir.
Topkapı Sarayı Müzesi'nin 2005-2012 yılları arasında başkanlığını yaptı. 2012 yılında yaş haddinden emekli oldu.
İlber Ortaylı; Türkçe; ileri seviyede Almanca, Fransızca, İngilizce, İtalyanca ve Rusça; orta seviyede Kırım Tatarca, Slovakça, Romence, Sırpça, Hırvatça, Boşnakça, Arapça, Farsça, Latince, İbranice, Antik Yunanca ve Yunanca biliyordu.
İlber Ortaylı, 1981 yılında Ayşe Özdolay ile evlendi. Tuna adında bir kızı vardır. 1999 yılında boşandı.
Eserleri:
Osmanlı İmparatorluğu'nda Alman Nüfuzu (1980)
Tanzimattan Sonra Mahalli İdareler
Türkiye İdare Tarihi
Gelenekten Geleceğe (1982)
Osmanlı Toplumunda Aile (2000)
Osmanlı Mirası (2002)
Osmanlı'yı Yeniden Keşfetmek (2006) (Arapça, Yunanca, İngilizce ve Sırpça'ya çevrildi.)
Son İmparatorluk Osmanlı (2006)
Osmanlı Barışı (2007)
Üç Kıtada Osmanlılar (2007)
Tarihin Sınırlarına Yolculuk (2007)
İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı (2008) (Macarca, Yunanca, Sırpça, Makedonca ve Sırpça'ya çevrildi.)
Tarihimiz ve Biz (2008)
Türkiye'nin Yakın Tarihi (2010)
Defterimden Portreler (2011)
Tarihin Gölgesinde (2011)
Yakın Tarihin Gerçekleri (2012)
Cumhuriyetin İlk Yüzyılı (2012)
İlber Ortaylı Seyahatnamesi, Timaş Yayınları (2013)