Yeşertmek için tek bir fidan bile kullanmadılar; çöl kumlarının üzerine görünmez bir yaşam ağı serptiler... Rüzgarda uçuşan kum tanelerini beton gibi sabitleyen o yöntem, kuraklıkla mücadelede yeni bir dönemin kapılarını araladı.
Çin, çölleşmeyle mücadelede ezber bozan bir adımla geleneksel ağaçlandırma projelerini rafa kaldıracak bir devrim başlattı. Çin Bilimler Akademisi araştırmacılarının ürettiği yeni teknoloji, kuraklığa ve yüksek sıcaklıklara meydan okuyan özel siyanobakteriler sayesinde gevşek çöl kumlarını adeta canlı bir zırhla kaplamayı başardı.
Kuzeybatı Çin'deki Tengger Çölü çevresinde yıllardır süren çalışmalar, aslında devasa yeşil kuşak ve fidan dikme projelerinin bir yerde tıkanmasıyla başladı. Su kaynağının neredeyse hiç olmadığı kurak bölgelere plansızca ağaç dikmek sorunu çözmüyordu.
Aksine, dikilen o ağaçlar yer altındaki son su kırıntılarını da emiyor, toprağın nem dengesini tamamen bozuyor ve en nihayetinde dikilen fidanların çoğu kuruyup gidiyordu.
Ekoloji uzmanları da soruna başka bir açıdan bakmaya karar verdi: Ağaç dikmeye çalışmadan önce, toprağın kendisini canlı tutacak bir altyapı kurmak gerekiyordu.
Doğanın kendi haline bırakılsa 10-15 yılda tamamlayacağı o zemin hazırlığı, laboratuvarda geliştirilen özel bir yöntemle birkaç aya indirildi.
İşin sırrı, dünyanın en dayanıklı canlılarından biri olan mavi-yeşil alglerde, yani siyanobakterilerde gizli. Güneş ışığını enerjiye çeviren bu minik canlılar, aynı zamanda havadaki azotu toprağa bağlama yeteneğine sahip.
Doğada kendiliğinden oluşması 10 yıldan fazla süren bu koruyucu kabuk, Shapotou Çöl Araştırmaları Deney İstasyonu'ndaki bilim insanları sayesinde rekor sürede elde edildi.
Ağır iş makinelerine ya da karmaşık püskürtme sistemlerine ihtiyaç kalmadan uygulanan toz formundaki mikrobiyal aşı, çölün ortasına serpildiği an dönüşümü başlatıyor. Bir nevi toprağa canlı maya çalmak gibi...
Sahadan gelen başarılı sonuçların ardından yöntem, Çin'in devasa Üç Kuzey Koruma Ormanı Programı kapsamına alındı.
Resmi planlara göre önümüzdeki 5 yıl içinde, bu mikroorganizma aşısıyla yaklaşık 5 bin 300 ila 6 bin 600 hektar çöl arazisi kurtarılacak. Yöntem, sadece Asya'da değil; Orta Doğu'dan Afrika'ya kadar kuraklıkla boğuşan tüm coğrafyalar için yeşil bir umut kapısı aralıyor.
