Çöplüğe gitmesi beklenen binlerce ton atık, bu kez bambaşka bir işlemden geçiriliyor. Avustralya'daki tesiste fırına giren atıkların içinden elde edilen ürünler, ilk bakışta ne işe yaradığı anlaşılmayan sıra dışı bir dönüşümün kapısını aralıyor. Üstelik ortaya çıkan ürünlerden biri doğrudan tarlalarda kullanılmaya başlandı.
Batı Avusturalya'nın Collie bölgesinde faaliyet gösteren bir tesiste, çöplerin büyük bölümü depolama alanlarına gönderilmek yerine yeniden hammadde olarak kullanılması planlanıyor.
Sistemde işlenen malzemenin yüzde 70'inden fazlasının geri kazanılarak farklı ürünlere çevrilebildiği belirtiliyor. Böylece normalde çöplüğe gönderilecek olan atıklar yeniden kullanılabilecek ham maddelere dönüşüyor.
YILDA 34 BİN TON ATIĞI İŞLEYEBİLİYOR
Sistemin temelinde termal dönüşüm teknolojisi bulunuyor. Atıklar kontrollü şekilde yüksek sıcaklığa maruz bırakılarak parçalanan malzemeler katı, sıvı ve gaz bileşenlerine ayrılıyor.
Tesis yılda yaklaşık 30 bin ton biyokütle atığını ve 4 bin ton belediye atığını işleyebilecek kapasiteye sahip şekilde yürütülüyor. Sisteme tarım ve ormancılık faaliyetlerinden kalan organik atıkların yanı sıra farklı atık türleri de alınabiliyor. İşlemin sonunda biyo-yağ, odun sirkesi ve biyokömür ortaya çıkarılıyor.
Burada elde edilen yağ, yemeklerde kullanılmıyor. Biyo-yağ olarak adlandırılan bu sıvı, atıkların yüksek sıcaklıkta parçalanması sırasında oluşan buharların yoğunlaştırılması ile elde ediliyor ve enerji ile çeşitli endüstriyel uygulamalarda değerlendiriliyor.
Aynı şekilde ortaya çıkan "sirke" de sofralık sirke değil. Odun sirkesi olarak bilinen ve asetik asit başta olmak üzere çeşitli organik bileşikler içeren sıvı, özellikle tarımsal uygulamalarda kullanılabilecek bir ürün olarak değerlendiriliyor.
DÖNÜŞTÜRÜLEN ÜRÜN TARLALARDA KULLANILIYOR
Sistemin dikkat çeken bir diğer ürünü ise biyokömür oluyor. Karbon açısından zengin olan bu malzeme şimdiden meyve yetiştirilen çiftliklerde toprak düzenleyicisi olarak kullanılmaya başlandı.
Biyokömür, toprağın su ve besin maddelerini tutmasına yardımcı olabilen yapısıyla tarımsal üretimde değerlendiriliyor. Tek bir atıktan birden fazla ürün elde edilebilmesi de sistemin önemli taraflarından biri olarak öne çıkıyor.
Atığın katı kısmı biyokömüre dönüştürülürken, işlem sırasında açığa çıkan sıvılar biyo-yağ ve odun sirkesi olarak ayrıştırılıyor. Böylece atığın mümkün olduğunca büyük bölümünün yeniden değerlendirilmesi amaçlanıyor.
Tesis tam kapasiteye ulaştığında ülkedeki en büyük atık dönüşüm sistemlerinden biri haline gelmesi ve her yıl binlerce ton atığın depolama alanlarına gönderilmesinin önüne geçmesi hedefleniyor.
