Yaşanan çeşitli sarsıntıların ardından deprem bitmiş ve tehlike geçmiş olsa da birçok kişi oturduğu yerde hala beşik gibi sallandığını hissediyor. Ancak panik yapmadan önce bu 'hayalet deprem'in kaynağına inmekte fayda var. İşte, yaşanan durumun nedeni...
Tıpta "Hayalet Deprem Sendromu" veya "Deprem Vertigosu" olarak bilinen bu yanılsama beynin tamamen bir savunma mekanizması. Sarsıntı bitmiş, zemin durulmuş ve tehlike geçmiş olmasına rağmen pek çok kişi koltukta otururken, yatağında yatarken veya aniden durduğunda kendini hala sallanıyormuş gibi hissediyor.
Sürekli avizeye bakma ihtiyacı doğuran ve "Yine mi deprem oluyor?" paniği yaratan bu his, psikolojik zayıflıktan değil; tamamen fiziksel ve nörolojik bir gerçekten kaynaklanıyor.
Tıp dünyasında "Hayalet Deprem Sendromu" ya da "Deprem Vertigosu" olarak adlandırılan bu durum, beynin kriz anında girdiği aşırı tetikte olma halinden başka bir şey değil.
Büyük bir sarsıntı yaşandığında vücudumuzun denge merkezi olan iç kulak sıvılarımız hareket ederken, beynimiz de büyük bir hayatta kalma alarmı verir. Deprem bitse bile yoğun adrenalin ve stres nedeniyle beyin, "savunma kalkanlarını" hemen indirmez.
Aşırı tetikte olan sinir sistemi, normalde hiç fark etmediğiniz kendi kalp atışınızı, damarlarınızdaki kan basıncını veya sokaktan geçen ağır bir kamyonun yarattığı ufak titreşimi bile beyninize "deprem oluyor" şeklinde yanlış çevirir.
Kısacası sallanan yer kabuğu değil, tamamen strese bağlı olarak denge merkezinizin size oynadığı küçük bir oyundur.
Bitmek bilmeyen bu sallantı hissinden ve yarattığı panikten kurtulmak, sinir sistemini "güvendeyiz" mesajına ikna etmekten geçiyor. İşte anında uygulayabileceğiniz etkili yöntemler:
Hayalet sallantılardan kurtulmanın en hızlı yolu mantığı devreye sokmaktır. Masanızın veya sehpanın üzerine yarısına kadar su dolu cam bir bardak koyun. Sallandığınızı hissettiğiniz o panik anında hemen bardağa bakın.
Suyun tamamen durgun olduğunu kendi gözlerinizle görmek, beyninize saniyeler içinde "güvendeyim" sinyali göndererek o sahte sallantı hissini kesecektir.
Beyin sürekli yıkım, panik ve deprem videoları izlediğinde tehlikenin devam ettiğine inanır. En azından akşam saatlerinde sosyal medyadaki sürekli felaket haberlerini kaydırmayı bırakmak ve dikkati sevdiğiniz sakinleştirici bir aktiviteye yöneltmek, deprem vertigosunu büyük ölçüde ortadan kaldıracaktır.
Önemli Uyarı: Hayalet deprem sendromu ve sallantı hissi genellikle kısa süreli ve strese bağlı psikolojik bir durumdur. Ancak şikayetlerinizin uzun süre devam etmesi, iç kulak hastalıkları veya nörolojik farklı bir fizyolojik sorunun habercisi olabilir. Devam eden baş dönmesi ve denge kayıplarında mutlaka uzman bir hekime başvurunuz.
