Deniz seviyesinden binlerce metre yüksekte kurulan bu şehir, konumuyla görenleri şaşırtıyor. Yaklaşık 5 bin metrelik rakımıyla dünyanın en yüksek yerleşimlerinden biri olarak öne çıkan şehir, yaşamın bu denli yüksek bir noktada nasıl sürdürüldüğünü de merak ettiriyor. İnce hava ve zorlu iklim koşullarına rağmen burada günlük hayat devam ediyor.
Dünyada şehirlerin büyük bölümü deniz seviyesine yakın bölgelerde kurulurken, bir şehir bu alışılmış düzenin çok üzerinde yer alıyor. Deniz seviyesinden yaklaşık 5 bin metre yüksekte bulunan bu yerleşim, yüksek rakımı nedeniyle dünyanın dikkat çeken şehirlerinden biri kabul ediliyor. Bölgenin coğrafyası ve burada yaşayan insanların hayatı ise en az rakımı kadar ilgi çekici.
La Rinconada, Peru'nun Puno bölgesinde, And Dağları'nın eteklerinde bulunuyor. Yaklaşık 5.100-5.300 metre arasındaki rakımıyla dünyanın en yüksek sürekli yerleşimlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Karşılaştırmak gerekirse;
Bu da La Rinconada'da yaşayan insanların neredeyse Ağrı Dağı'nın zirvesine yakın bir yükseklikte günlük hayatlarını sürdürdüğü anlamına geliyor. Uzmanlara göre bu rakımda atmosfer basıncı önemli ölçüde azalıyor. Deniz seviyesine kıyasla havadaki oksijen miktarı hissedilir şekilde düştüğü için bölgeye ilk kez gelen kişiler nefes darlığı, baş ağrısı ve halsizlik yaşayabiliyor.
İlk bakışta bu kadar zorlu şartlarda insanların neden yaşamayı seçtiği merak konusu oluyor.
Bunun en önemli nedeni altın madenciliği. La Rinconada'nın altında dünyanın dikkat çeken altın yataklarından biri bulunuyor. Bölgedeki ekonomik hayatın büyük bölümü madencilik faaliyetleri etrafında şekilleniyor.
Yıllar içerisinde Peru'nun farklı şehirlerinden binlerce kişi daha iyi gelir elde edebilmek amacıyla buraya göç etti. Böylece küçük bir dağ yerleşimi zamanla on binlerce kişinin yaşadığı hareketli bir yerleşime dönüştü.
Ancak burada çalışmak sanıldığı kadar kolay değil. Madenciler her gün dar tünellerde saatlerce çalışıyor, düşük oksijen ve sert hava koşullarıyla mücadele ediyor.
La Rinconada hakkında en dikkat çekici gerçeklerden biri de bu.
Yer altından büyük miktarda altın çıkarılmasına rağmen bölge halkının önemli bir kısmı yoksulluk içinde yaşıyor. Bunun nedeni madencilik sisteminin farklı bir çalışma düzenine sahip olması.
Birçok madenci haftalar boyunca herhangi bir ücret almadan çalışıyor. Belirli günlerde ise çıkardıkları cevherden kalan altını kendileri ayırabiliyor. Kazanç tamamen o gün bulunan altın miktarına bağlı oluyor.
Bazı işçiler yüksek gelir elde edebilirken, bazıları haftalar süren emeğin sonunda neredeyse hiçbir şey kazanamıyor. Bu nedenle bölgede ekonomik belirsizlik günlük hayatın önemli bir parçası haline gelmiş durumda.
La Rinconada'nın en büyük zorluklarından biri oksijen eksikliği.
Yaklaşık 5 bin metre yükseklikte atmosfer basıncı oldukça düşük olduğu için insanlar günlük işlerini yaparken bile daha fazla enerji harcıyor.
Bölgeye ilk kez gelen turistlerde ve işçilerde sıklıkla görülen belirtiler arasında:
yer alıyor.
Uzun yıllardır burada yaşayan kişiler ise zamanla bu koşullara büyük ölçüde uyum sağlıyor. Yapılan bilimsel araştırmalar, yüksek rakımda yaşayan insanların vücutlarında daha fazla kırmızı kan hücresi üretildiğini ve bunun düşük oksijen seviyesine uyumu kolaylaştırdığını gösteriyor.
La Rinconada'daki altın madenlerinde çalışan birçok işçi, dünyanın farklı yerlerinde uygulanan maaş sistemlerinden oldukça farklı bir yöntemle gelir elde ediyor. Bölgede yaygın olarak kullanılan "cachorreo" adı verilen sistemde madenciler belirli bir süre ücret almadan çalışıyor.
Daha sonra kendilerine tanınan özel bir günde çıkardıkları cevherden elde edebilecekleri altın tamamen işçiye ait oluyor. Bu nedenle bazı madenciler yüksek kazanç elde ederken, bazıları ise günlerce süren çalışmanın ardından neredeyse hiçbir gelir sağlayamıyor.
La Rinconada'da yaşayanlar güne erken saatlerde başlıyor. Madenciler sabahın ilk ışıklarıyla birlikte maden ocaklarına giderken, esnaf dükkânlarını açıyor ve çocuklar okullarına gitmek üzere yola çıkıyor.
Ancak deniz seviyesinden 5 bin metreyi aşan rakım nedeniyle en basit günlük işler bile daha fazla efor gerektiriyor. Bölge halkı yıllar içinde bu zorlu koşullara uyum sağlasa da yüksek rakım yaşamın her anında hissediliyor.
La Rinconada'da hava sıcaklığı yılın büyük bölümünde oldukça düşük seyrediyor. Kış aylarında gece sıcaklıkları -20 dereceye kadar düşebiliyor ve sert rüzgârlar nedeniyle hissedilen sıcaklık daha da azalıyor.
Soğuk hava, düşük oksijen seviyesiyle birleştiğinde hem günlük yaşamı hem de madencilerin çalışma şartlarını daha zorlu hale getiriyor. Buna rağmen bölge halkı yaşamını sürdürmeye ve ekonomik faaliyetlerine devam ediyor.
Deniz seviyesinden yaklaşık 5 bin metre yükseklikte yaşamak insan vücudunda önemli fizyolojik değişimlere neden oluyor. Uzmanlara göre bu yükseklikte hava basıncı düştüğü için vücut, dokulara daha fazla oksijen taşıyabilmek amacıyla kırmızı kan hücresi üretimini artırıyor.
La Rinconada, zorlu yaşam koşullarına rağmen dünyanın dört bir yanından macera tutkunlarını ve belgesel fotoğrafçılarını kendine çekiyor. Dünyanın en yüksek sürekli yerleşimlerinden birini görmek isteyen ziyaretçiler, bölgenin sıra dışı atmosferini yakından deneyimlemek için uzun ve yorucu bir yolculuğu göze alıyor.
And Dağları'nın etkileyici manzaraları, altın madenciliğinin günlük yaşama etkisi ve bölgenin farklı kültürel yapısı, La Rinconada'yı alışılmış turizm rotalarından ayırıyor.
La Rinconada'daki altın madenciliği yalnızca ekonomik değil, çevresel açıdan da önemli tartışmalara neden oluyor. Altının ayrıştırılması sırasında kullanılan cıva, uzmanlara göre hem toprak hem de su kaynakları üzerinde ciddi kirlilik oluşturabiliyor.
Çevre kuruluşları, kontrolsüz madencilik faaliyetlerinin bölgedeki ekosistemi tehdit ettiğine dikkat çekerken, halk sağlığı açısından da uzun vadeli riskler bulunduğunu belirtiyor. Son yıllarda bu sorunların azaltılmasına yönelik çeşitli çalışmalar yürütülse de çevresel etkiler hâlâ devam ediyor.
