ABD'de 31 binden fazla yetişkinin verileriyle yapılan bir araştırma, ilk ve son öğün saatlerinin yaşam süresi ve kalp-damar sağlığıyla doğrudan bağlantılı olabileceğini ortaya koydu.
Yeni bir araştırma, beslenmede sadece ne yendiğinin değil, gıdaların hangi saatte tüketildiğinin de sağlık üzerinde belirleyici olabileceğini gösterdi. Bilim insanları, ABD Ulusal Sağlık ve Beslenme İnceleme Araştırması (NHANES) kapsamında 40 yaş ve üzeri 31 binden fazla bireyin beslenme alışkanlıklarını ve sağlık kayıtlarını yaklaşık on yıl boyunca takip etti.
Yaş, sigara kullanımı, fiziksel aktivite, vücut kitle indeksi ve kronik hastalıklar gibi etkenler de hesaba katılan çalışmada, günün ilk öğün saati geciktikçe ölüm riskinin arttığı tespit edildi.
Araştırmaya göre, ilk kalorisini sabah 07.00-08.00 arasında alanlara kıyasla, bu öğünü daha geç saatlere bırakanlarda erken ölüm riski yükseldi. Risk, ilk öğünün sabahın ilerleyen saatlerine kaymasıyla %10 ile %19 arasında artarken, ilk öğün öğleden sonraya bırakıldığında bu oran %29'a çıktı.
Özellikle ilk öğününü öğleden sonraya erteleyenlerde kalp-damar hastalıklarından ölüm riskinin %46 daha yüksek olduğu saptandı. Bu kişilerin ortalama yaşam süresinin ise yaklaşık 2,5 yıl daha kısa olduğu belirlendi.
Araştırmacılar günün son öğününün saatini de analiz etti. En düşük ölüm riski, akşam 20.00 civarında yemek yiyenlerde görüldü. Son öğününü 19.00'dan önce tamamlayanlarda risk %13 artarken, gece yarısından sonra yemek yiyenlerde bu oran %27'ye yükseldi.
Yani hem çok erken hem çok geç yemek, en düşük riskli saat aralığına (20.00 civarı) göre daha yüksek risk taşıyor gibi görünüyor.
Araştırmayı yürüten Huazhong Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nden Dr. Zhilei Shan, geç saatlerde yemek yemenin vücudun biyolojik saati ve metabolizması üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini belirtiyor.
Shan'a göre öğün saatleri, vücut ritmi için kritik bir işaret niteliğinde; geç kahvaltı ya da geç akşam yemeği, glikoz ve yağ metabolizmasında bozulmalara yol açabiliyor.
NOT: Araştırmaya dair yorum yapan uzmanlar, çalışmanın gözlemsel verilere dayandığına dikkat çekiyor. Bu, öğün saatlerinin doğrudan ölüme "neden olduğu" anlamına gelmiyor — sadece bir ilişki (korelasyon) tespit edildiğini gösteriyor. Bu nedenle uzmanlar, kişilerin doktor önerisi olmadan yalnızca bu bulgulara dayanarak beslenme düzenlerinde köklü değişiklikler yapmaması gerektiği konusunda uyarıda bulunuyor.
