Dünyanın hemen her yerinde aile geçmişini kuşaktan kuşağa taşıyan soyadı sistemi, Kuzey Avrupa'nın o ülkesinde ezberleri altüst ediyor. Ülkedeki nüfus sisteminin detaylarını duyanlar ise şaşkınlıklarını gizleyemiyor. İşte öz kardeşlerin bile kimliklerinde farklı isimlerin yazıldığı, evlenince soyadı değiştirmenin neredeyse unutulduğu geleneğin sırrı!
Dünyanın dört bir yanında doğan her birey, ailesinin nesillerdir taşıdığı soyadını devralır ve evlilik çağına geldiğinde bu soyadı düzeni değişebilir. Ancak Atlantik Okyanusu'nun kuzeyindeki ada ülkesi İzlanda'ya adım attığınızda, bildiğiniz tüm nüfus kurallarını unutmanız gerekiyor.
Sosyal medyada ve genel kültür sohbetlerinde sık sık "İzlanda'da kimsenin soyadı yok" şeklinde dile getirilen iddianın arkasında, aslında yüzyıllardır titizlikle korunan sıra dışı bir adlandırma geleneği yatıyor.
İzlanda'daki nüfus sistemini dünyadaki diğer ülkelerden ayıran en büyük fark; soyadı yerine anne veya babanın adından türetilen "patronimik" (baba adı) veya "matronimik" (anne adı) sistemin kullanılması.
Bu kurala göre çocukların soyadı benzeri adları şu şekilde oluşturuluyor:
Babasının adı Gunnar, annesinin adı Anna olan bir ailenin erkek çocuğu Gunnarsson soyadını alırken, kız kardeşi ise Gunnarsdóttir soyadını taşıyor. Yani aynı evde büyüyen iki öz kardeşin kimliklerindeki son isimler birbiriyle tamamen farklı oluyor!
Birçok ülkede evlilik sonrasında eşlerin birbirinin soyadını alması son derece doğal bir süreçken, İzlanda'da bu gelenek neredeyse hiç uygulanmıyor.
Bireyin kimliği eşinin soyadı üzerinden değil, doğrudan kendi adı ve anne-babasıyla olan bağı üzerinden tanımlandığı için evlenen taraflar kendi isimlerini korumaya devam ediyor. Böylece aile bireylerinin her biri, kendi soy ağacı bağını temsil eden ismi taşımayı sürdürüyor.
İzlanda'da sadece soyadı sistemi değil, doğan çocuklara verilecek isimler de katı devlet kurallarına tabi. Ülke mevzuatına göre:
Dünyanın geri kalanından tamamen farklı işleyen bu büyüleyici kültür, İzlanda'da toplumsal kimliğin ve aile bağlarının ne kadar özgün bir yapıda korunduğunu kanıtlıyor.
