Sıradan bir oturuş bozukluğu sandığımız şey, zihnimizin en kritik tercihlerini gizlice yönlendiriyor. Araştırmalar, dik bir postürün beynin karar verme mekanizmasında sandığımızdan çok daha belirleyici olduğunu ortaya koyuyor.
Sırt ağrıları, kronik yorgunluk ve boyun tutulmaları çoğunlukla masa başı duruş bozukluklarına bağlanır; ancak yeni bilimsel veriler meselenin yalnızca fiziksel olmadığını gösteriyor. Kanada merkezli McGill Üniversitesi bünyesinde gerçekleştirilen güncel bir çalışma, oturma pozisyonunun risk alma eğilimi ve bilişsel süreçlerle doğrudan bağlantılı olduğunu kanıtladı. Buna göre gün boyu korunan postür, beyindeki karar alma stratejilerini ve genel duygu durumunu zannettiğimizden çok daha derin bir şekilde şekillendiriyor
McGill Üniversitesi'nde, yaklaşık 200 katılımcı mobil bir uygulamanın değerlendirmesi olduğunu düşündükleri bir deneye tabi tutuldu.
Araştırmacılar, katılımcılara duruşla ilgili hiçbir yönlendirmede bulunmadı. Bunun yerine, bir tableti stant üzerine ya da masaya düz koyarak katılımcıların farkında olmadan pozisyon değiştirmesi sağlandı. Katılımcıların duruş açıları ise hassas ölçüm için video kayıtlarıyla analiz edildi.
Bazıları daha dik bir oturma pozisyonunu doğal olarak teşvik eden, stand üzerine yerleştirilmiş ve ayarlanabilir bir masa üzerinde duran tabletleri kullandı. Diğerleri ise tableti daha alçak bir masanın üzerine düz bir şekilde yerleştirerek çalıştılar ve bu da onların öne doğru eğilmelerine neden oldu.
Gönüllüler daha sonra risk görevi olarak bilinen bilgisayar tabanlı bir oyun oynadılar. Sanal bir balonu her şişirdiklerinde, potansiyel ödülü artırdılar. Ancak her ek şişirme, balonun patlama ve o turdaki kazançları silme olasılığını da artırdı.
Dik oturan katılımcılar balonları daha fazla şişirme ve daha büyük ödüller toplama eğilimindeydiler. Araştırmacılara göre, bu davranışları sadece dikkatsizlikten ibaret değildi, çünkü genel olarak daha başarılı performans sergilediler.
Deney kapsamında uygulanan testlerde çarpıcı sonuçlar elde edildi:
Tableti yüksekte duran ve dik oturan grup, risk ile ödülün orantılı olduğu oyunda daha cesur adımlar attı ve daha yüksek ödüller kazandı.
Alçak masalarda eğilerek oturan grup ise risk alma ve performans konusunda daha geride kaldı.
Farklılık katılımcıların duygusal tepkilerinde de ortaya çıktı. Bir ankette, dik duran grup, olumlu ruh haliyle ilişkilendirilen bir duygu olan gurur duygusunun önemli ölçüde daha yüksek olduğunu bildirdi.
"Güç Duruşu" Değil, Doğal Oturuş Etkili
Deney sonrasında yapılan görüşmeler, katılımcıların çoğunun duruşun deneyin bir parçası olduğunun farkında olmadığını gösterdi.
Son yıllarda popüler olan "güç duruşu" (özgüveni artırmak için eller belde süper kahraman gibi durma) tekniklerinin aksine, bu çalışma tamamen doğal ve farkında olunmadan alınan pozisyonlara odaklandı.
Araştırma ekibi, bilinçli bir çaba sarf etmeden, sadece günlük çalışma ortamındaki düzenlemelerin bile insan davranışını değiştirebileceğini vurguluyor.
Ofislerde Ergonomi Dönemi Başlayabilir
Elde edilen bulgular, çalışma alanlarının tasarımına dair önemli bir ipucu veriyor. Yüksekliği ayarlanabilir masalar ve ergonomik ofis ekipmanları, çalışanların farkında olmadan daha dik oturmasını sağlayarak hem ruh hallerini hem de iş performanslarını olumlu yönde etkileyebilir.
Kaynak: Soren Wainio-Theberge ve Jorge Armony, 2 Haziran 2026, British Journal of Psychology .
