Son dakika haberi: Vatandaşın adı, adresi, telefonu, ailesi, SGK'sı ve tapusu tek ekranda çıktı. İstanbul'da yürütülen soruşturmada, kişisel verilerin yasa dışı paneller üzerinden sorgulandığı ve bazı avukatlık bürolarında bu sistemlerin kullanıldığı ortaya çıktı. 31 avukatlık bürosunda arama başlatılırken 47 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. 27'si avukat 31 şüpheli gözaltına alındı. SABAH gazetesi panel vurgununu ve arka planını tüm detaylarıyla gün yüzüne çıkardı.
BİLGİLER TEK EKRANDA TOPLANDI
Soruşturmanın önceki aşamalarında ele geçirilen dijital materyallerin incelenmesiyle panel giriş kayıtları, kullanıcı bilgileri, doğrulama kodları, uzaktan bağlantı kayıtları ve kişisel veri içeren sorgu çıktıları bulundu. Bazı panellerin avukatlık bürolarındaki bilgisayarlara uzaktan bağlantı programlarıyla kurulduğu, kullanıcı hesaplarının da bu bürolardan yönetildiğine ilişkin bulgular dosyaya girdi.
KİŞİSEL VERİLER KORKUTMAK İÇİN KULLANILDI
Soruşturmanın en dikkat çekici iddiası ise kişisel verilerin vatandaşlarla iletişim kurulurken kullanılması oldu. İddiaya göre bazı şüpheliler, herhangi bir hukuki ilişkileri bulunmayan kişilerin bilgilerine paneller üzerinden ulaştı. Ardından vatandaşlara borç, haciz veya uzlaşma süreçleriyle ilgili gerçeğe aykırı mesaj ve aramalar yapıldı. Savcılık, bu bilgilerin vatandaşların güvenini kazanmak ve maddi menfaat elde etmek amacıyla kullanılıp kullanılmadığını araştırıyor. Soruşturma kapsamında daha önce 10 şüpheli hakkında kamu davası açılırken, yeni deliller doğrultusunda çok sayıda avukat hakkında gözaltı kararı verildi.
VERİLERİN KAYNAĞI ARAŞTIRILIYOR
Soruşturmanın bir diğer önemli ayağını ise para trafiği oluşturuyor. Panellerin kurulumu, satışı veya erişimi karşılığında gerçekleştirildiği değerlendirilen para transferleri de incelemeye alındı. Savcılık, dijital materyaller ve mali hareketleri birlikte değerlendirerek vatandaşların bilgilerinin sisteme nasıl girdiğini, kimler tarafından sorgulandığını ve bu verilerin daha sonra nasıl kullanıldığını ortaya çıkarmaya çalışıyor. Şimdi gözler, aramalarda ele geçirilen dijital materyallerin incelemesine çevrildi.
"ÖNCE MESAJ GELDİ SONRA ARADILAR"
Mağdurlardan bir tanesi de İstanbul'da yaşayan 35 yaşındaki Osman Y. oldu. Üniversite mezunu olan ve özel bir firmanın lojistik operasyonlarında çalışan Osman Y. hukuk büroları vasıtasıyla nasıl dolandırıldığını anlattı. Osman Y. "Bir icra takibi dosyasıyla ilgili 3 milyon lira borcum vardı. Yaklaşık 6 ay önce, ilk olarak telefonuma 'Uzlaşma sürecini kaçırdınız. Hakkınızda haciz işlemi başlatıldı' ibareleriyle bir hukuk bürosu aracılığıyla bir mesaj geldi. 5 dakika sonra telefonla aynı hukuk bürosundan arandım.
"BENİ BENDEN DAHA İYİ TANIYORLARDI"
Önce benim ne kadar borcum olduğunu, dava dosyamla ilgili tüm ayrıntıları, ailemle ilgili bilgilere kadar hakkımdaki çok sayıda bilgiyi tarafıma ilettiler. Beni benden daha iyi tanıyorlardı. Ben de gerçekten güvenilir bir yer olduğu intibasını bıraktı. Eğer 3 milyonluk borcun 1.2 milyonunu ödersen dosyanız kapanacak dediler. Ödemezsem hakkımda haciz işlemi başlatılabileceği söylendi ve erken ödeme imkanıyla borcumun kapatılabileceği ifade edildi. Paniğe kapıldım. Verdikleri hesap numarasına borcumu kapatabilmek için istenen miktarı attım. Ancak daha sonra şüpheye düştüm. Beni arayan numarayı aradığımda telefonlarıma cevap vermediler. Hemen emniyete gidip şikayetçi oldum ama artık çok geçti" diye konuştu.
SİGORTA ŞİRKETİ DOLANDIRICILIK OYUNUNU BOZDU
Gelen icra ve dava tehditleri karşısında ilk anlarda büyük bir panik yaşadığını dile getiren Emre S., para yatırmak üzereyken durumdan şüphelenerek araştırmaya başladığını ifade etti. İlgili sigorta firmasıyla iletişime geçtiğini belirten mağdur vatandaş, şu ifadeleri kullandı: "Bize iletilen dosyada kazanın sigortaya bildirildiği yazıyordu. Bunun üzerine sigorta şirketini aradım ancak sistemlerinde böyle bir tutanak ya da kayıt olmadığını öğrendim. Ortada dava riski olunca ister istemez korktum ve ilk günlerde parayı yatırmayı düşündüm. Ancak her gün basında yer alan benzer dolandırıcılık haberlerini hatırlayınca temkinli davrandım ve istenen parayı göndermedim. Şimdi sürekli UYAP sistemine girip adıma açılmış bir dosya var mı diye kontrol ediyorum."
AVUKAT GONCE UYARDI
Avukat Gizem Gonce bazı yerlerde kendi fotoğraf ve isminin de geçtiğini belirterek şunları söyledi; "Panelden edinmiş oldukları bilgilerle, özellikle kredi çekmiş kişiler varsa onları buluyorlar. Bu kredilerin sigorta iadesi konusunda kendilerini arayarak iade yapılacağını ve bununla alakalı ödeme yapılmaması halinde icra takibi başlatılacağını ve bu icra takibinde tüm aile bireylerinin de dahil edileceğini söyleyip panik yaratıyorlar".
Müvekkillerinden Nezahat hanımı ise bu yöntemle tam 90 bin lira dolandırmışlar. Telefona gelen bir mesaj süreci başlatıyor. "Borcunuz yasal takibe düştü", "Uzlaşma sürecini kaçırdınız" ya da "Hakkınızda haciz işlemi başlatıldı" deniliyordu. Karşıdaki kişi, vatandaşın adını biliyor, telefon numarasına ulaşıyor, hatta adresi ve ailesiyle ilgili bazı bilgileri dahi söyleyebiliyordu. İşte İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturma, bu noktada devreye girdi. Yapılan incelemelerde, vatandaşların çok sayıda kişisel bilgisinin tek bir sistem üzerinden sorgulanabildiği değerlendirildi. "HukukBİS", "AsistBİS" ve benzeri isimlerle kullanılan yasa dışı panellerde; kimlik, adres, aile, SGK, GSM, çalışan, tapu ve ada-parsel bilgilerinin sorgulanabildiği tespit edildi.
SAHTE KAZA VE "DAVA AÇILACAK" BASKISI
İstanbul'da yaşayan Emre S., son dönemde artan yasa dışı panel ve dolandırıcılık yöntemlerinin yeni hedefi oldu. Sultanbeyli'de karıştığı bir trafik kazasının ardından sahte avukatlık senaryosuyla karşı karşıya kaldığını belirten Emre S., kendisinden "dava açılmaması" karşılığında 19 bin 745 TL talep edildiğini söyledi. Mesajın doğrudan kendi telefonuna değil, kardeşine iletildiğini vurgulayan Emre S., süreci şöyle anlattı:
"Kardeşime benim adıma bir avukatlık bürosundan mesaj geldi. Dosyanın dava aşamasına gelmeden kapanması için 19 bin 745 TL istendi. Ödeme yapmamam durumunda bu tutarın 30 bin 400 TL'ye yükseleceği belirtildi. Bana verilen 8 günlük süre içinde ödeme yapmazsam dava açacaklarını söyleyerek baskı kurdular. Bütün hatlarımız kendi üzerimizeyken bu mesajın bana değil de kardeşime gitmesine hiçbir anlam veremedim."
İŞTE ADIM ADIM VURGUN SÜRECİ
Avukat Gonce şöyle konuştu: "Burada bizim de müvekkillerimiz var. Dolandırılan kişiler şöyle bir yöntemle mağdur edilmiş: Hiçbir hukuk bürosuyla bağlantısı olmayan kişiler, tamamen meslektaşlarımın telefon numaralarını ve fotoğraflarını kullanarak kendi telefonları üzerinden vatandaşları arıyorlar. Özellikle panelden elde ettikleri bilgiler üzerinden, daha önce kredi çekmiş kişileri tespit ediyorlar. Bu kişilere, krediyle ilgili sigorta iadesi yapılacağını söylüyorlar. Ardından, ödeme yapılmaması halinde icra takibi başlatılacağını, hatta bu icra takibine tüm aile bireylerinin de dahil edileceğini söyleyerek vatandaşlar üzerinde baskı kuruyorlar.
"HGS" BORCU YALANI
Burada aslında avukatlık kimliği kullanılarak bir dolandırıcılık yöntemi uygulanıyor. Vatandaşlara, icra takibiyle karşı karşıya kalmamaları için 400, 500 veya 600 TL gibi görece düşük miktarlarda ödemeler yapmaları gerektiği söyleniyor. Bu ödemeler çoğunlukla HGS geçiş ücreti veya kargo bedeli gibi gerekçelerle isteniyor. Örneğin, vatandaşa "Size bir kargo geldi, ancak teslim almadınız. Kargo iade gitti ve bundan dolayı bir kargo bedeli ödemeniz gerekiyor." şeklinde bilgi veriliyor.
"KİŞİSEL VERİLERLE KORKU SALIYORLAR"
Dolandırıcılar, panel üzerinden elde ettikleri kişisel verileri de kullanarak söyledikleri bilgileri doğruluyor ve vatandaşın karşısındaki kişinin gerçekten bir avukat ya da hukuk bürosu olduğuna inanmasını sağlıyorlar. Daha sonra da "Bu ödemeyi yapmazsanız hakkınızda icra takibi başlatılacak." şeklinde tehdit ve baskı oluşturuyorlar.
MEBLAĞ KÜÇÜK MAĞDUR SAYISI BÜYÜK
Yapılan araştırmalar sonucunda, müvekkillerimizin para göndermiş olduğu IBAN numaraları ve bu hesapların sahiplerinin isim ve soy isim bilgileri tespit edildi. Biz de bu kişiler hakkında icra takibi başlatarak, gönderilen paraların iadesini sağladık. Burada önemli bir sorun daha var. Vatandaşlar, dolandırıldıkları miktarlar 400, 500 veya 600 TL gibi düşük meblağlar olduğu için çoğu zaman bu konuyla ilgili başvuru yapmak istemiyorlar. Daha fazla dolandırıcılık faaliyetinin içerisine dahil olmaktan veya yeniden mağdur edilmekten korkuyorlar. Ancak bu konu aslında oldukça önemli. Çünkü dolandırıcıların panel üzerinden çok sayıda kişinin kişisel verilerine ulaşabildiği görülüyor.
SUÇ DUYURUSU ÖNEMLİ
Bu kapsamda, kişisel verilerin hukuka aykırı yollarla ele geçirilmesi ve kullanılması nedeniyle savcılığa suç duyurusunda bulunulması önemli. Çünkü burada sadece vatandaşın parasının dolandırılması söz konusu değil. Kişisel verilerin hukuka aykırı şekilde ele geçirilmesi, bu bilgilerin farklı yerlerde ve farklı dolandırıcılık yöntemlerinde kullanılmasının da önünü açabiliyor.
500 TL ALDILAR BİR ŞEY OLMAZ DEMEYİN
Dolayısıyla vatandaşların bu konuyu yalnızca "Benden 500 TL aldılar." şeklinde değerlendirmemesi gerekiyor. Asıl önemli olan, kişisel verilerinin kimlerin eline geçtiği ve bu bilgilerin başka hangi amaçlarla kullanılabileceğinin araştırılmasıdır.
ADINIZA ŞİRKET KURABİLİRLER
Kandırılmanın yanı sıra, kişisel verilerin hukuka aykırı yollarla ele geçirilmesi de vatandaşlar açısından ciddi bir risk oluşturuyor. Çünkü bu kişisel verilerin farklı alanlarda kullanılması mümkün. Örneğin, kişinin adına şirket kurulması veya başka bir şekilde borçlandırılması gibi eylemler de gerçekleştirilebilir.
NEZAHAT HANIMA SİGORTA İADESİ YALANI
Bir diğer önemli hususun ise, vatandaşların banka adı kullanılarak aranması olduğunu belirten Avukat Gizem Gonce;" Örneğin, "X Bankası'ndan arıyoruz. Sizin şu tarihte, şu dönemde çekmiş olduğunuz, şu kadar bedelli kredinin sigorta iadesini tarafınıza yapacağız. Telefonunuza bir onay kodu gelecek. Bunu onaylamanız ve bize gelen kodu söylemeniz gerekiyor." şeklinde bir arama gerçekleştiriliyor. Bu şekilde dolandırılan müvekkillerimizden biri de Nezahat Hanım. Kendisi oldukça yaşça büyük bir hanımefendi.
90 BİN LİRA BUHAR OLDU
Gerçekten bankadan aradığını söyleyen kişilerin, müvekkilimizin geçmişte çekmiş olduğu krediye ilişkin tarih ve tutar gibi bilgilere sahip olması nedeniyle, arayan kişilere inanmış ve güvenmiş. Telefonuna gelen onay kodunu da kredi sigortasına ilişkin bedelin iade edileceği düşüncesiyle onaylamış ve telefonda kendisine gelen kodu karşı tarafa vermiş. Bunun hemen ardından müvekkilimizin hesabından 90 bin TL tutarında bir kredi çekilmiş ve bu para anında başka bir hesaba gönderilmiş."
SAKİN OLUN
Konuyla ilgili uyarılarda bulunan avukat Dr. Candaş Gürol ise "Özellikle 'Hakkınızda icra dosyası var', 'Bugün ödeme yapmazsanız haciz başlayacak' gibi sözlerle insanları korkutup hemen para göndermeye zorlayabiliyorlar. Böyle bir arama ya da mesaj geldiğinde öncelikle sakin olunmalı ve verilen bilgiler resmi kaynaklardan doğrulanmalı" dedi.
TELEFONLA MESAJLARA VERİLEN YÖNLENDİRMELER TUZAK
"Avukat olduğunu söyleyen kişinin bilgileri Türkiye Barolar Birliği'nin baro levhasından, icra dosyasının gerçekten olup olmadığı ise e-Devlet veya UYAP üzerinden kontrol edilmeli. Gerekirse avukatlık bürosunun resmi kayıtlardaki numarası bulunarak doğrudan aranmalı ve bilgi teyit edilmeli" diyen Gürol, "Arayan kişinin adınızı, adresinizi, T.C. kimlik numaranızı ya da hakkınızdaki başka bazı bilgileri biliyor olması o kişiye güvenmek için yeterli değil. İcra dosyası gerçek olsa bile telefonda veya mesajla verilen yönlendirmelere uymamalı, IBAN'a para gönderilmemeli. İcra borcu varsa ödeme doğrudan ilgili İcra Dairesi üzerinden yapılmalı. Dolandırıcılar genellikle kişiyi korkutup düşünmesine fırsat vermeden para göndermesini sağlamaya çalışıyor. Bu nedenle 'hemen ödeme yapın' şeklindeki taleplere özellikle şüpheyle yaklaşılmalı" diye konuştu.
