"Oğlum, sakın parka işeme. Burası eskiden mezarlıktı. Destursuz girilmez..." Çocukken babaannemin bu uyarısını biraz korku, biraz da yaşlıların bitmeyen tembihleri sanır geçerdim... O zamanlar anlamazdım. Mezarlık neydi, destur kime verilirdi? Çocuk aklı işte... Top oynamak varken toprağın altını kim düşünür ki? Ama trajik gerçeği çok sonra öğrendim
Bu anıyı anlatmamın sebebi ise yıllardır içime çöken acı ve öfkeyi sizinle paylaşmak istemem... Beni babaannem ve dedem büyüttü. Dedem 1900 yılında Beşiktaş Abbasağa'da doğmuş Osmanlı terbiyesiyle büyümüş ve Cumhuriyet için savaşmış bir gemiciydi. Ben de aynı evde doğdum, İstanbul'un başkenti Beşiktaş'ın kalbi olan bu kadim semtte büyüdüm. Evimizin hemen arkasındaki Abbasağa Parkı'nda çocukluğum ve gençliğim geçti. Sanırım kalan ömrümü de atalarım gibi burada tamamlayacağım.
TOPRAĞIN HAFIZASINI SİLEBİLİR MİSİN?
Abbasağa Parkı'na gelince gerçekten de burası (Babaannemin söylediği gibi) 1939'a kadar bir kısmı Müslüman bir kısmı da gayrimüslüm mezarlığıymış. Ancak Osmanlı'nın izlerini silmeye yeminli vesayetçi rejim, sözde cumhuriyetçilik adına Fransız mimar Henri Prost eliyle İstanbul'un bir çok semtinde olduğu gibi Beşiktaş'ta da tarih soykırımı yapmış. 1670'lerden beri semtin sakinlerinin ve sarayın büyük zatlarının gömüldüğü Beşiktaş Köyü Mezarlığı yerle yeksan edilmiş. Sanki geçmişten intikam alırmışcasına yaklaşık 5 bin kabir açılmış. Yüzlerce yıldır toprağın altında yatan ecdadımızın kemikleri parkın alt kısmında açılan büyük bir çukura üstüste gömülmüş. Mezar taşları sökülerek kireç kuyularına atılmış. Ve üzerine, şimdiki Abbasağa Parkı yapılmış.
OSMANLI'NIN İZLERİNİ SİLDİLER
Bu gerçeği öğrendiğimde bir baba olarak, bir Beşiktaşlı olarak yüreğime bir acı çöktü. Burası artık ne benim çocukluğumun parkıydı ne de oğlumun top oynadığı, salıncağa bindiği, düşüp kalktığı ve büyüdüğü parktı... Çünkü soykırım yalnızca canlıya yapılmaz. Hafızaya da yapılır. İsmi silinen her mezar, yok edilen her kitabe, susturulan her dua; bir halkın geçmişine vurulan darbedir.
Lütfi Kırdar ve temsil ettiği vesayetçi zihniyet, Osmanlı'yı silmeyi ilericilik, mezarlıkları kaldırmayı çağdaşlık olarak göstermeye kalktı. Oysa yapılan şey, geçmişi inkar ederek geleceği sakatlamaktı. Ama geçmişi ortadan kaldıramazsınız, toprağın hafızasını silemezsiniz. O toprağın altında binlerce insanın kemikleri var. İsimleri yok, taşları yok, hatıraları yok sayılmış insanlar...
GEÇMİŞ KENDİNİ HATIRLATIR...
Babaannem haklıydı. 'Destur', sadece çocuklara söylenen bir söz değilmiş. Destur geçmişe saygıymış. Destursuz yaşanan bu kadim kentte yaşamanın asgari ahlakıymış... Bu sadece bir tarih bilgisi değil; insanın içine oturan bir utanç. Abbasağa Parkı hâlâ çocuk sesleriyle dolu. Olsun. Çocuklar gülsün, oynasın. Ama geçmiş bilinsin, hatırlansın. Çünkü şehirler hafızasını kaybederse, insanlar da yönünü kaybeder.
DUALARI YARIM KALANLAR İÇİN...
Ben parka her gidişimde yeşilin altındaki sessizliği duyuyorum. Sanki toprak nefes alıyor, geçmiş usulca kendini hatırlatıyor.
Artık parkın kapısından girerken içimden sessizce bir 'destur' veriyorum, babaanneme ve duaları yarım bırakılmışlara...
BU ŞEHİR ECDADINA YAPILANLARLA YÜZLEŞMELİ
Kimse park yıkılsın demiyor. Kimse çocuklar oynamasın demiyor. Ama bu toprakların altındakiler inkar edilmesin. Yeşilin altına gömülen tarih, betonla değil, hakikatle onarılsın. Bu şehir, vesayetçi zihniyetin yaptıklarıyla yüzleşmeli ve tarihe karşı işlenen bu suçu adıyla anmalıdır.
Artık bu isimsizliğe son verilmelidir.
Parkın bir bölümüne, buranın eski bir mezarlık olduğunu açıkça belirten tarihi bir levha ve bilgi panosu konulmalıdır.
İsimleri tespit edilebilen mezarlar için sembolik bir hatıra duvarı yapılmalıdır.
İstanbul'da Cumhuriyetçilik adına kaldırılan mezarlıklara dair tarihsel bilgi panoları yerleştirilmelidir.
BEŞİKTAŞ TARAFTARI İÇİN DE ÖNEMLİ BİR YER
Abbasağa Parkı aynı zamanda Beşiktaş taraftarı için de adeta bir yaşam mabedidir. Her maç öncesi burada toplanılır. Hatta bu park için marş bestelenmiştir. "Barbaros Meydanı'nda dün gibi sevdan / Derin bir nefes aldık Abbasağa'da"
