268 binden fazla kişinin verilerinin incelendiği yeni bir araştırma, tuvalet alışkanlıkları ile beslenme arasında dikkat çeken bir ilişki ortaya koydu. Uzmanlar, özellikle B1 vitamini (tiamin) ile bağırsak düzeni arasında beklenmedik bir bağlantı tespit ederken, elde edilen bulguların sindirim sağlığına yönelik yeni araştırmalara ışık tutabileceğini belirtiyor.
Günlük beslenme düzeninizin bağırsak sağlığınız üzerindeki etkisi tahmin edilenden daha büyük olabilir. Geniş kapsamlı genetik araştırmada, bazı genetik varyantların B1 vitamininin vücutta işlenişini değiştirdiği ve bunun da insanların tuvalete gitme sıklığını etkileyebileceği ortaya konuldu. Uzmanlar, elde edilen sonuçların bağırsak sağlığına ilişkin önemli ipuçları sunduğunu ifade ediyor.
Genellikle göz ardı edilse de, bağırsak alışkanlıkları, yiyeceklerin sindirim sisteminden ne kadar hızlı geçtiği konusunda önemli ipuçları sunar. Bu süreçteki bozulmalar kabızlık, ishal veya İrritabl Bağırsak Sendromu (IBS) gibi durumlara yol açabilir, ancak altta yatan biyolojik mekanizmalar büyük ölçüde belirsizliğini koruyor.
LUM Üniversitesi'nde uluslararası bir araştırma ekibi, hem Avrupa hem de Doğu Asya kökenli 268.606 bireyin genetik ve sağlık verilerini analiz etti. Amaçları , insanların tuvalete ne sıklıkla gittiklerinin doğrudan bir göstergesi olan dışkılama sıklığıyla ilişkili DNA varyasyonlarını belirlemekti .
Araştırmada, bağırsak hareketlerini etkileyebilecek 21 farklı genetik bölge tespit edildi. Bilim insanları, bu bölgelerin büyük bölümünün safra asidi metabolizması ve bağırsak kaslarının çalışmasını sağlayan sinir sinyalleriyle ilişkili olduğunu belirledi.
Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri ise B1 vitamini (tiamin) ile bağlantılı SLC35F3 ve XPR1 adlı iki gen oldu. Uzmanlara göre bu genler, B1 vitamininin vücutta taşınması ve kullanılmasında önemli rol oynuyor.
Elde edilen sonuçlar, B1 vitamininin bağırsak düzeni üzerindeki etkisinin daha önce düşünülenden daha büyük olabileceğini ortaya koyuyor.
B1 vitamininin bağırsak hareket sıklığını gerçekten etkileyip etkilemediğini araştırmak için, 20 Ocak 2026'da yayınlanan çalışma, İngiltere Biyobankası'ndaki 98.449 katılımcının beslenme kayıtlarını analiz etti .
Analizleri net bir bağlantı ortaya koydu : Daha fazla tiamin tüketen kişilerin daha sık bağırsak hareketine sahip olma eğiliminde oldukları görüldü. Bununla birlikte, bu etki her bireyin benzersiz genetik yapısına bağlı olarak değişiyordu.
Özellikle, SLC35F3 ve XPR1 genlerinin belirli varyantlarına sahip bireyler tiamin alımına karşı daha hassastı. Bu gen-besin etkileşimi, tiaminin bağırsak üzerindeki etkisinin sadece beslenmeyle ilgili olmadığını, aynı zamanda genetik olarak da düzenlendiğini göstermektedir.
Çalışmanın yazarları bunu "birleşik genetik skor" olarak tanımlayarak, beslenmenin bağırsak hareketliliği üzerindeki etkisinin karmaşıklığını vurgulamışlardır.
Bulguların sindirim sistemi bozukluklarının tedavisi için daha geniş kapsamlı etkileri olabilir. Çalışmanın yazarlarının açıkladığı gibi, dışkılama sıklığı ile IBS gibi durumlar arasında "ortak bir biyolojik temel" olduğu görülüyor.
Bağırsak hareketliliği sorunları IBS ve ilgili bozuklukların temelinde yer aldığından, bağırsak hareket sıklığıyla bağlantılı genetik yolların belirlenmesi, yeni müdahalelerin geliştirilmesine yardımcı olabilir.
