AK Parti iktidarının hazırlamakta olduğu ve TBMM'ye sunulması beklenen yasal düzenlemeyle 1.5 milyona yakın vatandaşın 2016 yılına ait 4 milyar TL'ye yakın Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borcu silinecek.
Düzenleme kapsamında 10 milyon civarındaki vatandaşın 100 milyar TL'yi aşan GSS borcu da ertelenecek.
GSS ZORUNLU MU?
GSS, "kişilerin öncelikle sağlıklarının korunmasını, sağlık riskleri ile karşılaşmaları halinde ise oluşan harcamaların finansmanını sağlayan sigorta" olarak tanımlanıyor. GSS 2012 yılından itibaren tüm vatandaşları sağlık güvencesi altına alacak şekilde zorunlu hale getirildi.
KİMLERİ KAPSIYOR?
Çalışanlar, SGK'dan gelir veya aylık alan kişiler, işverenler, yabancılar, yabancı öğrenciler, Türk soylular ile vatansız statüsü verilenler, er, erbaş ile askeri okul öğrencileri, işsizlik ve kısa çalışma ödeneğinden yararlananlar 33 grup ile birlikte bunların bakmakla yükümlü oldukları eş, çocuk, ana ve babaları genel sağlık sigortası kapsamında. Bunların dışında kalan ve herhangi bir sosyal güvencesi olmayan vatandaşlar da GSS'li sayılıyor.
BORÇ NEDEN OLUR?
Çalışmayanların kendi primlerini dışarıdan ödemesi gerekiyor. Ödemediği taktirde her ay sigorta borcu çıkarılır.
Gelir testi yaptırılmadığında da her ay 2026 yılı aylık prim tutarı 1.981,80 TL prim hesabına borç yazılır ve bu nedenle de GSS prim borcu birikir.
Eğer GSS borcunun tamamı veya bir kısmı zamanında ödenmezse SGK icra veya haciz yoluyla borcu talep edebilir, ayrıca sağlık hizmetlerinden faydalanılamıyor.
GSS NE ZAMAN BAŞLAR?
GSS, başka kapsamda sağlık sosyal güvencesinin bulunmadığı günden itibaren başlar. Örneğin sigortalı bir işte çalışan vatandaş işten ayrıldıktan sonra başka sosyal güvencesi bulunmuyor veya başkasının bakmakla yükümlü olduğu kişi olarak sağlık hizmetlerinden yararlanmıyor ise otomatik olarak GSS başlatılıyor.
TEST NEREDE YAPILIR?
Gelir testi, herhangi bir sosyal güvencesi olmayan vatandaşların gelirlerine göre prim ödeyip ödeyemeyeceklerini belirleyen bir işlem olarak tanımlanıyor.
Gelir testi yaptıranlardan düşük gelirli olanların primleri devlet tarafından karşılanmakta. GSS sadece üniversite ve devlet hastanelerinde geçerli olduğu için özel hastane ve kuruluşlarda genel sağlık sigortasından yararlanılamıyor.
BAŞVURU NASIL YAPILIR?
Geliri prim ödeyecek durumda olmayanların gelir testi için ikametlerinin bulunduğu yerdeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'na müracaat etmeleri gerekiyor.
Gelir testi başvurusu yapan vatandaşlar sonucu e-Devlet üzerinden veya SGK tarafından gönderilen tebligat ile öğrenebilmekte.
Genel sağlık sigortası prim borcu bulunan vatandaşlar prim ödemelerini SGK ile anlaşmalı bankaların şubelerinden, ATM'lerinden, internet bankacılık kanalıyla veya e-devlet online tahsilat sisteminden; ÖDEMELER>SGK ÖDEMELER>GSS PRİM>T.C. KİMLİK NO adımlarını izleyerek yapabilir.
GSS ÜCRETİ NE KADAR?
Gelir testi sonucuna göre aile içindeki gelirin kişi başına düşen aylık tutarı brüt asgari ücretin üçte birinden az olan vatandaşların primleri devlet tarafından ödenmekte.
Brüt asgari ücretin üçte biri üzerinde geliri bulunanlar aylık brüt asgari ücretin yüzde 3'ü (2026 yılı için 1.981,80 TL) oranında prim ödeyerek sağlık hizmetlerinden yararlanabilmekte.
2026'DA KAÇ KİŞİNİN NE KADAR BORCU SİLİNECEK?
2026 yılında ise 1 Ocak 2016 ila 1 Ocak 2017 arasındaki döneme ait yaklaşık 1.5 milyona yakın vatandaşın 4 milyar TL'yi bulan GSS borcu, gecikme cezası ve zammı dahil silinecek. Buna ilişkin yasa teklifi hazırlıkları AK Parti tarafından sürdürülüyor.
