Mutfaklarımızın kalbi sayılan set üstü ocaklar hakkında dünyaca ünlü Stanford Üniversitesi'nden bir rapor geldi. Birçok evde her gün kullanılan bu cihazların, sadece yemek pişirirken değil, bekleme modundayken bile büyük bir risk taşıdığı ortaya çıktı. "Ocağı kapattım, güvendeyim" diyen milyonlarca insanı şaşırtan araştırma, ev içindeki görünmez tehlikeyi açıkladı.
Stanford Üniversitesi araştırmacıları, doğalgazlı ocakların kapalı konumdayken bile havaya zararlı gazlar sızdırdığını kanıtladı. Bu durum sadece solunum yolu hastalıklarını tetiklemekle kalmıyor, aynı zamanda ev içindeki hava kalitesini bir otoyol kenarından daha kirli hale getirebiliyor. Özellikle çocuklarda astım riskini artıran bu sızıntılar, kokusuz olduğu için fark edilmesi imkansız bir tehlike yaratıyor.
"KAPATMAK YETMİYOR" - STANFORD'UN EZBER BOZAN KEŞFİ
Stanford Üniversitesi tarafından yürütülen yeni bir çalışma, gazlı ocakların sadece açıkken değil, düğmesi kapalıyken bile metan gazı sızdırmaya devam ettiğini saptadı. Araştırma ekibi, evlerin mutfağına yerleştirdikleri özel sensörlerle günlerce ölçüm yaptı. Sonuç ise dehşet verici: Sızıntıların %75'inden fazlası ocak kapalıyken gerçekleşiyor!
Gaz yandığında ortaya çıkan azot dioksit, akciğerlerin en büyük düşmanlarından biri olarak biliniyor. Stanford uzmanları, gazlı ocağın kullanıldığı evlerde NO2 seviyesinin dakikalar içinde Dünya Sağlık Örgütü'nün güvenli sınırlarını aştığını gözlemledi. Bu gaz, doğrudan bronşları tahriş ederek nefes darlığına yol açıyor.
Araştırmanın en kritik bulgusu çocuklar üzerinde. Evdeki gazlı ocak kullanımı, çocukluk çağı astım vakalarının %12'sinden fazlasıyla doğrudan bağlantılı olabilir. Stanford raporuna göre, evde sigara içilmese dahi, gazlı ocağın yarattığı kirlilik çocukların akciğer gelişimine benzer bir zarar verebiliyor.
Genellikle büyük gaz kaçaklarında hissettiğimiz o keskin koku, düşük seviyeli sürekli sızıntılarda fark edilemiyor. Stanford araştırmacıları, ocakların içindeki bağlantı noktalarından sızan metan gazının kokusuz bir şekilde evin atmosferine karıştığını belirtiyor. Bu da zehirli havayı farkında olmadan gün boyu solumamıza neden oluyor.
Bilim insanları, gaz sızıntısı riskinden tamamen kurtulmak isteyenlere "indüksiyonlu" veya "elektrikli" ocakları öneriyor. Yanma süreci içermeyen bu ocaklar, herhangi bir zararlı gaz salınımı yapmadığı için ev içindeki hava kalitesini koruyan tek kesin çözüm olarak gösteriliyor.
Eğer ocağınızı değiştirme şansınız yoksa, Stanford uzmanlarının önerdiği şu adımları mutlaka uygulayın: Yemek yaparken sadece aspiratörü değil, en yakın pencereyi de sonuna kadar açın. Ocağı kullanmadığınız anlarda bile mutfağı sık sık çapraz havalandırma ile temizleyin.
