Gölün suları çekildikçe yıllardır kimsenin görmediği bir manzara ortaya çıktı. Çamurlu tabanın ortasında ağır iş makineleri çalışmaya başlarken, gölün içine doğru uzanan yol görenlerin dikkatini çekti. Ancak bu sıra dışı görüntünün ardında yalnızca bir inşaat çalışması yoktu; sular çekilince geçmişten kalan şaşırtıcı bir sır da gün yüzüne çıktı.
ABD'nin Utah eyaletinde bulunan Pineview Baraj Gölü'nün su seviyesi yürütülen dev proje kapsamında yüzde 2 seviyesine kadar düşürüldü. Suların çekilmesiyle ortaya çıkan çamurlu göl tabanında, ağır iş makinelerinin geçişini sağlayabilmek amacıyla geçici bir yol inşa edilmeye başlandı.
Sıra dışı çalışmanın temel amacının, göl tabanının altından geçen ve yaklaşık 120 bin kişiye içme suyu sağlayan 55 yıllık ana iletim hattının yenilenmesi olduğu açıklandı.
GÖL TABANINA TONLARCA DOLGU MALZEMESİ TAŞINIYOR
Suların çekilmesinin ardından ortaya çıkan zemin, ağır iş makinelerinin ve kamyonların ilerleyemeyeceği kadar yumuşak olduğu için bölgeye yoğun miktarda kaya ve dolgu malzemesi sevk ediliyor. Yapılan geçici yol sayesinde ekipler gölün iç kısımlarına kadar ilerleyebilecek.
Planlama kapsamında göl tabanında derin bir hendek kazılarak yeni içme suyu borusu yerleştirilecek ve üzeri tekrar kapatılacak. Yaklaşık yarım asırdır hizmet veren mevcut hat ise tamamen sökülmeyecek; gerekli onarımlar yapılarak sistemde yedek hat olarak tutulacak.
GÜNDE 3,8 MİLYON LİTRE SU KAYBI YAŞANIYORDU
Pineview'dan Ogden kentine uzanan boru hattını kapsayan projenin toplam maliyetinin 100 milyon dolar olduğu belirtildi. Mevcut hatta meydana gelen yıpranma ve sızıntılar sebebiyle bazı dönemlerde günde yaklaşık 3,8 milyon litre içme suyunun boşa aktığı vurgulanıyor.
SULAR ÇEKİLİNCE 2007'DE ÇALINAN KAMYON ORTAYA ÇIKTI
Gölün neredeyse tamamen boşaltılması, uzun yıllardır suyun altında gizli kalan objeleri de gün yüzüne çıkardı. Göl tabanında bulunan sarı renkli eski bir kamyon yetkililerin dikkatini çekti.
Polis ekiplerinin ruhsat ve şasi bilgileri üzerinden yaptığı incelemede, aracın 2007 yılında çalındığı tespit edildi. Kamyonun yaklaşık 19 yıldır gölün dibinde yattığı değerlendirilirken, suların çekildiği alanlarda geçmiş döneme ait bazı eski yapı kalıntıları da yeniden görünür hale geldi.
ÇALIŞMALAR BİTİNCE GÖL ESKİ HALİNE DÖNDÜRÜLECEK
Göl tabanındaki boru döşeme operasyonu tamamlandıktan sonra inşa edilen geçici yol sökülecek ve kullanılan tüm dolgu malzemeleri alandan temizlenecek.
Baraj gölünün yeniden eski su seviyesine ulaşması ise bölgeye düşecek kar yağışı ve eriyen kar sularının miktarına bağlı olacak.
ASFALTIN ALTINA 100 METRE DERİNLİĞİNDE KUYULAR AÇACAKLAR: SİSTEM KIŞIN KULLANILACAK
İngiltere'de Surrey Üniversitesi öncülüğünde yürütülen yenilikçi bir proje, yolların yaz aylarında emdiği güneş ısısını kışın yeniden kullanmayı hedefliyor.
Asfaltın hemen altına yerleştirilen özel borular sayesinde yüzeydeki yüksek sıcaklık toplanarak yerin yaklaşık 100 metre derinliğindeki dikey sondaj kuyularına aktarılacak. Yazın aşırı ısınan asfaltı serinleten bu mekanizma, yer altında depoladığı enerjiyi kış aylarında tekrar yüzeye göndererek buzlanmayı ve kar birikmesini engellemeyi amaçlıyor.
SİSTEM 100 METRE DERİNLİKTE ISI DEPOLAYACAK
Teknolojinin çalışma prensibi, asfaltın altındaki borularda dolaştırılan özel bir sıvıya dayanıyor. Güneşin etkisiyle ısınan yolun enerjisini emen bu sıvı, yol boyunca belirli aralıklarla açılan 100 metrelik derin kuyulara sevk ediliyor.
Toplanan ısı, bu derin kuyuların çevresindeki yer altı katmanlarında aylarca korunabiliyor. Kış mevsimi gelip havalar soğuduğunda ise sistem tersine çalışarak depolanan sıcaklığı yeniden asfalt yüzeyine taşıyor ve yollarda tuzlama gibi geleneksel buzla mücadele yöntemlerine olan ihtiyacı minimuma indiriyor.
YOLLARDAKİ ÇATLAK VE ÇUKUR OLUŞUMUNA KESİN ÇÖZÜM
Geliştirilen bu sistem sadece kışın güvenli sürüş sağlamakla kalmayıp asfaltın kullanım ömrünü de önemli ölçüde uzatmayı vaat ediyor.
Yaz sıcağında eriyip yumuşayan, kışın ise donma ve çözülme döngüsü nedeniyle çatlayan yollardaki sıcaklık yıl boyunca dengede tutulacak. Böylece bakım masrafları düşerken, yüzeyden çekilen fazla ısının çevredeki binaları ısıtmak için kullanılması da imkan dahilinde olacak.
SAHA TESTLERİ GERÇEK YOLLARDA BAŞLIYOR
Daha önce laboratuvar ortamında ve kontrollü alanlarda başarılı testler gerçekleştiren Surrey Üniversitesi araştırmacıları, sistemi artık gerçek yol koşullarında denemeye hazırlanıyor. Bu aşamada toprağın ısıyı ne kadar süre muhafaza edebildiği ve kışın yüzeye ne kadar enerji aktarılabildiği ayrıntılı olarak ölçülecek.
Denemelerin olumlu sonuçlanması durumunda teknolojinin hem yeni yapılacak yollara hem de mevcut altyapılara entegre edilmesi planlanıyor.
Elektrikli araç sahiplerinin en büyük endişelerinden biri olan menzil yetersizliği ve uzun şarj bekleme süreleri, asfaltın altına yerleştirilen kablosuz şarj teknolojisiyle tarihe karışmaya hazırlanıyor.
ABD'nin Florida eyaletinde inşaatına başlanan yeni otoyol projesinde, araçlar yüksek hızda seyir halindeyken bataryalarını kablosuz olarak şarj edebilecek.
YOLLARIN ALTINA BOBİNLER YERLEŞTİRİLİYOR
İndüktif şarj bobinleri sayesinde kablo ve duraklama ihtiyacını ortadan kaldıran bu yenilikçi test, geleceğin otonom ve elektrikli ulaşım dünyasında devrim niteliğinde bir adım olarak değerlendiriliyor.
ASFALT ALTINDAN KABLOSUZ ŞARJ
Elektrikli araçların yaygınlaşmasındaki en büyük psikolojik ve teknik engellerden biri olan menzil kaygısı ve istasyonlarda harcanan uzun süreler için mobilite dünyasından tarihi bir hamle geldi.
ABD'nin Florida eyaletinde Central Florida Expressway Authority (CFX) tarafından yürütülen State Road 516 (SR 516) projesi kapsamında, araçların hareket halindeyken kablosuz şarj olabileceği özel bir otoyol şerit testi hayata geçiriliyor.
Yaklaşık 1,2 kilometrelik (0.75 mil) özel bir test şeridini kapsayan bu proje, sürücülerin duraklamadan bataryalarını doldurmasına olanak tanıyacak.
Asfalt kaplamasının hemen altına yerleştirilen indüktif şarj bobinleri, yol yüzeyi ile aracın altına monte edilen alıcı pedler arasında elektromanyetik bir alan oluşturarak yüksek miktarda güç transferi sağlıyor.
Indiana'daki Purdue Üniversitesi araştırmacılarının 190 kilowatt güce ulaşarak saatte 105 km (65 mph) hızla giden bir tırı başarıyla şarj etmesinin ardından ivme kazanan proje; binek araçlardan devasa ticari tırlara kadar geniş bir yelpazede test edilecek.
