Komedyen Cem Yılmaz'ın geçirdiği rahatsızlığın ardından kalp ve damar sağlığı konusu bir kez daha ön plana çıktı. Sanatçının fotoğraflarını inceleyen uzmanların 'kulak memesindeki belirgin bir çizgiye' dikkat çekmesinin ardından kalp-damar rahatsızlıklarını bize önceden haber veren belirli işaretler olup olmadığı konusu ön plana çıktı.
Uzmanlar Frank işareti ismi verilen bu kulak memesindeki çizgi gibi dünya tıp uzmanlarının hem fikirde olduğu 10 maddenin önden kalp-damar rahatsızlığı konusunda bizlere fikir verebildiğini belirtiyor. Gelin bu önemli belirtilere hep beraber yakından bakalım.
■ KULAK MEMESİNDEKİ ÇAPRAZ ÇİZGİ: FRANK BELİRTİSİ
Tıp literatüründe Frank işareti (diagonal earlobe crease) olarak adlandırılan bu özel çizgi, ilk kez 1970'li yıllarda kalp-damar hastalığıyla ilişkilendirilen bu bulgu, o dönemden günümüze kadar pek çok bilimsel araştırmaya ve gözlemsel çalışmaya konu oldu. Tıp uzmanları, kulak memesindeki bu çizginin kardiyovasküler riskler ve damar sertliği (ateroskleroz) ile bağlantılı olabileceğine dikkat çekiyor... Kulak memesini çapraz geçen belirgin kırışıklık, bazı çalışmalarda koroner arter hastalığıyla ilişkilendiriliyor. Ancak yaşla da ortaya çıkabildiğinden tek başına tanısal değil.
■ GÖZ KAPAKLARINDAKİ SARI PLAKLAR: KSANTELAZMA
Göz çevresindeki sarımsı yağ birikmesi son derece önemli bir bulgu olabilir. 2026'da 17 bin 925 kişilik eşleştirilmiş bir çalışmada ksantelazması olanlarda 10 yıllık kalp krizi görülme oranı yaklaşık iki kat yüksek bulundu.
■ GÖZ BEBEĞİNİN ÇEVRESİNDEKİ BEYAZGRİ HALKA
Korneal arkus ismi verilen bu renkli çizgi ileri yaşlarda yaygın olabilir. Ama özellikle genç yaşta ortaya çıktığında ailesel yüksek kolesterolün işareti olabilir.
■ AŞİL TENDONUNUN KALINLAŞMASI
Topuk arkasındaki aşil tendonunda kolesterol birikerek sertlik ve kalınlaşma oluşturabilir. 'Tendon ksantomu' özellikle ailesel hiperkolesteroleminin karakteristik bulgularından. Eller, dirsekler ve dizlerde de görülebiliyor.
■ BACAK KILLARININ AZALMASI
Özellikle tek veya iki bacakta belirgin kıllanma kaybı, bacağa giden kan akımının azalmasının işareti olabilir. Periferik arter hastalığı bulunan kişilerde koroner arter hastalığı, kalp krizi ve inme riski de daha yüksek.
■ AYAK TIRNAKLARININ ÇOK YAVAŞ UZAMASI
Bacak damarlarının daralmasında dokular yeterli kan alamadığı için tırnak büyümesi yavaşlayabilir. Amerikan Kalp Derneği bunu periferik arter hastalığının fiziksel işaretleri arasında sayıyor.
■ BİR AYAĞIN DİĞERİNDEN DAHA SOĞUK OLMASI
Özellikle kalıcı ve tek taraflıysa önem kazanıyor. Ayakta solukluk, morarma veya renk değişimi de eşlik edebilir; bunlar bacak arterlerindeki daralmayı düşündürebilir.
■ AYAK VEYA PARMAK YARALARININ GEÇ İYİLEŞMESİ
Küçük bir yaranın haftalarca kapanmaması, bölgeye kanın yeterince ulaşmadığını gösterebilir. Bu da yaygın damar sertliğinin önemli işaretlerinden biri olabilir.
■ AYAK BİLEKLERİ VE BACAKLARDA ŞİŞME
İki ayakta birden gelişen ve giderek artan ödem, özellikle nefes darlığıyla birlikteyse kalp yetersizliğinde görülebilir. Kalp kanı yeterince pompalayamadığında sıvı dokularda birikebilir.
■ DUDAKLARIN VEYA PARMAK UÇLARININ MAVİMSİ GÖRÜNMESİ
Dolaşım veya oksijenlenme bozukluğunun işareti olabilir. İleri kalp yetersizliğinde görülebilen fiziksel değişikliklerden biridir; elbette akciğer hastalıkları gibi başka nedenleri de vardır.
