Güney Atlantik'in dondurucu sularında yükselen Saunders Adası, eşine az rastlanır bir doğa olayına ev sahipliği yapıyor. Kar ve deniz buzlarıyla çevrili adanın merkezinde yer alan devasa kraterde, sıcaklığı 1200 dereceyi aşan kalıcı bir lav gölü kaynamaya devam ediyor. NASA uydusu, bölgedeki nadir bulutsuz havayı fırsat bilerek o anları saniye saniye kaydetti.
Dondurucu soğukların ve metrelerce kalınlıktaki buz kütlelerinin hüküm sürdüğü ıssız bir adada, yerin metrelerce altında bambaşka bir yanardağ kaynıyor. Güney Atlantik'in en ücra noktalarından birinde yer alan Saunders Adası, merkezindeki Mount Michael Yanardağı ile bilim insanlarını büyülemeye devam ediyor.
NASA'nın Landsat 8 uydusu tarafından çekilen son kareler, dondurucu beyazlığın ortasında parıldayan 1200 derecelik devasa lav gölünün ısı izini tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi. Gökyüzünü kaplayan yoğun bulutların kısa süreliğine dağılmasıyla yakalanan bu eşsiz görüntü, gezegenin en sıradışı karşıtlıklarından birini belgelemiş oldu.
DONDURUCU COĞRAFYADA SIRADIŞI KARŞILAŞMA
Güney Sandwich Adaları zincirinin en dikkat çekici parçalarından biri olan Saunders Adası, yılın büyük bir bölümünü sert kış şartları ve deniz buzlarıyla geçiriyor. İnsan yaşamının bulunmadığı bu ıssız kara parçası, dışarıdan bakıldığında tamamen sessiz ve donmuş bir tabloyu andırıyor. Ancak adanın kalbinde durum son derece farklı.
UZAYDAN YAKALANAN NADİR KARE
Bölge atmosferini sürekli kaplayan yoğun bulut katmanı, adanın zirvesini izlemeyi oldukça zorlaştırıyor. Geçtiğimiz günlerde gökyüzünün kısa süreliğine açılmasıyla NASA'ya ait Landsat 8 uydusu harekete geçti. 843 metre yüksekliğindeki Mount Michael Yanardağı'nın kraterinden yükselen gaz tabakası ve çevresindeki termal hareketlilik net bir şekilde görüntülendi.
SICAKLIK 1279 DERECEYE ULAŞIYOR
Uydu verileri ve termal kameralar aracılığıyla yapılan ölçümler, kraterin merkezindeki akılalmaz ısıyı ortaya koydu. Çapı 90 ila 215 metre arasında değişen bu devasa lav havuzundaki erimiş kayaların sıcaklığı, yer yer 989 ile 1279 derece seviyelerine kadar çıkıyor. Açığa çıkan yoğun ısı, kuzey yamaçlarındaki karların kararmasına neden oluyor.
YERYÜZÜNDE SADECE BİRKAÇ TANE VAR
Mount Michael'ı gezeğendeki diğer yanardağlardan ayıran en temel fark, kalıcı bir lav gölüne sahip olması. Genelde volkanik patlamaların ardından kısa sürede katılaşan magmanın aksine, buradaki erimiş lav gölü onlarca yıldır aktifliğini koruyor. Yeryüzünde bu tür kesintisiz faaliyet gösteren yanardağların sayısı bir elin parmaklarını geçmiyor.
30 YILLIK UYDU ARŞİVİ DOĞRULADI
Bilim insanları bu gizemli doğa olayını daha iyi anlamak için Landsat, Sentinel ve ASTER uydularının son 30 yıla ait veri arşivlerini inceledi. Yapılan analizler, dondurucu adanın merkezindeki magma hareketliliğinin yeni olmadığını, aksine çeyrek asrı aşkın süredir sürekli bir ısı kaynağı olarak varlığını sürdürdüğünü kanıtladı.
ULAŞILMASI İMKANSIZ BÖLGE UYDULARLA TAKİP EDİLİYOR
Sert iklim koşulları ve ana karaya olan aşırı uzaklığı sebebiyle araştırma ekiplerinin adaya karadan ulaşması neredeyse imkansız. Bu nedenle jeologlar, dağın gaz salınımlarını ve kükürt dioksit oranlarını uzaydan anlık olarak takip ediyor. Volkanın yarattığı düşük seviyeli hareketlilik uydular aracılığıyla 7/24 izleniyor.
BİR HAFTA SONRA YENİDEN KAYBOLDU
NASA'nın paylaştığı bu büyüleyici görüntü, dondurucu kış ile kızgın magmanın mükemmel uyumunu tek bir karede buluşturdu. Ancak bu açık görüş penceresi uzun sürmedi; çekimden kısa bir süre sonra bölge yeniden yoğun bulut katmanıyla kaplandı ve Mount Michael bir kez daha gözlerden uzaklaştı.
