Kazakistan'ın güneyindeki Almatı kentinde yer alan Karagaily antik mezarlığındaki son kazı çalışmaları, Erken Demir Çağı'na ait inanılmaz gerçekleri gün yüzüne çıkardı. Almatı Müzeler Birliği uzmanları tarafından titizlikle yürütülen arkeolojik çalışmalarda, daha önce eşi benzeri görülmemiş som altından yapılmış 2.200 yıllık bir ayı figürü bulundu.
Arka ayakları üzerinde dikilen ve ön patilerinin arasında küçük, çömlek benzeri bir kap tutan bu detaylı işçilik, antik dönemin üstün sanat anlayışını gözler önüne seriyor. Geçmişte acımasız yağmacıların ve definecilerin hedefi olan bu devasa höyük, neyse ki tamamen boşaltılamamış ve bu paha biçilemez tarihi eser günümüze kadar büyük bir şans eseri ulaşmayı başarmış.
Arkeologların ve tarihçilerin yaptığı detaylı incelemelere göre bu eşsiz altın ayı figürü, dönemin asillerinin, liderlerinin veya güçlü savaşçılarının taktığı gösterişli bir başlığın en önemli parçasıydı. Altın figürün tabanında yer alan ince delikler, onun değerli bir kumaşa veya gösterişli bir giysiye özenle dikilerek kullanıldığını kanıtlıyor.
Ayrıca bu devasa anıt mezarda uzmanları şaşırtan başka bir karanlık detay daha gizliydi; tek bir kurgan yapısı için oldukça fazla sayıda insan kemiği bulundu. Kazı ekibi, bu gizemli mezarda aynı anda yedi kişinin gömülü olabileceğini düşünüyor ve bu durum dönemin defin ritüelleri hakkında yepyeni sorular doğuruyor.
AVRASYA TARİHİNE IŞIK TUTAN SAKALAR VE EŞSİZ KEŞİF
Bu büyüleyici ve tarihi değiştiren figür, kökenleri günümüz Çin'inin batısındaki Tarım Havzası ile geniş Avrasya Bozkırlarına dayanan ve göçebe bir atlı halk olan efsanevi Sakalar dönemi ile yakından ilişkilendiriliyor. Almatı Müzeler Birliği Direktörü Lyazzat Sagyndykova'nın yaptığı heyecan verici açıklamaya göre, bu heykelcik tüm Kazakistan coğrafyası için tamamen benzersiz bir keşif niteliği taşıyor.
Sagyndykova, "Daha önce buna benzer hiçbir buluntuya rastlanmadı. Bu önemli keşif, Karadeniz bölgesinden Altaylar'a kadar uzanan tüm Avrasya coğrafyasındaki kültürel ve sanatsal paralelliklerin izini sürmemize olanak tanıyor" diyerek antik dönemler arası tarihi bağlantılara dikkat çekiyor.
KAZAKİSTAN'IN ALTIN MİRASI VE GİZEMLİ AYI TÜRÜ
Bölgede daha önce de antik döneme ait altından yapılmış farklı efsanevi hayvan figürleri bulunmuştu. Örneğin, yine Almatı'da bulunan ve milattan önce 4. yüzyıla tarihlenen ünlü Kok-Kainar mezarlığında, leopar şeklinde altın bir başlık süsü keşfedilmişti.
Ülkenin ulusal simgesi haline gelen ünlü "Altın Elbiseli Adam"ın inanılmaz derecede gösterişli zırh ve başlığında da koyun formunda işlemeler mevcuttu.
Ancak gün yüzüne çıkarılan bu yeni ayı figürü, türünün bilinen ilk ve tek örneği olmasıyla dünya arkeoloji sayfalarında özel bir yer ediniyor.
Heykelciğin tam olarak hangi ayı türünü tasvir ettiği bilim insanlarınca araştırılmaya devam etse de, bugün Kazakistan'ın güneydoğusundaki heybetli Tanrı Dağları'nda (Tien Shan) Himalayalar bozayısı ve doğudaki Altay Dağları'nda Doğu Sibirya bozayısı olmak üzere iki farklı yırtıcı alt türün yaşadığı biliniyor.
Demir Çağı'ndan günümüze ulaşan bu ihtişamlı miras, tarihi değiştiren buluntular arasında yerini çoktan aldı.