Atasözleri
Aşağıda, Türk kültürünün zenginliğini yansıtan atasözleri ve anlamları A’dan Z’ye sıralanmıştır. Her bir atasözü, geçmiş kuşaklardan günümüze ulaşan bilgelik ve yaşam deneyimlerini taşır. Alfabetik liste sayesinde aradığınız atasözleri ve anlamlarına kolayca ulaşabilirsiniz .
Ustamın adı hıdır, elimden gelen budur.
Gücüm ancak bu kadarını yapmaya yeter.Ustanın çekici bin altın.
Bir konuda ustalaşmış birinin bir problemi hemen çözüvermesi, o işe uzun yıllar boyunca harcadığı emeğin doğal bir sonucudur.Uşağı işe koş, sen de ardına düş.
Çocuğa verilen görevi tek başına yapamayacağı için, ona işi veren kişinin arkasından gidip yardımcı olması gerekir.Utanma pazar, mideyi bozar.
Taraflar birbirine çok yakın olsalar bile bir alışverişte her şeyi açıkça konuşup netleştirmelidir; başta “ayıp olur” diyerek geçiştirilen konular, sonradan araya kırgınlık ve soğukluk sokabilir.Uyku durak yok.
Dinlenme imkânı yok.Üç göç, bir yangın yerini tutar.
Bir evden başka bir eve taşınırken eşyaların kırılması, kaybolması ya da kullanılmaz hâle gelmesi olağan bir durumdur; çoğu eşya bu süreçten zarar görerek çıkar.Üçlenmemiş eken, olmamış eker.
Gerekli hazırlıkları yapmadan bir işe girişen kimse, istediği sonucu elde edemez.Ürümesini bilmeyen köpek sürüye kurt getirir.
Beceriksiz kimselerin iyilik yapayım derken zarara yol açtıklarını anlatan bir söz.Ürüyen köpek ısırmaz.
Bağırıp çağırarak başkalarını korkutmak isteyen kimseden zarar gelmez.Üşüntü köpekler mandayı paralar.
Birlikten güç doğar.Üvey, öz olmaz kemha, bez olmaz.
Bir çocuk ne kadar ilgi ve sevgi görürse görsün, öz annesinin şefkatini üvey annede bulamaz; üvey anne, annenin yerini tam anlamıyla tutamaz.Üveye etme, özünde bulursun geline etme, kızında bulursun.
Kendi çocuğunun günün birinde sahipsiz kalıp kötü muamele görmesini istemeyen kişi, üvey evladına haksızlık etmemelidir; kızının ileride gideceği evde iyi karşılanmasını arzu eden de kendi gelinine kötü davranmamalıdır.Üzüm üzüme baka baka kararır.
Sürekli birlikte vakit geçiren kişiler, zamanla birbirlerinin davranışlarını ve huylarını benimserler.Üzümünü ye de bağını sorma.
Yararlandığın şeyin nereden geldiğini araştırma.Vakit, nakittir.
Zaman çok değerlidir, boş yere harcanmamalıdır.Vakitsiz öten horozun başını keserler.
Sözün değerini, onu doğru zamanda ve doğru yerde söylemek belirler; aksi hâlde düşüncesizce edilen sözler ciddi sıkıntılara neden olabilir.Var eli titremez.
Varlıklı kimse, uzun boylu düşünmeden hayırlı işlere yardım eder.Var evi kerem evi, yok evi verem (elem) evi.
Zengin bir ailenin eli hem misafir ağırlamaya hem de gerekli yerlere yardım etmeye açıktır; armağan vermekte de zorlanmazlar. Yoksul bir evde ise bolluk değil, daha çok dert ve sıkıntı vardır.Var ne bilsin yok hâlinden.
Varlıklı olan, yoksulun ne denli sıkıntı içinde bulunduğunu bilmez.Var varlatır, yok söyletir.
Zenginlik insana hem övünme hem de daha fazlasını kazanma imkânı sağlarken, yoksulluk ancak dert yanıp şikâyet etmeye sebep olur.Vardığın yer körse, sen de bir gözünü kapa.
Bulunduğun ortamda huzurlu olmak istiyorsan, hoşuna gitmese bile çevrene ayak uydurmayı bilmelisin.Varını veren utanmamış.
Kendinden bir şey talep edildiğinde, elinde olanı sunmak yeterlidir; az ya da değersiz görünse bile bundan utanmaya gerek yoktur.Varışına gelişim, tarhana aşına bulgur aşım.
Bana gösterdiğin ilgi ve değerin karşılığını, aynı ölçüde senden görürsün.Varlığa darlık olmaz.
Zengin olanın gücü her şeye yeter.Varsa (var mı) pulun herkes kulun yoksa (yok mu) pulun dardır yolun.
Zengin olana herkes hizmet eder, fakir olana ise kimse yüz vermez.Vasiyet ölüm getirmez.
Olası bir sıkıntı için önceden hazırlık yapmak, o üzücü olayın gerçekleşmesine sebep olmaz; sadece tedbirli olmayı sağlar.Ver yiğidi yiğide, mevla rızkın yetire.
İki gencin evlenmesini kolaylaştırınız, tanrı rızıklarını verir.Ver yiyeyim, ört uyuyayım gözle, canım çıkmasın.
Başkasının emeğiyle yaşamayı alışkanlık hâline getiren kimse, en temel sorunlarını çözmek için bile yine kendisine hizmet edecek birilerini bekler.Veren el, alandan üstündür.
Yardımını esirgemeyen, eli açık olan kimseye herkes saygı gösterir.Atasözleri
Nesiller boyu aktarılan ve öğüt niteliği taşıyan atasözleri toplumumuzda hayli önemli bir yere sahiptir. Günlük hayata ve insan ilişkilerine dair nasihatler içeren bu vecizeler, yol gösterici nitelikte olduğu gibi edebi açıdan da kıymetli bir konumdadır.