Somuncu Baba’nın Türbesi’nin Hikâyesi Tarihçesi ve Manevi Değeri
Somuncu Baba Anadolu’nun manevi hayatında derin izler bırakmış önemli bir mutasavvıf ve büyük bir İslam alimi olarak tanınır. Onun adına yapılmış olan Somuncu Baba Türbesi hakkında bilgiler toplandığında bu kıymetli ismin hikayesi ve manevi önemi ortaya çıkacaktır.
Asıl adı Şeyh Hamid-i Veli olan Somuncu Baba önemli bir alim ve gönül insanıdır. Hakkında pek çok rivayet bulunan Somuncu Baba'nın nereli olduğuna ve mezarının nerede bulunduğuna dair farklı görüşler ortaya atılmıştır. Onun hatırasını yaşatmak ve manevi mirasını gelecek nesillere aktarmak amacıyla yapılan bir türbe bulunmaktadır. Somuncu Baba Türbesi hakkında bilgiler edinmek buranın hikayesi ve manevi önemi açısından net bir fikir sahibi olmayı sağlayabilir.
Somuncu Baba Türbesinin Tarihi ve Önemi
Şeyh Hamid-i Veli ve Şeyh Hamidüddin Aksarayi adlarıyla da bilinen Somuncu Baba'nın gerçek adının Abdullah olduğu sanılmaktadır. Kimi kaynaklarda Kayserili olduğu, kiminde ise Aksaray'da doğduğu anlatılan bu mübarek kişi daha sonra Bursa'da irşat faaliyetlerinde bulunmuştur. Yıldırım Bayezid döneminde yaşamış olan Somuncu Baba Hacı Bayram-ı Veli'nin hocası olarak tanınmıştır. Somuncu Baba lakabını ise Bursa'da yaptığı ekmekleri sırtına alarak şehri gezip dağıttığı için aldığı söylenir. Dönemin padişahı Yıldırım Bayezid ile tanıştığı da bilinen ve 1412 yılında ölen Somuncu Baba'nın vefatının ardından adına Aksaray'da ve Malatya'da türbeler yapılmıştır. Bunu nedenini oğulları Yusuf Hakiki ve Halil Taybi'nin yaşadıkları ve vefat ettikleri şehirlerdir. Yusuf Hakiki Aksaray'da yaşamış ve rivayete göre Hacı Bayram-ı Veli tarafından kıldırılan cenaze namazından sonra baabsının naaşını Aksaray'a defnetmiştir. Somuncu Baba'nın diğer oğlu Halil Taybi Malatya, Darende'ye yerleşmiş ve burada vefat etmiştir. Bu da Somuncu Baba'nın oğlu Halil Taybi ile beraber Malatya'da gömülü olduğu iddia edilmektedir.
Somuncu Baba Türbesinin Özellikleri
Somuncu Baba'nın adını taşıyan iki adet türbe bulunmaktadır. İlki Malatya'nın Darende ilçesindeki Zaviye Mahallesindedir. Türbe yanında Balıklı Göl olan Somuncu Baba Camii'nin içindedir. Bu türbenin yapım tarihi bilinmese de minaresinin 17. yüzyıla ait olduğu açıktır. Aynı zamanda caminin alt katında Somuncu Baba Müzesi vardır.
İkinci türbe Aksaray'da bulunur ama bu türbe orijinal halinden oldukça uzaktır. Her iki türbe de ziyaretçilere açık olup özellikle manevi atmosferiyle ön plana çıkmaktadırlar.
Somuncu Baba Türbesinin Hikayesi
Somuncu Baba'nın "Somuncu" lakabı Bursa'da ekmek yapıp halka dağıtmasından gelir. Bu ekmekleri ateş olmayan fırında pişirdiği söylenir. Rivayetlere göre Ulu Camii'nin açılışında verdiği hutbe ve Fatiha suresini yedi ayrı şekilde yorumlaması büyük ilgi görmüş, ancak şöhretten kaçınmak için Bursa'dan ayrılmıştır.
Nefis terbiyesi ve alçakgönüllülüğü ile tanınan Somuncu Baba'nın türbesinin ziyaret edilmesi sırasında halk arasında manevi huzur ve dualarının kabulü yönünde etkisi olduğu rivayetleri bulunmaktadır.
Somuncu Baba Türbesi Nerede, Nasıl Gidilir?
Somuncu Baba Türbesi iki tanedir. Aksaray'da bulunan türbe şehir merkezine yakın bir konumda yer almaktadır. Şehre ulaşım karayolu ile kolaylıkla sağlanabilir ve şehir içi ulaşım araçlarıyla türbeye rahatça gidilebilir. Malatya'daki türbe ise Darende ilçesindedir. İlçeye şehir merkezinden gitmek zor değildir. Darende'ye ulaşıldığında ise Zaviye Mahallesi'ne gidilmeli ve Balıklı Göl'ün yanındaki Somuncu Baba camii bulunmalıdır. Zira türbe camii içindedir.