Kaza Namazı Nasıl Kılınır, Kaç Rekat? Kaza Namazı Kılınışı ve Niyeti

Namaz müminlere belli vakitlerde farz kılınmış temel bir ibadettir. Bu ibadetin vaktinde ifa edilmesi esastır. Ancak uyku, hastalık, unutma, meşguliyet ya da ihmal gibi sebeplerle kaçırılan farz namazlar sonradan kaza edilebilir. Kaza namazı müminin Rabbine karşı sorumluluğunu gecikmiş de olsa yerine getirme iradesidir. Bu da kaza namazı nasıl kılınır, kaç rekât kılınması gerekir soruları ile kaza namazı kılınışı ve niyeti konularını gündeme getirir.

Kaza Namazı Nedir?

Kaza namazı, vakti içinde kılınamayan farz namazın daha sonra eda edilmesidir. Vaktinde kılınamayan namaza da "fâite" denir. Kur'an'da namazın vakitli bir farz olduğu açıkça bildirilir. Nisa Suresi 103. ayette; "Şüphe yok ki namaz, müminler üzerine vakitleri belli olarak yazılmış bir ödevdir." buyrulur. Bu ayet namazın geciktirilmeden kılınmasının esas olduğunu gösterir.

İslam hukukunda mazeretle ya da mazeretsiz şekilde kaçırılan farz namazların kazası gerekir. Hz. Peygamber'in Hendek Savaşında geciken namazları daha sonra sırayla kıldırdığı bilgisi, kaza namazının sünnetteki temel dayanaklarından biridir. TDV İslâm Ansiklopedisi'nde bu olay Buhari'nin "Mevakit" bölümüyle delillendirilir.

Önemli bir özürsüz şekilde namazı kazaya bırakmanın büyük günah olduğudur. Namaz sonradan kaza edilse bile, ihmalin manevi sorumluluğu için ayrıca tövbe ve istiğfar gerekir.

Kaza Namazı Kaç Rekattır?

Kaza namazında yalnızca farz namazlar ve vitir namazı kaza edilir. Genel kabul şu yöndedir;

• Sabah namazı kazası: 2 rekât farz
• Öğle namazı kazası: 4 rekât farz
• İkindi namazı kazası: 4 rekât farz
• Akşam namazı kazası: 3 rekât farz
• Yatsı namazı kazası: 4 rekât farz
• Vitir namazı kazası: 3 rekât vacip

Vakit çıktıktan sonra sünnet namazlar normalde kaza edilmez. Ancak sabah namazı vaktinde kaçırılmışsa aynı gün öğle vaktinden önce kaza edilirse farzla birlikte sünnetinin de kaza edilebileceği belirtilir.

Kaza Namazına Nasıl Niyet Edilir?

Kaza namazında farz namazlardan asıl fark niyettedir. Namazın hareketleri vakit namazındaki farzla aynıdır ama sadece niyet kısmında bunun "kaza" olduğu belirtilir.

Örnek niyetler şöyledir:

• "Niyet ettim Allah rızası için kazaya kalmış ilk sabah namazının farzını kılmaya."
• "Niyet ettim Allah rızası için kazaya kalmış son öğle namazının farzını kılmaya."
• "Niyet ettim Allah rızası için kazaya kalmış ilk ikindi namazının farzını kılmaya."

Eğer hangi günün namazı olduğunu kişi bilmiyorsa "ilk" ya da "son" şeklinde niyet etmesi yeterli görülür.

Kaza Namazının Kılınışı

Kaza namazı kılınış bakımından vakit namazının farzı ile aynıdır. Yani sabahın kazası sabah farzı gibi, öğlenin kazası öğle farzı gibi kılınır. TDV İslâm Ansiklopedisi de geleneksel İslami görüşte ve genel kabulde kazaya kalan namazın vakti içindeki eda şekline göre kılınacağı belirtilir.

Adım adım kılınışı şöyledir;

1. Abdest alınır ve kıbleye dönülür.
2. Hangi vaktin kazası kılınacaksa ona göre niyet edilir.
3. İftitah tekbiri alınır: "Allahu ekber."
4. Kıyamda Sübhaneke, Euzü-Besmele, Fatiha ve zamm-ı sure okunur.
5. Rüku yapılır.
6. Secdeye gidilir.
7. Rekât sayısına göre aynı düzen tamamlanır.
8. Son oturuşta Tahiyyat, Salli - Barik ve Rabbena duaları okunur.
9. Sağ ve sol tarafa selam verilerek namaz bitirilir.

Kaza namazı için belirli bir saat şartı yoktur. Ancak kerahat vakitlerinde kaza namazı kılınmaz. Yani güneş doğarken, tam tepedeyken ve batarken. Bunun dışında namaz gece ya da gündüz kılınabilir.

Bilinmesi gereken ise kaza namazının bir telafi ibadeti olduğudur. Fakat asıl olan namazı vaktinde kılmaktır. Bu nedenle kaza borcu bulunan kişi hem namazlarını düzenli biçimde tamamlamalı hem de samimi bir tövbe ile Rabbine yönelmelidir.