Bir tanı ve tedavi yöntemi olarak kullanılan sintigrafi, radyoaktif maddelerin vücuda verilip izlenmesi yolu ile uygulanır. Bir doktor, hastadan sintigrafi çekimi istediği zaman hastanın aklında oluşan ilk soru "sintigrafi nasıl çekilir" sorudur. Çünkü hastalar kendilerine yapılacak işlem hakkında bilgi sahibi olmak isterler. Biz de bu yazımızda merak edilen "Sintigrafi çekimi kaç dk sürer, sintigrafi çekilen kişi radyasyon yayar mı?" gibi soruların yanıtlarını derledik.
Sintigrafinin çekilmesi sırasında bu alanda uzman kişiler görev alır. Bu işlem nükleer tıp teknoloji uzmanlarından yapılır. Çekim için hastanın mutlaka önlük giymesi gereklidir. Aynı zamanda hastanın üzerinde hiçbir şekilde mücevher ya da metal aksesuarlar kullanılmamalıdır. Çekim işleminin tamamlanabilmesi için tetkik masasına uzanılması gereklidir. Sintigrafinin çekim aşamaları şu şekildedir:
Damar, ağız ya da burun yolu ile radyofarmasötikler verilir.
Kimyasalların bölgeye yayılması beklenir.
Yayılım gerçekleştikten sonra gamma kameralar ile çekimler tamamlanır.
Çekim tamamlandıktan sonra kateter çıkarılır.
Görüntüleme sırasında hastanın hareket etmemesi gerekir. Ancak uzmanın talimati ile bazen yön değiştirmesi istenebilir. Çekim sonrasında elde edilen veriler doktor tarafından incelenir. Daha sonra gerekli bilgiler hasta ile paylaşılır.
Sintigrafi, radyoaktif maddelerin vücuda ağız, damar ya da farklı yollarla verildikten sonra bunların özel bir kamera sistemi ile izlenmesi şeklinde uygulanan bir tanı şeklidir. Bu yöntemde radyoaktif madde vücuda verildikten sonra "Gamma kamera" ile görüntüleme yapılır ve maddenin vücuda dağılış ve nasıl etki yaptığı gösterilir. Günümüzde hemen hemen her organ için kullanılan bu yöntem gama taraması olarak da bilinir. Kanser türünde, endokranial hastalıkların teşhis edilmesinde, tiroid ve lenfoma gibi hastalıkların tedavisinde kullanılır.
Sintigrafi çekimlerinde, çekim süresi çekimin yapılacağı alana, radyoaktif maddenin vücuda etki süresine, çekimin yapılacağı dokuya göre değişiklik gösterir. Genellikle kemik sintigrafileri 2-3 saatte, kalp sintigrafileri 30 dakikada, böbrek sintigrafisi 30- 40 dakikada ve tiroid sintigrafisi 15-20 dakikada tamamlanır. Ancak bu zaman dilimleri ortalamadır. Kişiye göre değişiklik gösterebilir.
Sintigrafi çekimlerinde hastalar vücutlarına radyoaktif maddeler aldıklarından dolayı akıllarında acaba radyasyon yayar mıyım ya da aldığım bu radyasyon bana zarar verir mi gibi sorular oluşmaktadır. Alınan radyoaktif maddeler nedeniyle bu sorular oluşsa da sintigrafi çekilen bir kişi radyasyon yaymaz. Ayrıca kullanılan radyoaktif maddelerin dozları çok düşük olduğundan bu maddelerin insan vücudunda bir hastalık ya da bir zarar oluşturduğuna dair bir kanıt bulunmaz.
Hastanın vücuduna almış olduğu radyasyon miktarı genellikle röntgen filminden az ya da onun kadardır. Bu nedenle sintigrafi çekimlerinde endişelenmesi gereken bir radyasyon miktarından söz edilmez.
Detaylı bir görüntüleme yöntemi olan sintigrafinin istendiği durumlar şunlardır:
Tiroid bezi kontrolleri,
Damar hastalıkları,
Kemik sorunları,
Böbrek ile ilgili rahatsızlıklar,
Karaciğer ve dalak hastalıklarının tanısı,
Safra kesesi kontrolleri,
Mide ve bağırsaklarda yaşanan sorunların teşhis edilmesi,
Akciğer ve bazı solunum hastalıklarının teşhis edilmesi,
Enfeksiyon hastalıklarının teşhisi,
Olası tümör taramalarında,
Tükürük bezi hastalıklarında.
