Siyanoz nedir sorusuna yanıt arayanlar için bu, vücutta bazı kronik hastalıkların olduğunun belirtisidir. Farklı sağlık sorunlarının meydana gelmesi sonucu oluşan siyanoz neye sebep olur diye soranlar olabilir. Siyanoz kimlerde görülür ve neden olur diye merak edenlerin, bunun en çok kalp, böbrek, karaciğer yetmezliği. ile kronik bronşit, astım ve KOAH hastalarında olduğunu bilmesi gerekir. Siyanoz belirtileri neler? Tedavisi mümkün müdür?
Parmak uçları, tırnak altları ve dudak bölgesinde mavimsi veya morumsu renk değişimlerine siyanoz adı verilir. Bunu tek başına bir hastalık olarak tanımlamak doğru değildir. Başka sağlık sorunlarının belirtisi olarak ifade edilir. Siyanoz isminin kökenine bakıldığında bunun, "cyan" (camgöbeği) renginden geldiğini anlamak mümkündür. Siyanoz sadece hastalıklar nedeniyle değil, aynı zamanda çok uzun süre boyunca soğuğa maruz kalma sonucu da meydana gelebilir. Morluklar, gözle rahatlıkla görülebildikleri için oldukça belirgin bir semptomdur. Bu rahatsızlığa neden olan hastalıklar arasında aşağıdakiler yer alır. Bunlar:
Kan dolaşımı şoku
Solunum rahatsızlıkları
Boğulma
Gırtlakta meydana gelen iltihaplanma
Kalp yetmezliği
Karaciğer yetmezliği
Böbrek yetmezliği
Astım
Kronik akciğer hastalıkları
Akciğer embolisi
Kronik bronşit
Bronşektazi
KOAH hastalığı
Hemoglobinin oksijen tutmasına engel olan kan anomalileri
Raynaud Sendromu (uzun süre soğuğa maruz kalma)
Uzun süre karbonmonoksit soluma
Bu rahatsızlık, santral siyanoz ve periferik siyanoz olarak ikiye ayrılır. Santral siyanozda, morluklar yoğun olarak vücudun orta kısmında oluşur. Göğüs bölgesine ek olarak dudak, dil ve burunda da renk değişimleri görülür. Çoğunlukla kalp ve akciğer hastalıkları nedeniyle olur.
Periferik siyanoz ise eller, ayaklar ile el ve ayak parmaklarında görülür.
Genellikle soğuğa maruz kalma sonucu meydana gelir.
Gözle görülen en belirgin semptomu morarmalar olan siyanozun diğer belirtileri arasında şunlar yer alır:
Uyuşukluk hissi
Nefes alıp vermekte zorlanma
Öksürük
Baş dönmesi
Hipotermi (vücut sıcaklığının normalin altına düşmesi)
Morarmaları tedavi etmek için sorunun neden kaynaklandığının saptanması gerekir. Siyanoz eğer soğukta kalma nedeniyle oluşmuşsa, hastanın vücut ısının yükseltilmesi yapılabilecek en doğru uygulamadır.
Farklı hastalıklardan dolayı meydana gelen siyanoz için çeşitli tedavi yöntemleri bulunur. Bunlar arasında, mekanik ventilasyon, non-invazif ventilasyon, oksijen tedavisi gibi yöntemler yer alır. Hastanın geçmişte yaşamış olduğu rahatsızlıklar ile diğer bulgular, siyanozun gerçek nedenini bulmayı sağlar. Ek olarak sigara ve kafein kullanımı, damarlarda daralmaya neden olduğu için siyanoza sebep olabilir. Aynı şekilde obezite, kan dolaşımını ve kalp sağlığını olumsuz etkilediği için hem kardiyovasküler hastalıklara hem de siyanoza zemin hazırlayabilir. Böyle bir durumla karşı karşıya kalmamak için yaşam tarzına ve beslenme düzenine dikkat edilmesi faydalıdır.