PAKETLİ GIDALARDAKİ E KODUNUN AÇILIMI VE ANLAMI
E kodları (EC Code) her bir gıda katkı maddesi için Avrupa Birliği tarafından belirlenen kod numaralarıdır. Her gıda maddesinin bir kodu vardır. E harfi "Europe"un (Avrupa) kısaltmasıdır. E harfinin sonuna da üç haneli bir rakam konur. Bu rakamlar Avrupa Birliği'nin katkı maddelerine verdiği isimlerdir. Bir katkı maddesinin E kodu taşıması, bu katkının üzerinde tüm güvenlik çalışmalarının tamamlandığını gösterir.
KATKI MADDELERİNİ TANIMLAYAN KODLARIN İNSAN SAĞLIĞINA ETKİLERİ
Gıda katkı maddeleri uzun vadede insan sağlığına zararlıdır. AB ülkeleri birtakım yasal limitlerle bu katkı maddelerinin kullanımını kısıtlamış durumdalar. Aroma vericiler, kıvam arttırıcılar, renklendiriciler, kabartmayı sağlayıcılar… Tüm bu maddelerin endüstriyel üretimde kullanımları belirli oranlar dahilinde yasalar tarafından onaylıdır.
ÖZELLİKLE DİKKAT ETMEMİZ GEREKEN E KODLARI
E kodlu her katkı maddesi mutlak zararlıdır diye bir ifade kullanmak doğru olmaz. Ancak bu maddelerin uzun vadeli tüketimleri zararlıdır denilebilir. Bu katkı maddeleri bilindik markalar tarafından yasal limitler dahilinde kullanılırlar. Merdiven altı işletmeler dediğimiz yerlerde ise ürünün raf ömrünü uzatmak, rengini güzelleştirmek, lezzetini ve dayanıklılığını artırmak için yasal limitler arttırılır. Tüketicilerin bunu fark etmesi ise imkansızdır. İçecek ve konservelerde kullanılan katkı maddelerinin de oranı yazmaz. Bu ürünleri tükettiğimizde, vücudumuza hangi oranda katkı maddesinin girdiğini bilemeyiz. Ancak birtakım kimyasal analizlerle anlaşılabilir. Paketli gıdaları tüketirken son derece dikkatli olmak zorundayız. E kodlu ürünlerin oranlarının kontrol mekanizması neredeyse imkansıza yakındır. Daha bilindik markalar tercih edilmelidir, ancak bunlar da sık sık tüketilmemelidir.
ÇOCUĞUNUZU PAKETLİ ABUR CUBUR YİYECEKLERDEN NASIL UZAK TUTABİLİRSİNİZ?
-Abur cubur gıdaları evde bulundurmayın; bu tür ürünlerle dolu bir çekmece ve dolap oluşturmayın.
-Mümkünse market alışverişine çocuğunuzla gitmeyin.
-Markette veya dışarıda gezerken gördükleri renkli ambalajlı albenisi olan bu gıdaların sağlıklı olmadığını nedenleriyle açıklayın. -Bir şekilde ortamda ikram edildiyse ve yemek durumunda kaldıysa, ekstra isteğinde fazlasının zararlı olduğunu her fırsatta ona anlatın.
- Ara öğünlerde veya yolculuklarda tüketmek üzere çocuğunuza taze meyve, havuç, biber, salatalık sunabilirsiniz. Ayrıca evde hazırladığınız sağlıklı atıştırmalıklar veya badem, fındık, ceviz gibi sağlıklı çiğ kuruyemişler ve gün kurusu kayısı, hurma gibi kuru meyveler de çok iyi birer alternatiftir. Bu yiyecekleri yoğurt ve birkaç dilim taze meyve ile de karıştırıp sunabilirsiniz.
-Abur cuburu asla ödül olarak kullanmayın.
-Yemeklerin yanında veya sonrasında bir şeyler içmek istiyorsa; tuz oranı az veya normal olan ayran, evde meyvelerden şekersiz hazırladığınız komposto suyu, yarım porsiyon taze meyve suyu (biraz sulandırabilirsiniz), taze meyve suyu ile tatlandırılmış şekersiz ev limonatası ve birkaç tatlı kaşığı pekmez veya bal ile tatlandırdığınız 1 bardak su ikram edebilirsiniz.