SON DAKİKA: PELOSİ'NİN UÇAĞI TAYVAN'A İNDİ
Bir bölgede daha savaş çanları çalıyor. ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Tayvan ziyareti ortalığı karıştırdı. ABD ve Çin arasında büyük restleşme yaşanmıştı. Gelen son bilgilere göre Nancy Pelosi'nin içinde bulunduğu uçak Tayvan'a indi. Çin devlet medyası ise Çin savaş uçaklarının Tayvan Boğazı'nı geçtiğini bildirdi. Asya'da gerilim giderek tırmanıyor.
ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi ve beraberindeki 5 kişilik Kongre heyetini taşıyan uçak Tayvan'a ulaştı.
Uçuş takip sitesi Flight Radar-24'ün verilerine göre, Pelosi ve beraberindekileri taşıyan "Boeing C-40" tipi askeri uçak, Malezya'nın başkenti Kuala Lumpur'daki Sultan Abdülaziz Şah Havalimanı'ndan ayrıldıktan sonra kuzey istikametinde Güney Çin Denizi'ne ilerlemek yerine Endonezya'nın Borneo Adası üzerinden doğuya, ardından Filipinlerin doğu kıyısını takip ederek kuzeye hareket etti.
ÇİN SAVAŞ UÇAKLARI TAYVAN BOĞAZI'NI GEÇTİ
Ardından Filipinler Denizi'nden kuzeybatıya ilerleyen uçak, Tayvan hava sahasına doğudan girerek Taipei'deki Songşan Havaalanı'na indi.
Çin Komünist Partisi'nin yayın organı Global Times, uçağın Tayvan'a yaklaştığı sıralarda, Çin'e ait S-35 savaş uçaklarının Tayvan Boğazı'nı geçtiğini bildirdi. Konuyla ilgili henüz resmi açıklama yapılmadı.
ÖNCESİNDE NELER YAŞANDI?
ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin beklenen Tayvan ziyareti öncesi, Pelosi ve beraberindeki Kongre heyetini taşıdığı öne sürülen uçak Ada'ya yaklaşırken, ABD'nin Japonya'nın Okinawa Adası'ndaki hava üssünden savaş uçaklarının havalandığı bildirildi.
Japonya kamu yayın kurumu NHK'nin haberine göre, sekiz "F-15" savaş uçağı, beş tanker uçağı ile Kadena Hava Üssü'nden hareket etti.
Tayvan'ın 730 kilometre kuzeydoğusundaki Ada'dan kalkan uçakların Pelosi'nin uçağını korumak üzere yola çıktığı tahmin ediliyor.
Tanker uçaklarının yakıt ikmali için jetlere eşlik etmesinin, havada uzun süre kalmayı planladıklarına işaret ediyor.
Okinawa Savunma Bürosu, bugün "KC-135" tipi 22 tanker uçağının üsse geldiğini ayrıca "EP-3" tipi elektronik keşif uçağının Doğu Denizi'ne doğru yola çıktığını kaydetti.
Çin'in Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Zhang Jun, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Tayvan'ı ziyaret etmesinin Çin'in egemenliğine zarar vereceğini söyledi.
BM Güvenlik Konseyi ağustos ayı dönem başkanlığının Çin'e geçmesi dolayısıyla basın toplantısı düzenleyen Zhang, Pelosi'nin Hint-Pasifik temasları çerçevesinde Tayvan ziyareti ile ilgili değerlendirmelerde bulundu.
İLİŞKİLERİ BALTALAR
Zhang, Pelosi'nin olası Tayvan ziyareti için, "Böyle bir ziyaret, Çin'in egemenliği ve toprak bütünlüğü ile Tayvan Boğazı'ndaki barış ve güvenliğin sarsılmasına yol açacaktır ve Pekin ile Washington arasındaki ilişkileri baltalayacaktır." ifadelerini kullandı.
BÜYÜK TEHLİKE
Pelosi'nin ziyaretinin Çin için büyük bir tehlike ve provokasyon oluşturacağını ve bunun için kararlı önlemler alacaklarını belirten Zhang, ABD'yi ülkesinin toprak bütünlüğüne saygı duymaya davet etti.
KIRMIZI ÇİZGİDİR
Zhang, "Tayvan, ülkemin herhangi bir ülkeyle ilişkilerinde kırmızı çizgidir. Bu konuda kati bir tavır alıyoruz ve ülkemizin toprak bütünlüğünü ve egemenliğini savunmak için mümkün olan her şeyi yapmaya kararlıyız." dedi.
PELOSİ KRİZİNE ABD'DEN YORUM
Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Koordinatörü John Kirby, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Hint-Pasifik temasları çerçevesinde Tayvan'ı ziyaret etmesinin çok doğal bir mesele olduğunu ve bu ziyareti gerçekleştirme hakkının bulunduğunu ifade etti.
SORUN NEDİR?
Beyaz Saray'da basın toplantısı düzenleyen Kirby, Pelosi'nin olası Tayvan ziyaretine ilişkin bir soru üzerine, "Sorun nedir, drama bunun neresinde?" diyerek Pelosi'nin daha önce de Tayvan'ı ziyaret ettiğini ve benzer ziyaretlerin Kongre üyeleri tarafından da yapıldığını, hatta bu yıl içinde de bunların olduğunu, gerilimin yükseltilmesini anlamsız bulduğunu söyledi.
Pelosi'nin Tayvan'ı ziyaret etmesinin çok doğal bir mesele olduğunu ve bu ziyareti gerçekleştirme hakkının bulunduğunu ifade eden Kirby, şöyle devam etti:
HİÇBİR ŞEY DEĞİŞMEDİ
"Amerika'nın siyaseti yıllardır biliniyor. Hiçbir şey değişmedi. Tek Çin siyasetimiz sürüyor. İki tarafta da statükonun değişmesine karşı olduğumuzu defalarca dile getirdik. Tayvan'ın bağımsızlığını desteklemediğimizi dile getirdik. Bunları Çin Halk Cumhuriyeti yetkililerine her düzeyde ilettik. Geçtiğimiz hafta Başkan Biden'ın Çin Devlet Başkanı Şi ile yaptığı telefon görüşmesi de bunların en yüksek düzeyli ve en sonuncusuydu."
Kirby, kararın tamamen kendilerine ait olacağını kaydetti.
ÇATIŞMA İÇİN BİR NEDEN YOK
Çin yönetiminin, Pelosi'nin Tayvan'ı ziyaret ihtimalini krize veya çatışmaya dönüştürmesi için hiçbir neden olmadığının altını çizen Kirby, dahası bunu Tayvan Boğazı ve çevresinde agresif askeri faaliyetleri arttırma gerekçesi haline getirmemesi gerektiğini vurguladı.
BLINKEN'DAN ÇİN'E REST
Dışişleri Bakanı Blinken, soru üzerine ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Tayvan'ı ziyaret etmesi halinde Çin'in askeri harekât tehdidine ilişkin pozisyonuyla ilgili Çin'in tansiyonu artıracak bir girişimde bulunmamaları tavsiyesinde bulundu.
Blinken, "Çin, bir tür kriz yaratmaya veya tırmandırmaya çalışırsa bu tamamen Pekin'e bağlı. Onlardan sorumlu davranmalarını, ileriye dönük bir gerginliğe sebep vermemelerini bekliyoruz." ifadelerini kullandı.
Pekin yönetimi, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Tayvan'a gelme fikrini "provokasyon" olarak değerlendirirken, ziyaretin gerçekleşmesi halinde, ordusunun harekete geçeceği tehdidinde bulunmuştu.
ABD Başkanı Joe Biden da geçen hafta, Washington'un Tayvan konusundaki tutumunun "değişmediğini" ve ABD yönetiminin Temsilciler Meclisi Başkanı'nı, adayı ziyaret etmekten caydırmaya çalıştığını vurgulamıştı.
TAYVAN BASININDAN ORTALIĞI KARIŞTIRACAK İDDİA
Tayvan gazetesi China Times'ın haberinde, Pelosi'nin bugün yerel saatle 22.30'da (TSİ 17.30) Taipei'ye geleceği ve geceyi Ada'da geçireceği ileri sürülmüştü.
SAAT VERDİLER
Haberde, Pelosi'nin yarın sabah Tayvan lideri Tsai Ing-wen ile görüşeceği, ardından saat 10.00'da (TSİ 05.00) Ada'dan ayrılacağını savundu.
TAYVAN LİSTEDE YER ALMAMIŞTI
Pelosi'nin merakla beklenen Asya gezisinin bugün Singapur'da başlamasının öncesinde dün Pelosi'nin ofisinden yapılan açıklamada gezi programında Singapur, Malezya, Japonya ve Güney Kore yer alırken, Tayvan'ın ismi geçmemişti.
OTURUP İZLEMEYECEĞİZ
Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Pekin yönetiminin Pelosi'nin Tayvan'ı ziyaret etmesine şiddetle karşı çıktığı yinelenmişti. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Zhao Lijian konuyla ilgili değerlendirmesinde, Çin'in egemenliğini ve toprak bütünlüğünü korumak için sert tedbirler alacağını ve Çin ordusunun Pelosi'nin ziyaretini ''oturup izlemeyeceğini'' kaydederek, "Her tür ihtimale karşı tamamen hazırlıklıyız." demişti.
Uçuş izleme web sitesi Flightradar24 ve Reuters tanıklarına göre, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'yi Malezya'ya uçuran bir ABD hava kuvvetleri jeti başkent Kuala Lumpur'dan ayrıldı.
Reuters, Pelosi veya heyetinin uçakta olup olmadığının tespit edilmediğini bildirse de Uçuş izleme web sitesi Flightradar24'te 300 bine yakın kişi bu uçağı takip ediyor.
SON DAKİKA | ÇİN TEYAKKUZDA
Tayvan medyasındaki haberlere göre, Tayvan ordusu, yayımladığı emirde, bütün kuvvetler için yerel saatle 08.00'den perşembe 12.00'ye kadar Çin tarafından gelebilecek tehditlere karşı teyakkuz durumu ilan etti.
