Uzun zaman boyunca içeriğindeki doymuş yağlar sebebiyle dikkatli tüketilmesi gerektiği söylenilen besinlerden birinin, aslında kolesterole karşı koruyucu olduğu ortaya çıktı. Oldukça şaşırtıcı verilerden biri olan bu gerçek, bilim dünyasında olduğu gibi birçok kişi için de vazgeçilmez besinlerden birinin daha düzenli tüketilebileceğini gösteriyor.
Peynir, hayvansal süt ürünü olması sebebiyle, doymuş yağ oranının artışında sorunlu bir besin olarak değerlendiriliyordu. Fakat uzmanlar, artık peynirin kendine özgü moleküler yapısı ve benzersiz bileşenlerinin sağlığa çok daha faydalı olabileceğini söylüyor.
Aslında araştırmalar peynirin kalp, bağırsak ve bilişsel sağlık üzerinde olumlu etkisi olduğunu ve tip 2 diyabete karşı koruma sağlayabileceğini öne sürüyor.
Nutrients dergisinde yayınlanan en son çalışmalardan biri, düzenli olarak peynir yemenin yaşlı insanlarda daha iyi beyin sağlığıyla bağlantılı olduğunu buldu.
Japonya'daki araştırmacılar 65 yaş üstü 1.500'den fazla kişinin diyetini analiz etti; düzenli olarak peynir yediğini belirtenler, bilişsel testlerde daha iyi puanlar aldı ve bunama riski daha düşüktü.
Ayrıca, Amerikan Beslenme Derneği'nin temmuz ayındaki konferansında sunulan araştırma, parmesan ve yoğurtta doğal olarak bulunan bir tür probiyotik (veya 'iyi' bakteri) Lactobacillus rhamnosus GG'nin hafif bilişsel bozukluğu olan yaşlı kişilerde hafıza ve beyin fonksiyonlarını iyileştirdiğini ileri sürdü.
Loughborough Üniversitesi'nde yaşlanma fizyolojisi profesörü James Goodwin'in açıkladığı gibi, bu bağırsak mikropları sinirler yoluyla beyne mesaj gönderen bağışıklık hücrelerini uyarıyor.
Bağırsak mikrobiyomu aynı zamanda beyni bağırsağa bağlayan vagus siniri aracılığıyla doğrudan beyin üzerinde de etki gösterir. Beyinde üretilen serotonin ve dopamin dahil bazı kimyasallar da bağırsakta üretiliyor.
Peynir, süt ve yoğurt gibi diğer süt ürünleri mikrobiyom çeşitliliğinin korunmasına yardımcı oluyor çünkü bunlar çeşitli 'iyi' bakteriler içerir; çoğu mavi peynir gibi pastörize edilmemiş peynirler ise daha fazla bakteri çeşitliliği içeriyor.
Profesör Goodwin, 'Peynir ayrıca, beyne son derece faydalı olan, oleamid ve dehidroergosterol adı verilen yüksek düzeyde antiinflamatuar moleküller içerir' diye ekliyor.
Kalp sağlığı söz konusu olduğunda, peynirdeki doymuş yağların kanımızdaki LDL (veya 'kötü') kolesterol seviyesini arttırdığına dair uzun süredir devam eden korkulara rağmen, son araştırmalar bunun tersini öne sürüyor.
2018 yılında, University College Dublin Gıda ve Sağlık Enstitüsü'nde yardımcı doçent olan Dr. Emma Feeney, kolesterol seviyeleri hafif yüksek olan 50 yaş üstü 164 kişinin üç gruba ayrıldığı ve onlara her gün 42 gram süt yağı verilen altı haftalık bir deneyi yönetti.
Bir grup bunu 120 gram olgun kaşar şeklinde aldı. Bir başkasına tereyağı ve yağı azaltılmış kaşar karışımı verilirken, üçüncü bir gruba peyniri taklit eden ayrı bileşenler (tereyağı, bir kalsiyum takviyesi ve peynirde bulunan proteine benzer şekilde kalsiyum kazeinat tozu) şeklinde verildi.
American Journal of Clinical Nutrition'da yayınlanan çalışma, tam yağlı peynir grubunun genel kolesterol ve LDL kolesterolünde diğer iki gruba göre daha fazla azalma olduğunu buldu.
Dr Feeney, 'Peynirdeki yağ asitlerinin, içindeki kalsiyuma bağlanarak, tereyağına kıyasla peynir yapısındayken enzimlerimizin onu parçalamasını daha zor hale getirdiği düşünülüyor' diyor. Bu durum ise peynirdeyken kan dolaşımına daha az doymuş yağ girdiği anlamına geliyor.
Yağların bir kısmının kalsiyuma bağlanarak 'sabunsu bir yapıya dönüştüğü' düşünülüyor; bunlar bağırsakta emilmiyor ve dışkıyla atılıyor.
Kalsiyumun yağ emilimini azalttığı teorisi, Dr Feeney liderliğindeki ve bu yılın başlarında Avrupa Beslenme Dergisi'nde yayınlanan bir takip çalışmasıyla desteklendi.
