Avrupa Hijyen Konseyi Başkanı Prof. Dr. John Oxford sağlığımız için doğru temizlik yöntemleriyle ilgili sorularımızı yanıtladı:
* Temizlik görülebilir mi, temiz olarak gördüğümüz her yer temizdir anlamına gelir mi?
Temiz görünüyor olması temiz olduğu anlamına gelmez. Görünürde temiz olan ağır enfeksiyon kaynakları olabilir. Yüzeylerde de bakteri olabilir. Bu yüzden dezenfektanlara ihtiyacımız var. Mesela dokuz ülkede yaptığımız uluslararası bir çalışmamız var.
Bizim yaptığımız çalışmada da yüzeyler temiz görünebilir, mutfak ya da banyo temiz görünebilir ama hâlâ daha bakteriyoloji çalışmalarında bu alanlarda bakteri olduğu biliniyor. Aynı şey yara ve elimizin hijyeni için de geçerli. Elimizi yıkadığımızda temiz görünebilir ama tamamen temizlenmesi için dezenfektana ihtiyacımız var. Çünkü yıkamadan sonra ellerde bakteri kontaminasyonu olabilir.
SÜNGER MİKROP YUVASI
* Sizce yaptığımız en büyük hijyen hataları neler?
Yaptığımız araştırmaya göre tuvalete gidenlerin yüzde 40’ı daha sonra ellerini yıkamıyor. Bu büyük bir tehlike! Üstelik bizler tuvalete girmeden de ellerin yıkanmasını öneriyoruz. Ayrıca, evlerde temizlik ve hijyen için genelde yanlış noktalara odaklanılıyor. Evlerde en tehlikeli yerler olarak tuvaletler düşünülüyor ama bizim yaptığımız çalışmada evlerde mikropların en çok olduğu yerler mutfaklar olabiliyor. Lavabo, buzdolabı, buzdolabının içi, bulaşık süngeri veya bulaşık havlusu...
* Yani araştırmanıza göre mutfaklar evin en kirli yerleri mi?
Evet! Mutfak lavabosunun içinde tuvaletin içinden daha fazla mikrop var. Yine küvet kenarları evin en kirli yerleri. Buzdolabının içinin hijyenini çoğunlukla ihmal ediyoruz. Buzdolabı tutacağında ve buzdolabının içinde mikroplar olabiliyor. Çoğunlukla etten gelen organizmalar bütün dolaba saçılabiliyor.
* Buzdolabı içindeki bakteriler hangi hastalığa yol açar?
Tabii ki her buzdolabında yok ama ekoli, iç hastalıklara sebep oluyor. Koli basili yani...
ABDEST HİJYENİKTİR
* Siz İngilizsiniz. Müslüman ülkelerdeki hijyeni nasıl buluyorsunuz? Müslümanlar abdest alır. Abdest almak hijyen kurallarına uygun bir yöntem mi?
Temizlik, Tanrı’ya yakınlıktır. Biz araştırmamız için Suudi Arabistan’a gittik. Dünyanın en temiz kabul edilen yeri Kanada kadar iyi değildi ama hijyen şartları son derece iyiydi. Abdest çok iyi bir gelenek. Ancak artık kullandığımız geleneksel yöntemlere bazı kimyasalları da ekliyoruz, dezenjeksiyon ve sabun gibi...
SPREYLER YARARLI OLUR
* Sizce en etkili dezenfeksiyon yöntemi nedir?
Bence el yıkama her zaman çok önemli. Bu nedenle yalnızca banyoda değil, mutfakta da el sabunu mutlaka bulunmalı. Elimizde 10 milyon mikrop bulunabilir. Avrupa nüfusu kadar mikrop yüzüğümüze yerleşmiş olabilir. Üstelik tuvalete girip çıktıkça bunların sayısı ikiye katlanır. Bütün bunlardan ancak etkili bir el temizliği ile kurtulabiliriz. Ellerimizi yeterli sürede ve dikkatli yıkamazsak suyun altına tutmak yetmez! Bu mikroplar özellikle el çizgilerinde ve parmak aralarında saklanır. Dezenfektanların kullanımı son derece önemli. Burada spreylerin yaygın olarak kullanılmadığını biliyorum. Ama yavaş yavaş spreyler de kullanılacak. Sprey bakterileri öldürmek için yararlı.
EVİMİZE GİREN MİKROPLARI ASLINDA ÇOCUKLAR TAŞIYOR
* Sizce ev içine en fazla mikrobu kimler taşıyor? Evdeki mikrop miktarı bizi çok şaşırtıyor ve dehşete kapılıyoruz... Özellikle çocuklar bakteri ve mikropları eve taşıyor. Sokaktansa evde bakteri bulaşma ihtimali daha yüksek. Çünkü çocukların mekan kavramı yoktur. Bakteriler çocuklardan birbirlerine daha kolay bulaşabilir. Onlar da eve geldiklerinde ebeveynlerine bulaştırırlar. O yüzden daha çok eve odaklanıyoruz.
* Çocuklar eve gelir gelmez ilk olarak ne yapmalı?
En önemlisi ve öncelikli olanı, ellerini yıkamaları gerekiyor. Birinin başlarında olup düzgün bir şekilde el yıkamasını sağlaması gerekiyor. Çocuklara alışkanlık kazandırırken, onların bunu bir oyun haline getirmesini sağlayın. İki kere ‘İyi ki doğdun’ şarkısını içlerinden mırıldansınlar, bu el yıkamaya en az 15 saniye ayırmalarını sağlar.
* Sizin hayatınızda hijyenle ilgili olmazsa olmazınız var mı? Mükemmel temiz yer yok. Ameliyathane gibi bir yer olması lazım öyle olması için... Ama evde bazı iyi alanlar da var. Ebeveynlerin çocuklarla ilgilendiği yerler oldukça temiz. Banyo ve mutfakta ise biraz daha çabalamak lazım.
ERKEKLERE HİJYENİ EŞLERİ VEYA ÇOCUKLARI ÖĞRETİYOR * Kadınlar mı yoksa erkekler mi hijyene daha çok önem veriyor sizce? Kadınlar daha çok önem veriyor. Kadınlar erkeklere oranla daha hijyenik. Ama tabii bunun da bölgeler gibi kişiden kişiye göre değişebilen bir durum olduğunu bilmemiz lazım.
* Kadınlara mı yoksa erkeklere mi hijyeni öğretmek çok daha zor?
Bir örnek vereyim... Aslında çok memnun edici bir örnek. Noel’de batıdan Londra’ya doğru arabayla giderken bir benzin istasyonuna gittim ve tuvalete girdim. Dokuz yaşında bir çocuk ve babası vardı. Çocuk babasına ne yapması gerektiğini söylüyordu. Çocuk, “Baba lütfen ellerini yıkar mısın?” dedi. Gerçekten çok memnun edici bir örnekti.
EVDE KEDİ KÖPEK BESLEYEN BİRAZ DAHA ÖZENLİ OLMALI
* Evde hayvan beslemek hijyeni bozan bir şey mi?
Eğer evinizde bir veya birden fazla hayvan besliyorsanız, hijyen konusuna bir seviye daha fazla dikkat etmeniz gerekiyor. Çünkü hayvanlar dışarı çıkıp tekrar içeri girebilir. Bu da hijyeni bozan bir durumdur. Benim de bir papağanım var ama dışarı çıkmıyor. O yüzden de kedi veya köpekteki gibi hijyenle ilgili bir problemimiz olmuyor.
RESTORANLAR BERBAT TAKSİ UÇAKTAN DAHA KİRLİ
* Peki bir restorana gittiğimizde oranın hijyeninden nasıl emin olup gönül rahatlığıyla yemek yiyebiliriz?
Restoranlar genelde berbat ve hijyen açısından çok korkutucu yerler. Oysa restoranların çok büyük sorumluluğu olmalı. Öncelikle, çalışanlarını eğitmeleri gerekiyor. Çalışanların hijyen konusunda iyi eğitildiğinden emin olmak istiyoruz. Bizim kaldığımız otele tamamen güvenim sonsuz. İstanbul’da bir yerlerin kontrol altında olduğundan eminsiniz.
* Uzun uçak yolculuklarından sonra genelde hasta oluyoruz. Ne yapmamız lazım?
En büyük sorun aslında uçakta değil, havalimanına gitmek için bindiğiniz takside! Havalimanında beklediğimiz lobide... Çünkü modern uçaklarda hava oldukça iyi şekilde filtreleniyor. Aslında uçağın içindeki hava ameliyathanelerdeki gibi. Yani uçağın içerisindeyken enfeksiyon kapma riskiniz çok düşük. Tuvaletlerde hijyen sağladıktan sonra uçak çok daha güvenli. Tam olarak istatistikleri bilmiyorum ama çok yakın zamanda yapılan bir çalışma en büyük riskin taksilerde olduğunu gösterdi.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
