Trabzon'da Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Sürmene Abdullah Kanca Meslek Yüksekokulu Öğretim Görevlisi Dr. Umut Yaşar Uzunali tarafından geliştirilen Modüler Zırhlı Kontrol Botu (MZKB), denizlerde personel güvenliğini artırmak amacıyla tasarlandı. Trabzon Tersanesi ve GEKATEK Mühendislik iş birliğiyle geliştirilen bot, balistik korumalı kabinleri ve olası batma durumunda devreye giren özel tahliye sistemiyle öne çıktı.

BATSA BİLE KABİN SU ÜSTÜNDE KALIYOR
Yaklaşık 11 metre uzunluğunda ve 3,2 metre genişliğindeki bot, iç ve kıyı sularda personel taşınması, deniz güvenliği ve özel operasyonlarda kullanılmak üzere tasarlandı. EN 1063 BR6 ve EN 1522 FB6 seviyelerinde balistik koruma sağlayan kabinlere sahip MZKB'nin en dikkat çekici özelliği ise olası bir batma durumunda ortaya çıkıyor. Botun ön kabini, özel mekanik bağlantı sistemi sayesinde gövdeden ayrılarak su üzerinde kalabiliyor. Böylece personelin denizde tamamen savunmasız kalmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Kabinin ayrılmadığı senaryolarda ise personel can salıyla tahliye edilebiliyor. Elektrik motorları sayesinde ön kabin, düşük hızlarda bağımsız hareket edebiliyor. Sistem için patent başvurusu da yapıldı.

600 BEYGİR GÜCÜYLE 30,5 KNOT HIZ
İki adet 300 beygir gücündeki dıştan takma motorla donatılan bot, testlerde 30,5 knot hıza ulaştı. İki mürettebat ve 6 personel taşıma kapasitesine sahip araç, farklı görev ihtiyaçlarına göre yeniden yapılandırılabiliyor. Arka kabinin ambulans konseptine dönüştürülebilmesi sayesinde acil müdahale ve yaralı tahliyesi gibi görevlerde de kullanılması planlanıyor. Motor ve kabinlere yönelik drone saldırılarına karşı koruyucu kafes sistemleri de uygulanabiliyor.

2020'DE FİKİR OLARAK BAŞLADI
Projenin geliştirme sürecini anlatan Dr. Umut Yaşar Uzunali, çalışmaya 2020 yılında başladıklarını belirterek, deniz ortamında personelin bir noktadan başka bir noktaya balistik koruma altında güvenli şekilde taşınması ihtiyacından yola çıktıklarını söyledi. Yaklaşık 4-5 aydır seyir testlerini tamamladıklarını belirten Uzunali, çelik gövde ve kabin yapısına rağmen hedeflenen süratin üzerine çıkılmasının önemli bir sonuç olduğunu ifade etti. Uzunali, günümüzde insansız hava araçları ve patlayıcı yüklü insansız deniz araçlarının oluşturduğu risklerin, denizde personel güvenliğinin önemini daha da artırdığını kaydetti. Sahil Güvenlik komutanlıklarıyla görüş alışverişinde bulunduklarını aktaran Uzunali, gelecek geri bildirimler doğrultusunda çıkarma ve koruma senaryolarına yönelik farklı seçenekler geliştirmeyi planladıklarını dile getirdi.

HEDEF SERİ ÜRETİM VE İHRACAT
Trabzon Tersanesi Genel Müdür Yardımcısı Kaptan İlyas Murtezaoğlu da projede ürün geliştirme ve seri imalat aşamaları için iş birliğine başladıklarını bildirdi. Yurt içinden ve yurt dışından botun farklı modifikasyonlarına yönelik talepler aldıklarını belirten Murtezaoğlu, talepler doğrultusunda ürün çeşitlerini belirleyerek yakın zamanda seri üretime geçmeyi hedeflediklerini söyledi. Botun yalnızca donanmanın değil, Sahil Güvenlik ve emniyet teşkilatının ihtiyaçlarına da cevap verebileceğini ifade eden Murtezaoğlu, projeyi uluslararası pazarlara taşıyarak ihracata katkı sağlamayı amaçladıklarını kaydetti.