10 soruda İran ne yapmak istiyor?

  • 1
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?

İran-Suudi Arabistan gerginliği nasıl başladı, bu noktaya nasıl gelindi. Devrim sonrası İran'ın islam dünyasındaki agresif tutumu nereden nereye geldi? Sabah.com.tr yazarı Taha Dağlı, bugün 4 başkentli ülke olarak bilinen İran'ın, bölgedeki yayılmacı politikasını değerlendirdi.

  • 2
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?

DEVRİM ÖNCESİ VE DEVRİM SONRASI İRAN-SUUDİ ARABİSTAN İLİŞKİLERİ NASILDI?

İran'da Şah döneminde Suudi Arabistan'la olan ilişkilerin, 1979'daki devrim sonrası kesildiği ve iki ülke arasında giderek yükselen bir gerginliğin başladığı biliniyor. Bunda ABD'nin payı var mı yok mu tartışılır. Zira 79 devriminin perde arkasında Batı'nın yer aldığı konusunda hiç de yabana atılmayacak şüpheler var, bununla birlikte Ortadoğu'da Şii-Sünni ayrımcılığının bir gün bir mezhep savaşına dönüşebilme ihtimali ve olası mezhep çatışmalarının backgroundunun oluşturulması ile ilgili her türlü provakatif hazırlıklar, Batılı gizli servislerin ajandalarında hep yer aldı.

  • 3
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?

1979 KABE'DEKİ OLAYLARDA İRAN'IN PARMAĞI VAR MIYDI?

Kasım 1979'da Kabe kanlı bir baskına sahne oldu. İlk Kabe baskını olarak kayıtlara geçen bu olayda Suudi hanedanına yönelik içerden yapılmış saldırının gizemi hala çözülmüş değil. İran'daki İslam devrimi sonrasına denk gelen olayda Şii şüphesi hep akıllarda kaldı. O dönemde Washington'a göre baskının arkasında mollalar vardı. Ancak Humeyni, Kabe baskınından ABD ile İsrail'i sorumlu tutarak, suçlamaları açık bir dille reddediyordu.

  • 4
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?

1987 KABE BASKININDA İRAN İZLERİ

1987 Temmuz'undaki Kabe baskınında ise olayın içerisinde Şii hacıların yer alması, Suudi güvenlik güçleriyle çatışmaya girilmesi, o baskından önce 80'li yıllarda birden fazla kez hac mevsiminde Kabe ve çevresinde Humeyni posterlerinin asılması gibi olaylar ikinci Kabe Baskınından dolayı İran'ın suçlanmasının nedenleriydi.

  • 5
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?

İRAN-IRAK SAVAŞINDA BATI'NIN İRAN'A KARŞI TUTUMU NASILDI?

İran'da devrim sonrası Irak'la yapılan ve 8 yıl süren savaş da yine Kabe baskınları gibi şaibeli durumlardan biri. Burada da Batı'nın iki yüzlü politikalarının sahne aldığı görülüyor. Devrim öncesi İran'a yapılan silah desteği, devrim sonrası ambargoya uğrasa da, ABD-İran ilişkileri kesilmiş olsa da, İran-Irak savaşı sürecinde ABD'nin İran'a yönelik el altından silah sattığı yıllar sonra ortaya çıkmıştı. Hatta bugün İran Cumhurbaşkanı olan Hasan Ruhani'nin, 1986'da ılımlı Cumhurbaşkanlarından olan Rafsancani'nin danışmanı olarak Batı ile mollalardan gizli yürüttüğü bir çok görüşmenin olduğu da deşifre edilmişti.

  • 6
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?

IRAK'TA İRAN ETKİSİ NE ZAMANDAN BERİ VAR?

Saddam dönemindeki İran-Irak arasındaki mezhepsel gerilim, 2003'teki Irak işgali sonrası farklı bir noktaya geldi. Saddam'ın sürgün ettiği bir çok Şii lider, işgal sonrası Irak'a döndü. Irak'taki Şiilerin İran desteğiyle ülkede güçlü hale gelmesi hatta İran'la birlikte ABD'nin de Irak'ta Şiilerin arkasında durması, Irak'taki mezhepsel tansiyonu doruğa çıkardı. Bugün Irak yönetimi Sünnilere siyaset şansı tanımazken, Bağdat hükümetinin İran'la işbirliği hatta ülkedeki DAEŞ terörü karşısında İran'ın askeri rol üslenmesi bugün Irak'taki İran etkilerinin ilk akla gelen maddelerinin başında duruyor.

  • 7
  • 14
10 soruda İran ne yapmak istiyor?
10 soruda İran ne yapmak istiyor?