X İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
ARKADAŞINA GÖNDER O inanış bir şehir efsanesi
* Birden fazla kişiye göndermek için, mail adresleri arasına “ ; ” koyunuz

O inanış bir şehir efsanesi

  • Giriş Tarihi: 7.11.2016
O inanış bir şehir efsanesi
O inanış bir şehir efsanesi

İnsanlar yaşlanır ama böbrekler yaşlanmaz. Böbrek nakilli insanların böbreklerine ömür biçmek, ‘Böbrek 10 yıl yaşar’ demek son derece yanlış

Toplumda her 10 kişiden birinde çeşitli nedenlere bağlı olarak böbrek rahatsızlıkları görülebiliyor. Hayati risk yaratan böbrek yetmezliğinde, böbrek nakli kesin bir tedavi sunarak yaşam kalitesini artırıyor. Böbrek nakli olan hastaların en fazla 10-15 yıl yaşadığı konusunda toplumda yaygın olarak bilinen bir yanlış inanış var. Böbrek yetmezliğine neden olan rahatsızlıklara karşı önlem alınması büyük önem taşırken, nakil sonrasında ise hastalar doğru bir bakım ve düzenli takipler ile sağlıklı ve uzun bir yaşama kavuşabiliyor. 3-9 Kasım Organ Nakli ve Bağışı Haftası kapsamında Memorial Ataşehir Hastanesi Böbrek Nakli Medikal Başkanı Prof. Dr. Murat Tuncer, böbrek yetmezliğine yol açan nedenler hakkında bilgi verdi.

Diyabet böbreklerde hasara yol açıyor
Toplumun neredeyse yüzde 10'unu etkileyen böbrek yetmezliği başlangıçta herhangi bir belirti vermeyebilir. Şu an böbrek yetmezliği gelişen ancak farkında olmayan binlerce kişi bulunmaktadır. Dünyada görülme sıklığı giderek artan böbrek yetmezliğinde en önemli neden diyabet hastalığıdır.
Diyabet, başta böbrek olmak üzere tüm organları ve damarları etkiler. Kontrolü sağlamayan diyabet hastalığı, böbreğin 'glomerül' yapısını değiştirir, sıvı akışı ve hormon yapımı ile elektrolit dengesini bozar. Her diyabet hastası aslında böbrek yetmezliği için birer adaydır.
Bunun için diyabet hastaları oldukça dikkatli olmalıdır.

Yüksek tansiyon böbrek damarlarını harap eder
Böbrek yetmezliğine etki eden bir diğer neden de yüksek tansiyondur.
Böbrek yetmezliği olan hastaların yüzde 25-30'unda yüksek tansiyon vardır. Yüksek tansiyon böbrek içindeki ince damarlarda yapısal bozukluğa neden olur, tıkanıklık yaratır. Bu kan basıncı böreklerin fonksiyonlarını yitirmesine yol açar ve zamanla böbrek yetmezliği gelişir. Bu nedenle kişilerin tansiyonun kontrol altında tutulması gerekir. Yüksek tansiyonun kontrol altına alınması böbrek yetmezliği riskini de düşürür.

BİLİNÇSİZCE İLAÇ KULLANMAYIN!
Böbrek iltihapları böbrek yetmezliğine götürüyor
Böbreğin tüm işlevlerinin kalıcı bir şekilde bozulması anlamına gelen böbrek yetmezliğine yol açan bir diğer neden de böbrek iltihaplarıdır.
Bu iltihap, böbreğin yapısında değişikliklere yol açmaktadır.
Vücudu savunan yapılar, böbrekteki bu değişiklik nedeniyle böbreği yabancı bir cisim görerek saldırmaya başlamaktadır. Eğer erken dönemde fark edilmezse bu durum ilerleyen yıllarda böbrek yetmezliğine yol açabilir. Böbrek iltihaplarına; bazı bağışıklık sistemi hastalıkları, bilinçsizce kullanılan bazı ilaçlar ve enfeksiyonlar sebep olabilmektedir.

Taş ve idrar yolu hastalıkları önemsenmeli
Taş ve sık tekrarlayan idrar enfeksiyonları gibi ürolojik problemler de böbrek yetmezliğine yol açabilir. Özellikle taş hastalığında, taşın düşürülmesi kadar analiz edilmesi de önemlidir. İdrar yolu enfeksiyonlarında ise çocukluk çağından itibaren doğru tanı ve tedavi sağlanmalıdır. Erkek çocuklarda ilk, kız çocuklarda ise ikinci idrar yolu enfeksiyondan sonra mutlaka mesane fonksiyonlarına ve mesaneden böbreğe reflü olup olmadığına bakılmalıdır. Bunlar araştırılmazsa 15-20 yıl sonra böbrek yetmezliği olarak karşımıza çıkabilir. İdrar yolu enfeksiyonu sebebiyle böbrek yetmezliği gelişim riski; Avrupa'da yüzde 1.5 iken, ülkemizde bu oran yüzde 15'tir.

Genetik geçişli böbrek kistlerine dikkat!
Genetik geçişle ortaya çıkan böbrek kistleri, zamanla böbrek yetmezliğine yol açabilmektedir. Böbrek kistleri çoğunlukla hiçbir belirti vermeden oluşur ve zamanla gelişir. Bu büyüme, böbreklerde de fiziksel bir büyümeye sebep olur. Ebeveynlerinden birinde böbrek kisti olan bir kişide böbrek kisti oluşma riski yüzde 50'dir. Bunun için bu riski taşıyan kişilerin bir nefrolog kontrolünde olması ve uygun görülürse ilaç tedavisi alması gerekir.

Nakil en önemli tedavi seçeneği
Böbrek yetmezliğinde en etkili tedavi yöntemi böbrek naklidir. Tıp kitaplarında da diyaliz yöntemi, organ nakli zamanına kadar hastayı hayatta tutmayı amaçlayan geçici bir tedavi yöntemi olarak belirtilir.
Yani böbrek yetmezliğinin tek tedavi yöntemi, organ naklidir. Araştırmalar hangi yaş grubunda olursa olsun, böbrek nakli yapılan hastaların, diyalizdeki hastalara göre 3-3.5 kat daha uzun yaşadıklarını ortaya koymaktadır.

Nakledilen böbreğin sınırlı bir yaşam süresi yok
Böbrek nakli sonrası, böbreğin canlıdan ise 10 yıl, kadavra bağışından ise beş yıl kadar ömrü vardır gibi şehir efsaneleri dolaşmaktadır. Nakil ile alınan böreğin bir yaşam süresi yoktur. Başarılı bir böbrek nakli hastasında, ilaçlar düzenli kullanılır ve hasta kontrollerini aksatmaz ise hastanın ömrü kadar böbreği de ona eşlik eder.
Unutulmamalı ki; insanlar yaşlanır ama böbrekler yaşlanmaz.

PRA pozitif olan hastalar da nakil olabilir
PRA, yani kan kros testi; verici adayının alıcının kanı ile karıştırılmasına dayalı bir testtir. Bu testte amaç, alıcı bağışıklık hücrelerinin verici hücrelerine karşı tepkisine bakmaktır. Kros pozitifliği varsa ve bu şekilde nakil yapılırsa, nakledilen böbrek günler içinde hasta içinde şişer ve çıkarılması gerekir. Kısacası vücut böbreği reddeder ve nakil başarısız olur. Artık alıcıya uygulanan özel bir ilaç tedavi süreci ve özel teknikler ile PRA pozitifliği ve duyarlılanma durumu engellenmektedir. PRA pozitifliği sebebiyle nakil olamayan birçok hasta var. PRA pozitifliğine karşı uygulanan bu yöntem ile artık onlar da böbrek nakli olabiliyorlar.