Bir
bürokratın; hele ki adı sanı az duyulmuş bir ilçenin kaymakamıysagazete sayfalarına haber olması çok görülmüş bir şey değildir. Ancak bazen birileri çıkar ve öyle işler yapar ki, örnek olsun, görülsün, duyulsun, bilinsin ve yaygınlaşsın dileğiyle onları tüm Türkiye'ye tanıtmak bir insanlık görevi haline gelir. Gevaş Kaymakamı Tahsin Aksu (38) da o istisnalardan biri işte. 2003 yılında Çankırı'nın Kızılırmak ilçesinde başladığı kariyerinde, Mardin'in Dargeçit ilçesinden sonra 2006 yılından beri Van'ın Gevaş ilçesinin kaymakamlığını yapan Tahsin Aksu dört yılda başardığı işlerle hem bir ilçenin kaderini değiştirdi hem de Sabancı Vakfı'nın 'Fark Yaratanlar' projesinin övünç kaynaklarından biri oldu. Aksu'nun bölgedeki altıncı görev yılı ve o yüzden yaşanan sorunları biliyor. Kadınların sosyal hayata kazandırılmasını ve kız çocuklarının okutulmasını öncelikli görev olarak tespit ettikten sonra, önce bilinç oluşturmayı hedeflemiş.
1500 KADIN OKUMA-YAZMA ÖĞRENDİ
Aksu'nun Gevaş'ta yaptığı ilk iş, kadınları okuma-yazma kurslarına yönlendirmek olmuş. Ve kurslara gidip, okuma-yazmayı söken kadınları çeyrek altınla ödüllendirmiş: "Kadınlar bana kör bir dünyada yaşadıklarını anlatıyorlardı ve okuma-yazmayı öğrendikten sonra dünyalarının aydınlandığını söylüyorlardı." 2006'da 17 kadınla başlayan okuma-yazma kursu, dört yıl içinde 1500 kadının okuma-yazmayı öğrenmesiyle sonuçlanmış. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün başlattığı 'Türkiye Okuyor' kampanyasını 'Okuyan Gevaş' projesine dönüştürmüş: "Kitap okutmaya başladık. Ve bir alt proje olarak 'Evim Okulumdur' projesini geliştirdik. Milli Eğitim Bakanlığı'nın 100 Temel Eser'iyle başladık, sonra bu iş Rus Klasikleri'ne kadar uzandı. Köyde köy okullarına, merkezde kütüphaneye ve okullara gönderdik kitapları. 600'e yakın sürekli kitap okuyan bir kadın kitlemiz oluştu." Meselenin kitap sayısı olmadığını, esas sorunun bu kitapları okutmak olduğunu da unutmuyor: "Kitapları alıyorlar, evlerine götürüyorlar, okuyorlar. Bir eğitmen ekibimiz var; ayda bir köylere gidiyor, hem kitapları topluyorlar hem de gelen öğretmenlere okudukları kitapların özetlerini veriyorlar."
SPONSORLU KLASİK OKUMA
Kimseyi kitap okumaya zorlamadıklarını ancak teşvik ettiklerini söyleyen Aksu, kitap okuyan kadınları çeşitli şekillerde ödüllendirdiklerini anlatıyor: "Bu arada çeşitli sponsorlarımız oldu. Giysi, beyaz eşya, mobilya, elektronik markaları 'Okuyan Gevaş' projesine ürünleriyle destek oldular." Bu sayede doyumsuz bir şekilde, senede 50 kitap okuyan bir kadın nüfusunun ortaya çıktığını söyleyen Aksu, 'Okulum Evimdir'le kadınlara ulaşırken, 'Beş Dakikanı Bana Ayır' projesiyle de ilköğretim çağındaki çocukları ders saatlerinde beş dakika kitap okumaya yönlendirdiklerini belirtiyor: "Çocuklar bölgede Türkçeyi iyi konuşamadıkları için OKS ve SBS gibi sınavlarda başarılı olamıyor. Onları da kitap okumaya yönlendirerek daha iyi bir Türkçe öğrenmelerini sağlamak istedik."
KİTAP PASAPORTU İLE ÖZEL İMKÂNLAR
Ayrıca engellilere, hastanede yatan hastalara, cezaevindeki mahkûmlara yönelik de okuma projeleri geliştirmiş durumda, Aksu. Engelliler için yaptıkları 'Bir Fırsatım Olsa' projesiyle engelli hakları konusunda engellileri ve ailelerini bilinçlendirdiklerini, sonra 'Engelsiz Öğretim' projesiyle de engellilerin ürettikleri ürünleri sattıklarını anlatıyor. Camilerde ve taziye evlerinde kitap köşeleri oluşturarak da erkekleri okumaya çekmeyi ihmal etmemiş bu arada: "Buralarda de gençler belli saatler ayırarak kitap okuyorlar." Gevaş'ta şu anda 5 bin kişinin kütüphanelerden yararlanma düzeyine geldiğini biraz da gururla söylüyor ve bunun da kendisini 'İlçe Kitap Pasaportu' adıyla yeni bir projeye yönlendirdiğini anlatıyor: "Belli bir sayfanın üzerinde kitap okuyana pasaport verdik. Bu pasaportla belli şeylerden daha rahat ya da ücretsiz faydalanılıyor. Örneğin ücretsiz dershaneye gönderiyoruz." Tahsin Aksu Gevaşlı kadınları okuma-yazmaya ve Dostoyevski okumaya yönlendirirken, meslek edindirmeyi ve bu konuda eğitmeyi de ihmal etmemiş. Çiftçi kadınlara eğitimler verdirmiş, kadınların arıcılık yapmasını sağlamak için onları yüreklendirmiş. Aksu'nun Gevaş'a gelmesiyle kadın olduklarının ve haklarının farkına varan kadınlar, yine onun desteğiyle ilçenin sırtını verdiği Artos dağının adını alarak Artos Kadın Derneği'ni kurmuşlar. Kaymakam Tahsin Aksu Sabancı Vakfı'yla birlikte yaptıkları 'Açıkta Kalma Açık Öğretimli Ol' projesiyle eğitimleri yarıda kalan kız ve erkekleri Açık Öğretim İlköğretim Okulu ve lisesine yönlendirdiklerini vurguluyor ve eğitim açıklarını bu şekilde kapatmak isteyenlerin sayısının her yıl arttığını anlatıyor.