Haberi Dinle

Gelişim dönemindeki ihtiyaçlarını biliyor musunuz?

yeni haber
Giriş Saati : 17.05.2010 15:20
Güncelleme : 20.05.2010 11:46

Bebekler ve çocuklar oyun oynayarak öğrenirler. Oyun yoluyla kendi vücutlarını ve etraflarındaki dünyayı keşfeder, becerilerini geliştirirler. Annebabaların çocuklarını, gelişmelerine yardımcı oyunlarla desteklemeleri oldukça önemli. Seçeceğiniz oyun ve oyuncaklar çocuğunuzun yaş ve gelişim derecesi ile uyumlu olmalı. Daha küçük çocuklara yönelik oyunlar ilgi çekici olmayabilirken yaşından daha ileri beceriler gerektiren oyun ve oyuncaklar kendine güvenini zedeleyebilir. Hangi oyunların ne zaman uygun olduğuna karar verebilmek için çocuğunuzun bulunduğu gelişim döneminin özelliklerini ve çocuğunuzun o dönemdeki ihtiyaçlarını bilmek iyi bir başlangıç noktası.

Doğumu takip eden ilk aylarda bebek vaktinin çoğunu uyuyarak ve beslenerek geçirir. En büyük isteği ihtiyaçlarının karşılanacağına dair bir güvencedir. İhtiyaçlarını karşıladıktan sonra, ona bu güveni sağlamak için yapılacak en uygun şey bol bol dokunmak ve sesinizi duymasına olanak tanımaktır.

Dünayayı keşfetmelerini sağlayın
Bebekler dünyaya duyusal yetenekleri ile gelmiş olsalar da, bu yetenekleri
doğru şekilde kullanmayı öğrenmeleri zaman alır. Bu sebeple özellikle ilk bir yıl boyunca bebekleri mümkün olduğunca fazla duyusal uyarıcıyla tanıştırmak lazım. Farklı sesler, değişik renk ve şekiller hem ilgilerini çekecek hem de dünyayı keşfe başlamalarını sağlayacak. Gövde kontrolünün de kazanılmaya başlamasıyla birlikte ikinci 6 aylık dönemde, bebeğiniz oturmaya emeklemeye ve çevresindekileri tutmaya başlar. Oyunun temelleri bu dönemden itibaren atılır. Çıngıraklar, yumuşak hayvanlar, toplar, bloklar gibi renkli ve sesli oyuncaklar alabilir veya evde etrafınızdaki neredeyse her objeden bir oyun icat edebilirsiniz. Örneğin tencere, kova, şişe gibi farklı sesler çıkaracak objelere değişik hızlarda vurarak çocuğunuzun değişik sesleri ve hatta sebep sonuç ilişkilerini keşfetmesine yardımcı olabilirsiniz. Dokunma, hissetme duyusunun gelişmesi için çeşitli dokudaki kumaşlara onunla birlikte dokunabilirsiniz. Tutma, kavrama gibi motor becerilerin gelişimi için en iyi oyun değişik şekillerdeki objeleri kurcalamasına izin vermek olur. Bunlar çeşitli boyutlardaki bloklar, küpler, kutular olabileceği gibi, ona zarar vermeyecek ev eşyaları da olabilir. Yırtabileceği gazeteler, birbine vuracağı plastik tabaklar keyif alarak oynayacağı oyuncaklardan. Tüm bu oyun ve oyuncak seçenekleri bir yana, bebeklerin en sevdikleri oyuncak insanlardır aslında. Beraber dans etmek, yerlerde yuvarlanmak, babalarının kucağında hoplatılmak, annelerinin kollarında odadan odaya gezip etrafı seyretmek en keyif aldıkları oyunlardır. Bu tür aktiviteler fiziksel ve duyusal becerileri geliştirdiği gibi, olumlu ebeveyn bebek ilişkisine de katkısı büyüktür.

İkinci sene boyunca bebeğinizin hareket kabiliyeti oldukça artar, çevresini keşfetmek için size olan ihtiyacı eskiye gore azalır. Hayatlarının bu ikinci senesinde yaşadıkları büyük değişimlerden bazıları yürüyerek özgürleşme ve hareket kabiliyetlerindeki gelişimler. Bu gelişimlere destek olacak zıplama, yuvarlanma, top atma veya eşyaları itme gibi fiziksel oyunlar tercih edilebilir. El göz koordinasyonunu arttırmak ve ince motor becerileri arttırmak amacıyla hamur, kil gibi şekil verebilecekleri maddelerle oynayabilir, boyaları kullanarak severek resim yaparlar. Onları boya ve killerle yalnız bırakmamak akıllıca olur çünkü oynadıkları şeyleri ağızlarına sokma ve tadına bakma eğilimleri tamamen yok olmamıştır. Bu yaştan itibaren birlikte kitap okumak dil gelişimi için oldukça yararlı. Kitap okurken kitaptaki hayvan seslerini taklit etmenizi veya bazı cümleleri yüksek sesle okumanızı merakla takip ederler. Kitap ve hikayeleri kuklalarla da zenginleştirebilirsiniz. Böylece ilgileri daha uzun sure kalıcı olur.

İkinci yılın tamamlanmasıyla dil becerisinde farkedilir gelişmeler olur. Artık çocuğunuz tek tük kelimeler kullanıyor veya iki kelimelik cümleler kuruyordur. Kelime dağarcığı her geçen gün gelişirken, zaman zaman seçtiği yanlış sözcüklerle sizi güldürebilir. Sembolik düşünme becerisini kazanmasıyla çocuğunuzun oyunlarında roller ve temalar belirmeye başlar. Bu yaşta henüz diğer çocuklarla sosyalleşme ileri düzeyde olmadığından rol oyunlarını beraber oynamanız hem keyifli hem de öğretici olur. Onun anne, sizin çocuk olduğunuz oyunlarda size yemek yedirmeye çalışmaktan ne kadar hoşlandığını göreceksiniz. Bu gibi sembolik oyunlar sosyal rolleri deneyimleyerek öğrenmeleri için bulunmaz fırsatlar sunar. Yine bu dönemde sembolik düşüncenin gelişimiyle, farklı objeleri farklı işlevler için kullanabileceklerini keşfederler. Bir kutunun içine oturup araba kullandıklarını hayal edebilir, kollarını açıp odada koşarak uçak olabilirler. Bu gelişim döneminde onunla birlikte bir dal parçasına kumaş giydirip bir at yapabilir, böylece hayal gücünün gelişimine de katkıda bulunursunuz. Renkli kağıtları kesip yapıştırmaktan, kumaş parçalarından elbise yapmaktan hoşlanırlar. Eskimiş kıyafetlerinizi kesip biçmesi, yeni giysiler yaratması için ona verebilirsiniz.

Üç yaşından başlayarak, okul öncesi dönem boyunca sosyal becerilerde artış gözlenir. Ebeveynlerle oynadıkları sembolik oyunların bu beceri gelişiminde katkısı büyük elbette. Çocuklar artık yaşıtlarıyla oyun oynamaya başlarlar. Daha önce kendi başlarına veya anne babalarıyla oynadıkları temaları arkadaşlarıyla oyunlarına taşıyabilirler. Üç yaş döneminde oyuncakları paylaşmakla ilgili sorunlar yaşanması normaldir. Bu yaş grubu çocukların birlikte oyun oynaması desteklenmeli fakat mümkün olduğunca yakından takip edilmeli. Oyunlarda sembolik roller ağırlıkta olabileceği gibi, fiziksel becerilere dayalı oyunlar da tercih edilebilir. Üç tekerlekli bisiklete binmek, oyun parkında oynamak bu dönemde severek yaptıkları aktiviteler arasında.

Oyun oynamak sağlıklı fiziksel, zihinsel, sosyal ve duygusal gelişim için vazgeçilmez bir unsur. Çocuğunuz hangi yaşta olursa olsun oyun oynamak ve dünyanı keşfetmek için en büyük motivasyonu merak olacak. Merak ettiği için oynar, oynadıkça öğrenir ve gelişir. Zaman zaman bitmek bilmeyen 'Bu ne?' soruları sizler için yorucu olsa da, merak etmenin önemini kavrayın ve oyun ihtiyacını dizginlemeyin.

Oyunun önemi
Çocuklar her yaşta oyun oynamaktan keyif alırlar. Yaşlarına göre oyunların yapısı ve içeriği değişse de, oyun uzun yıllar boyunca hayatlarının ayrılmaz bir parçası olur. Oynamak eğlencelidir, ama asıl önemli işlevi gelişimlerine yaptığı katkıdır..

Anne babalar için oyun sadece çocukları oyalamaya yararmış gibi görünebilir. Hatta bazı ebeveynler oyun oynamayı zaman kaybı olarak niteleyip, oyun yerine çocuklarını daha fazla gelişeceklerine inandıkları aktivitelere yönlendirmeyi tercih ederler. Oysa oyun pek çok farklı açıdan çocukların büyüyüp gelişmesine destek olur. Oyun aracılığıyla çocuklar yaşadıkları dünya hakkında bilgi sahibi olurlar, çevrelerini incelerler, deneme yanılma yoluyla keşfederler, sebep sonuç ilişkilerini öğrenirler.

Öğrenmenin en doğal yolu
Oyun çocukların yeni becerileri öğrenme ve pratik etmelerinin en doğal yoludur. Oyun oynayarak çocuklar fiziksel, sosyal, zihinsel ve duygusal becerileri tekrar tekrar deneyimleme fırsatı bulurlar. Örneğin, evcilik oyunu aile içi rollerinin anlaşılıp deneyimlenmesi için güzel bir araçtır. Atlama, zıplama, koşma, top atıp tutma gibi oyunlar beden gelişimi ve koordinasyonun sağlanmasına yardımcı olur. Çocuklar yaşantılarında zorlandıkları durumları oyunlarına konu ederek anlamlandırmaya ve çözmeye çalışarak duygusal becerilerini arttırılar. Derste tahtaya kalkmak konusunda kaygı yaşayan bir çocuk, bebeklerini sınıf düzeninde oynatıp tekrar tekrar tahtaya kaldırabilir. Bu oyun yaşayacağı gerçek olaya bir hazırlık ve varolan kaygısıyla başetme niteliğindedir.

Günlük yaşantılarında çocukların kendi hayatları üzerinde söz hakkı minimum düzeydedir. Nereye gideceklerine, ne yiyeceklerine, hatta çoğu zaman ne giyeceklerine bile onlar için karar veren büyükler vardır. Oysa oyun sırasında herşeyin hakimi onlardır. Hangi oyuncakla, ne kadar, nasıl oynayacaklarını onlar belirler. Güçlü olabildikleri ve kendilerini yeterli hissettikleri bu oyun zamanı, özgüven gelişimi için bulunmaz bir fırsat.

Oyun sırasındaki sınırsız özgürlük ortamı aynı zamanda hayalgücü gelişimi için de faydalı. Oyun dünyasında bir bez parçası pelerine, bir kova astronot başlığına, sıradan bir sopa sihirli bir deyneğe dönüşebilir. Oyun oynarken isteyen her çocuk doktor, öğretmen hatta süperkahraman olabilir. Bu sayede çocuk için gündelik hayatın sınırları genişler ve yaratıcılığı gelişir.

Diğer olumlu katkılarına ek olarak, oyun çocuğun ebeveynleri ile iletişim kurmasını da sağlar. Onlar için en güzel oyun anne veya babalarıyla oynadıklarıdır ve en sevdikleri oyun arkadaşları ebeveynleridir. Hergün oyun için az da olsa vakit ayırmak çocuk ebeveyn ilişkisini güçlendirir. Bu yüzden bazı oyunlar saçma görünse de oyunlarına katılmak ve onların istediği şekilde oynamak oldukça önemli. Çünkü çocuklar tarafından yönlendirilen oyun onların ihtiyaçlarıyla ilgili bize en doğru fikri verir.

kalan karakter 1000

yorumla

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan SABAH veya sabah.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Diğer Sağlık Haberleri

Diğer Sağlık Haberleri: Her doğal ürün güvenli değil!; Mezuniyet öncesi yeni trend: Dudak dolgusu!; Güneş alerjisi yazı değil en çok baharı seviyor!; Topuklu ayakkabı parmak sinirini zedeler!; Açık tenliler ve renkli gözlüler tehlike altında; Dekolte bölgenizi estetikle güzelleştirin!; Beyin egzersizleri aslında hiçbir işe yaramıyor mu?; Dik durmaktan şaşma sakın uykusuz kalma!; Bira ile antidepresanın birlikte alınması zarar verir!; Parlak ve dolgun saçlar için 8 bakım sırrı; Yağlar kadında kalçada erkekte karında toplanır!; Ayaklarınızı yaza hazırlayın!; Sezon yenilikleri; Kırışıklıkla savaşın 5 bin yıllık tarihi; Mastürbasyon saç dökmez!; Güzelliğiniz için; Güneş leke bırakmasın!; LYS'ye çilekli ve muzlu mönü; Yumurta ve portakal suyu zihni açıyor; Hemen bir doktora başvurun!; Hipertansiyon TIR'ı geziyor!; Oyuncak temizliği nasıl olmalı?; Uzun yaşamın sırrı: Fuji Dağı; Ekşi seven çocuk büyüyünce obez olmaz; 'Lifebuoy' Türkiye'de; Uyku beyni güçlendiriyor hastalıklardan da koruyor; Çok kilo verince sarkan vücut 6 saatte geriliyor; Işınlardan korunun!; Cilde özel bir bakım; Hep şikayet edilen bahar yorgunluğunun ilacı: Aşk

www..com.tr: Facebook’un en iyi gazetesi
SABAH’ı beğen,
son dakika haberlerini kaçırma facebook.com/Sabah; Son dakika haberlerini
Twitter’ın en iyi gazetesi
Sabah’da takip et twitter.com/sabah

GÜNLÜK BURÇ YORUMLARI

GÜNÜN GELİŞMELERİ
EN ÇOK OKUNANLAR

Takip Et @sabah

Facebook'ta paylaşılanlar
Twitter'da paylaşılanlar

Sosyal Medya' nın En Çok Paylaşılanları

GALERİ
VİDEO

tümü »

ÜCRETSİZ SABAH BÜLTEN ÜYELİĞİ

Üye olun, son dakika haberleri e-postanıza gelsin.

Adı Soyadı :
E-posta :

Üye Ol