Türkiye'de mizahı değiştiren adam

Türkiye'de mizahı değiştiren adam: Hâlâ amatörüm! Zirveden asla inmiyor ama bunu ‘bir amatörün başarısı’ olarak yorumluyor... “Benim profesyonel komedyenlere alerjim var, çıkış sebebim buydu zaten,” diyen Cem Yılmaz kendi mizahının özelliklerini, hayallerini ve amaçlarını SABAH’ın 25. yılı için anlattı. RÖPORTAJ: ŞİRİN SEVER FOTOĞRAFLAR: ERKAN SEVENLER SABAH’ın, dolayısıyla Türkiye’nin 25 yılını masaya yatırdık madem, işin en zevkli, en eğlenceli kısmına geldiniz: Konumuz mizah! Ama biz Türkiye’nin 25 yıllık mizah geçmişini masaya yatırmak yerine ters köşe yaptık; Türkiye’de politikaya ve sekse dayalı mizah anlayışını tek başına değiştiren ‘malum şahsı’ sayfamıza konuk ettik. 15 yıl önce Leman Kültür’de sahneye çıkmaya başladı. İnsanlar oraya sığmayınca BKM’ye transfer oldu. Tek başına, üç saat boyunca kahkahadan kırdı geçirdi insanları. İzleyenler izlemeyenlere anlattı, onu izlemeyen neredeyse kalmadı. Kendi aramızda konuştuğumuz şeylere, kendi insanlık hallerimize gülmemizi sağladı. 21 yaşındaydı, gencecikti ama Türkiye’deki mizahın gidişatını değiştirerek, resmen devrim yaptı. O yüzden önemli, o yüzden yıllardır zirvede Cem Yılmaz. SABAH’ın 25. yılında onunla bu röportajı yapmamızın nedeni de işte bu; herkesin DNA’sına işlemesi. Bu kadar yıla da Cem Yılmaz gibi önemli bir figür yakışırdı... - Gencecik yaşınızda Türkiye’yi bambaşka, farklı bir mizahla tanıştırdınız. O yaşta bunu bilinçli yapmış olabilir misiniz? Ben 21 yaşımdaydım ama Leman dergisinde olmanın getirmiş olduğu bir bilinç vardı. Çeşit çeşit fikirlere sahip insanların harman olduğu bir yerdi o dergi. İnsanların uzmanlık alanları vardı; bazıları politik alanda yazı ya da karikatür üretiyor, bazıları daha absürd, daha çizgiye ait hünerlerini sergiliyor, bazıları uzun balonları tercih ediyordu. Benim yetiştiğim dönem, uzun balon dönemiydi, yani karakterlerin uzun uzun konuştuğu... - O zamandan belliymiş uzun uzun konuşacağınız demek! O uzun uzun konuşan adamları yüceltmek, bir diğerini kötülemek ya da ne bileyim maganda karakterini ortaya çıkarmanı sağlayan bir dergiydi bizimki. Amaç politik espriden bilinçli olarak kaçmak değildi, kendini iyi hissettiğin, anlatacak öyküyü oradan devşirdiğin için yapıyordun... - O yüzden insanlar ‘Ne var ki bunda, bizim de konuştuğumuz şeyler,’ diyordu ama kimse de çıkıp bu bizim de konuştuğumuz şeyler’i üç saat arka arkaya sıralayamıyordu... Ben bunu bu kadar yıl boyunca yapınca, ‘mizahının içi boş’ diye çoook eleştiri aldım tabii. ‘Ne anlatıyor ki?’ dediler hep. ‘Ne anlatıyor ki’ lafı o zamanlar çok daha can acıtıcıydı, itiyorlardı resmen seni. Sen bakma, şu anda bütün ödül törenlerine davet ediliyorum, illa ki birine ödül veriyorum ama benim aslında bir yerim yoktu! Televizyoncu değilim, 95’te sinemacı değilim, tiyatrocu değilim... ‘Nereden çıktı şimdi bu konu’ diyordu adam tabii ki. - Kendinizi arafta kalmış hissediyor muydunuz, bozuluyor muydunuz? Hayır bozulmuyordum ama tuhaf bir durum yarattı. Tam o sırada bütün bunlardan; karikatür, zorlama, espri, ‘komik mi’ falan tartışmalarından kurtulmak için kendime bir alan yarattım ve Hokkabaz’ı çektim. Hokkabaz benim sakinleşme filmimdi. Her Şey Çok Güzel Olacakda öyleydi. İkisi de çok yoğun gösteri yapmaktan çıktığımda yaptığım işlerdi... - 15 yıl boyunca zirvede olmak, orada kalmak yordu mu sizi? Babam 70 milyonu güldürmüyor ama o da uzun zamandır zirvede! (gülüyor) Ben hayatımı sürdürüyorum yalnızca, zirve mirve onlardan anlamam. Yorucu bir iş yaptım gerçekten. Bunu tebessümle söyleyeyim ki, başarılı da oldum. İşlerimin bazıları kalıcı olmakla beraber, bazıları da kalıcı olmadı. Mesela sahnede yaptığım bir şaka uçtu gitti ama bir dönemin insanlarının DNA’larına da işledi. Yani komik deyince akla gelen şeylerden bir tanesi olmak iyi bir şey. - Filmleriniz ve siz eleştirilseniz de hiç tahttan inmediniz, yerinizi kaybetmediniz. Sırrı nedir bunun? 97 yılında şöyle bir gazete kupürü hatırlıyorum; ‘Cem Yılmaz inişte...’ (kahkahalar). Nasıl inişte yani, Barbaros’tan aşağı mı inişte? Yok ‘modası geçti’ falan filan. Uzun zamandır bunun konuşuluyor olması bence başlı başına komik! Mesela 2.5 senedir sahneye çıkmıyorum. Asıl işimin sahne olduğunu düşünmeleri için insanlara ciddi süre vermişim. - Niye verdiniz bu süreyi? Yıllardır duyduğum komik şeyler var benim, ‘Her Şey Çok Güzel Olacak gibi bir film yapmalısın,’ diyor. E yaptım ben onu! ‘Onun gibi yap,’ diyor bu sefer. Yapmadın, o zaman - ‘70 milyonu güldüren adam’ hoş bir kariyer mi sizin için? Tabii hoşuma gidiyor, çünkü kolay bir şey değil. Ama ben profesyonel komedyenliği reddediyorum. O benim ruhuma aykırı. - Profesyonel komedyen değilseniz, nesiniz peki? Amatörüm, herkes kadar. Herkesin içindeki komiklik kadar bende komiklik vardır, bunu kabul ederim ancak. Komik yorumluyorum bazı şeyleri o kadar. 1973 İstanbul doğumluyum, biraz İngilizce, biraz Almanca biliyorum, bazı olayları komik olarak yorumlayabilirim. Budur benim CV’im! - Bu kadar mütevazı yani? Tevazu değil, yaptığım bu benim. Bir de iki tane gösterim, altı tane de filmim var. Bunların dördünün senaryosunu ben yazdım. - Şöyle sorayım o zaman: Bu iki gösterinizi kaç kişi izledi bugüne kadar ve siz kaç kez sahneye çıktınız? 3 bin gösteri yapmışımdır. Gösteriyi izlemeyen de kalmamıştır herhalde, her evde var DVD’si çünkü. - Demek ki profesyonelsiniz! Şöyle dersen daha hoşuma gider; bir amatörün başarısı! Gerçekten profesyonel komedyene alerjim var. Benim çıkış sebebim buydu zaten. - Kim bu profesyonel komedyen? Bizden önceki jenerasyon için kullanmıyorum bu lafı, birini kastetmiyorum; bir anlayışı kastediyorum. Lehçe komiğine gülünüyor diye içeriğe önem vermeden bir şeyler söyler. - Sivil komedyen diyelim bari! Elbette, genç siviller bu konuda rahatsız (kahkahalar). Mizah malzemesi hiç kimsenin tekelinde olmamalı. Benim yaptığım şeye şu çengeli takıyorlar, ‘Türkler uzayda yaptı, Türkler kovboy yaptı, Türkler bilmem ne yaptı.’ Hayır, öyle değil o konu! Benim mizahımın kökeni o değil yani... Görüntüsü öyle sadece. - Sizin mizahınızın özelliği nedir? Anlaşılabilir olması. - Ne demek o? İnsanların sahip olduğu mizahı paylaşmaya çalışıyorum, arkadaşlar arasında zekice yapılmış bir espriyi sahneye taşımaya çalışıyorum. Anadolu’nun bir köyünde olmadık bir adamın, bundan 50 sene önce yaptığı şakadaki zekâyı anlamaya çalışıyorum. Hiç öyle profesyonel, taklit ederek, ses değiştirerek yapılan komikliklerle uğraşmadım. Sırf yapılmış olsun diye politik mizah yapmak istemiyorum. Bu konu bu kadar derinken, yüzeysel espriler yapmamak için yapmıyorum. - Sizinki arsız bir mizah mı? Biraz öyle; sokak işi olduğu için. SEVİLEN BİRİ OLMAK BAŞARI DEĞİL ŞANS! Cem Yılmaz, “Sevilen birisi olma meselesi çok önemli, o haz veriyor elbette, sokakta yürüdüğüm zaman genelde aldığım reaksiyon sevilmek üzerine, bu güzel bir şey. Bir başarı öyküsü değil ama, şans o. Bunu öyle tercüme edersek, konforlu bir şekilde kabul ederim, bu bir şans. Sen sevdiğin işi yapıyorsun, insanlar buna iltifat ediyor” dedi. BİR TAKSİDİM VAR DA ONUN İÇİN SAHNEYE ÇIKIYOR DEĞİLİM, SEVİYORUM BU İŞİ... - 15 yıl önceki Cem Yılmaz’la bugünkü Cem Yılmaz’ı karşılaştırsak... Temelde çok fazla değişmedi. Yaptığım iş sayısı da çok fazla artmadı; sadece dönem dönem bazı şeylere daha fazla ağırlık verdim. Eskiden, yani 20’li yaşların öncesinde daha az kitap okurdum, şimdi daha çok.... - Merak ettiğim daha insani şeyler... Eski Cem daha mı mutlu ve huzurluydu, daha mı az hırslıydı ya da daha mı az kompleksliydi? Şu anda çok mutluyum. İşimle ilgili olarak daha enerjiğim, daha hızlıyım geçen zamana göre. Çok fazla gençlik falan da yaşamadım ben, ortaokuldan sonra hemen olgunlaştım; 30 saniye içinde (kahkahalar). 15-16 yaşından sonra hemen 40’a bağladım. - Aa neden? Bilmem, çok önemsemiyorum genç olmayı. Yani gençlikte ne yaptığınız önemli ama özlenecek bir şey değil. Gençlik yaşanmış, cepte duruyor; her an dönüp bakabileceğiniz bir referans, bir kitap gibi. ‘Eskiye nazaran daha fazla para kazanıyorsun, daha konforlusun,’ diyebilirsin ama öyle değil. Daha çok kaybedecek şeyin var, daha endişeli olmalısın. Oysa tebessümüm daha fazla arttı benim.. - Her istediğinize kavuştunuz mu? Hayallerim hep aynıydı. Normal bir günü neşeli, mutlu, güler yüzlü geçirmeyi hayal ediyordum, şimdi de aynı. Yani o anlamda, çok hayal kırıklığına uğratmadı hayat beni. - İçinizde ukde kalan bir şey? Yok, herhalde çok hırslı olmadığım için... - Hayat karşınıza ne çıkarırsa onu mu yaşadınız peki? Koşullarımı kendim oluşturdum, sevdiğim için bu mesleği yapıyorum. Bir taksidim var da onun için sahneye çıkıyor değildim yani. Anı yaşıyorum ben, gelecekle ilgili planım da, rezervde duran hayalim de yok. GAZETEYİ GECE İNTERNETTEN OKURUM BELEŞ OLMASIN DİYE EVE DE ALIRIM - Bir SABAH okuyucusu olduğunuzu biliyorum. SABAH’ın 25. yılı için ne söylersiniz? Gazeteler ilk çıktıkları zaman, eve giren ikinci gazete olmayı ister hep. Çünkü 30-40 yıllık okuma alışkanlıklarını değiştirmek kolay olmaz. SABAH gazetesi de başından beri, eve giren ikinci gazete olmuştur bizde. Bu süre zarfında kimler geldi kimler geçti SABAH’tan ama Hıncal Uluç mesela, başından beri orada... Bütün trafik kurallarını onun köşesinden öğrendim. Sonra Ercan, Yasemin... Hangisi arabasına film kaplatmıştı? (kahkahalar) - Kıvanç Tatlıtuğ’du o! Kaynatmayın röportajı... Türkiye’de gazete okuma alışkanlığı neden başka ülkelere göre daha az sizce? Ben hep gazete alınan, gazete okunan bir evde büyüdüm. Okumayanların neden okumadığını bilmiyorum ama gazete çok paylaşılan bir şey bizim memlekette, berberde, kahvede okunur. Ondan dolayı da tiraj daha düşük. Ben, en az 10 senedir internet üzerinden gazeteleri takip etsem de gazeteyi eve de alırım. - Beleşe getirmiyorsunuz yani! (gülüyor) Yok yok kesinlikle. - Siz neden SABAH okuyorsunuz? Alışkanlık boyutu da var ama her gazetenin öne çıktığı bir özelliği vardır. Bence SABAH’ta da Günaydın öne çıkıyor. - Bana torpil mi yaptınız şimdi? Hayır, gerçekten ilk okuduklarımdan biridir Günaydın. SABAH, bence ekleriyle öne çıkıyor zaten. Bir de Engin Ardıç’ı çok eğlenceli bulurum doğrusu, mutlaka okurum. YAVUZ TURGUL’A SAYGI DUYUYORUM - Yavuz Turgul’la çalışmayı çok istediğinizi söylemiştiniz. Hayaliniz gerçekleşti! Yavuz Ağabey’in filminde oynama meselem, benim hayalimle, tercihimle, çabamla olmuş bir şey değil. Yavuz Ağabey’in tercihiyle ilgili. Yani o bana filmde oynayıp oynamayacağımı sordu. ‘Sen uygun görüyorsan benim için uygundur,’ dedim. - Kendi filmlerini çeken, kendi senaryolarını hayata geçiren biri olarak Yavuz Turgul sizin için ne ifade ediyor ki ‘evet’ dediniz? Türk sinemasıyla birazcık olsun ilgilenen seyirci için ne ifade ediyorsa, ondan birazcık daha fazladır herhalde benim ilgim. - Başka birinin filminde de oynamazdınız gibi geliyor bana! Yavuz Turgul’a da, Şener Şen’e de saygı duyuyorum. Yavuz Ağabey’in Türk Sineması’ndaki yeriyle ilgili kitaplar var artık. O yüzden onun teklifi, Şener Şen’le beraber bir şey yapıyor olmak çok önemli. Filmdeki genç oyuncuların çoğu da akademik oyuncular. Tek oyuncu olmayan yine benim! - Daha önceki röportajlarınızda, ‘Benim oyunculuğum kabul gören bir oyunculuk değil,’ diyordunuz. Bunu tebessümle söylüyordum tabii ki! - Sonuçta Yavuz Turgul’la çalışıyor olmak, sizin için bir baraj mı onu merak ettim? Eğer başkaları için öyleyse, benim için de öyle olmak zorunda. BABAM GİBİ BABA OLMAMAK İÇİN KORUNUYORUM!!! - Babadan onay görmek, onu güldürüyor olmak önemli mi sizin için? Elbette. Bizim aile ilişkimiz kişilerin kim olduğuyla çok ilgili. - Babanız hep ‘Elalemi bize güldürmeyin’ diyormuş ya, şimdi elâlemi kendine güldürdüğün için gurur duyuyor mu sizinle? Evet, mutlu. Ben babamın projesinin bir devamıyım, meseleye öyle bakıyor. Genetik bir durum var! - Babanız gibi bir baba olmak ister miydiniz? İsterim. Keşke benim gibi bir oğlum olacağını garanti ediyor olsak (kahkahalar). - Böyle pazarlık şansımız yoksa? İsterim tabii. Babamdan daha iyi bir baba olmak isterim doğrusu. - Var mı böyle bir hayaliniz? Yok. Korunuyorum. (burada gülmekten kopuyor) Babam gibi bir baba olmamak için korunuyorum. - Nereye kadar korunacaksınız? Şaka bir yana, çocuk çok önemli bir proje, çok zor olduğunu düşünüyorum. İnsanın aklının başında olması lazım. Bir film yaparken günlük hayattan bu kadar kopan bir insan, çocuğu varken ne yapabilir aklım hiç kesmiyor. - Bu hayatının kadınını bulmakla alakalı olabilir mi? (gülüyor) Hep babamdan komik diye bahsediyoruz, anne de önemli tabii. Bazı şöhretlerin röportajlarda, aileleriyle ilgili konuşması beni çıldırttığı için uzatmayayım, tabii ki çocuğu anne yapar, baba nedir ki! MAGAZİN DEDİĞİN EĞLENCELİ DE OLABİLİR - Sizin gibi biri için sabah gazeteyi açıp kendiyle ilgili bir haber okumak nasıl bir şey? Bir kere ben şu anda röportaj yapıyor olmamıza rağmen, çok röportaj veren biri olmayı tercih etmiyorum. Çok önemli bir hadise olduğumu da düşünmüyorum. - Abartmayalım! Bence gayet önemli bir hadisesiniz! Tamam ama çıtır çerez haberlerle gazetelerde yer alacak kadar gerekli biri değilim! Modası geçmiş, yıllanmış bir şekilde magazinden şikâyet etmek istemiyorum ama gerçek şu ki; sokakta yürürken çekilmiş bir fotoğrafın altına yazılmış şeylerin yüzde 99’u doğru olmuyor. Bizim aramızda en çok güldüğümüz şudur: ‘Dostlarıyla yemek yedi!’ Bir gün Bebek’te abim ve kuzenimle bankaya gidiyorduk, arabanın içinde fotoğrafımız çekildi. Ertesi gün altında şu yazıyordu: ‘Bebek’te dostlarıyla yemek yedi.’ Halbuki yemedik, simit bile yemedik! İstinye Park’ta sadece saatinizi tamirden almaya gidiyorsunuz ama ‘dostlarıyla yemek yedi, eğlendi’ oluyor. - Bu kadar yıl sonra hâlâ abandone mi oluyorsunuz? Alıştım; bazıları eğlenceli ve önemsiz, tamam. Fakat ‘aşk haberi’ denilen şey kişileri ilgilendiriyor, işin içine bir başkası dahil oluyor, öbürünün başka şey söylemesi gerekiyor falan... Başından beri söylüyorum; bunlarla ilgili ben konuşmam. Ama geçen gün bir arabanın önünden geçerken ‘araba almayacağımı’ söylemişim! Yalnızca arabanın önünden yürüyorum ama (gülüyor). Birkaç tane haber var böyle çok eğlendiğimiz; ‘Küpeleri elmasmış’ diyor mesela bir tanesi. - Elmas mı peki? Niye olmasın! - Tabii ki olsun ama bizden habersiz olmasın! (kahkahalar) Ne önemli benim için biliyor musun? Okuyucu yorumu! Okuyuculara yorum hakkı tanıyan internet siteleri var ve insanlar orada yönlendirilmiş oluyorlar. Bazen öyle can acıtıcı şeyler çıkıyor ki kazancımla, özel hayatımla ilgili... - Peki bu eğlenceli bulduğunuz gazete haberleri mizahınızı besliyor mu? Her durum mizahı besler... - İyi malzeme çıkıyor mu? Hayır bu haberlerin kime faydası var, ben en çok bunu düşünüyorum. Çok sert şeylere de şahit olduk; insanların devamlı cevap vermek zorunda olduğu, tekzip etmek zorunda olduğu, toplum karşısında özür dilediği haller yaşatılıyor. Devamlı baş ağrısı. Öyle olmasına gerek yok, magazin eğlenceli de olabilir. Bir filmin galası, bir komedyenin başarısı eğlenceli olabilir. Başarısızlığı da haber olabilir ama yarıştırmak falan neden gerekli? Daha eğlenceli şeyler yok mu? Mesela şu bir fikir değil midir: Beraber İstanbul Modern’i gezip eserlerle ilgili konuşmamız kötü bir haber mi? - Bence güzel ama sanatçının buna açık olması lazım... Olamaz çünkü resim aldığın zaman ‘Kaç tane ürün aldınız?’ diyor mikrofonu uzatıp. Orası market mi? - Öyle mi dediler size? Öyle diyor tabii. Ya da diyor ki; ‘resme servet harcadı’. Resme servet harcanmaz, ‘resim servet değerinde’ de bari! Yaş geçiyor, değişiyorsun, gelişiyorsun. 38 yaşında hâlâ ‘Sarışın kadınlardan mı hoşlanırsın, esmerlerden mi?’ sorusunu cevaplamak istemiyorum. ‘Siz mi komiksiniz Kamil mi komik?’ Ya beş kişinin arasında geçmiyor ki hayat, koskoca bir âlem var. Benim eğlencem bunlar değil ki... - Size mikrofon uzatanın düzeyi farklı olsaydı peki? Daha fazla göz önünde olur, daha çok kalabalığa karışır mıydınız? Tabii ki neden olmasın! - Sezen Aksu’ya hak veriyor musunuz? Yabancı gazetelere konuşuyor ama Türk basınına röportaj vermiyor. Gerekçesi de bu işin yarışa dönmesi! Bir fikirdir ve haksız da sayılmaz. İşin tuhafı, röportaj tekliflerini kabul etmeyenlere daha çok saygı duyuyorlar. Mesela Nuri Bilge Ceylan hiç röportaj vermez, herkes de sever onu konuşmuyor diye. Ama ben konuşmadığımda tepki oluyor. Bazı insanların bu lüksleri var. İLİŞKİLERDE ÇOK BAŞARILI DEĞİLİM... - İşten bahsederken her şey gayet normal akıyor ama konu kadın ve ilişkilerden açılınca hep geçimsiz, sorunlu erkek tipi çıkıyor ortaya? ‘Evde topuk sesi duymak istemem,’ demeler, zor adam portresi çizmeler? Tamam da bunu başarı öyküsü diye anlatmıyorum ki! İlişkilerde çok başarılı değiliz işte. - Size ‘hayır’ diyen kadın oldu mu? Tabii ki olmuştur ama birine yemek teklif etmeyeli uzun zaman oldu. - Uzun süre nedir? İlkokul beş! Soruyu şöyle düzeltelim mi: Bana hayır diyen ve sonra pişman olan kadın oldu mu? Buraya yoğun bir şekilde güldüğümü not düşer misin lütfen! (kahkahalar) Ya şimdi gülüyoruz çok güzel de, bunlar gazetede yayınlanacağı için bir uyarım var: Gerçekten bu konularda edepli olmaya çalışıyorum. Elbette yalnız olmak beraberinde bir eğlence, bir komiklik, safari hissiyatı getirir ama benim öyle bir dünyam yok. İnsanlarla tanışma şeklim böyle değil. - Öyle bir noktadasınız ki artık; kimse cazip gelmiyor mu? Ne münasebet! Birincil önceliğim mutlu olmak değil ki; mutlu etmekle ilgili de soru işaretleri var. İlişkilerim genelde mutlu etmemek yüzünden bitmiştir zaten.

Türkiye'de mizahı değiştiren adam

Zirveden asla inmiyor ama bunu ‘bir amatörün başarısı’ olarak yorumluyor. “Benim profesyonel komedyenlere alerjim var, çıkış sebebim buydu zaten,” diyen Cem Yılmaz kendi mizahının özelliklerini, hayallerini ve amaçlarını SABAH’ın 25. yılı için anlattı.