Bugün 10 Kasım 2009, Mustafa Kemal Atatürk'ün ölümünün 71. yıldönümü. Aradan geçen onca yıla rağmen Mustafa Kemal'e, siyasetine, hayatına ve kişiliğine olan ilgi hiç azalmadı. Kendisi hakkında kaleme alınan sayısız biyografi de bunun bir göstergesi.
Bu eserlere bir yenisi geçtiğimiz günlerde eklendi. İtalyan tarihçi Fabio L. Grassi'nin Turkuvaz Kitap'tan çıkan
Atatürk kitabı, yabancı yazarlarca kaleme alınmış biyografilerden sadece biri. Bir yenisi ise şubatta çıkacak. İletişim Yayınları, Alman tarihçi, Türkolog ve oryantalist Klaus Kreiser'in Atatürk biyografisini yayımlamaya hazırlanıyor. Bunca biyografi arasında hangilerinin öne çıktığını tanınmış gazetecilere, yazarlara ve tarihçilere sorduk.
SABAH gazetesi yazarı Mehmet Barlas, yazar Turgut Özakman ve tarihçi İlber Ortaylı'ya göre Şevket Süreyya Aydemir'in beş yıllık bir araştırma sonucu ortaya koyduğu üç ciltlik eser
Tek Adamı Mustafa Kemal'i anlatan en önemli kitaplardan biri. Özakman ayrıca Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun
Atatürk kitabının da dikkate değer olduğunu söylüyor.
MANGO'NUN ATATÜRK'Ü
İlber Ortaylı ve gazeteci Can Dündar'ın
Tek Adam'a alternatif olarak gösterdiği yapıt ise İstanbul doğumlu İngiliz yazar Andrew Mango'nun kaleme aldığı
Atatürk; Modern Türkiye'nin Kurucusu isimli eser. Dündar ve Ortaylı bu Atatürk biyografisinin üslubu, objektif bakış açısı ve ayrıntılı anlatımı yönünden önem taşıdığı görüşünde. Ortaylı ayrıca Andrew Mango'nun Türkiye'de yaşamış ve Türkiye'deki muhtelif çevrelerle etkileşim halinde olmasının bu eseri kaleme alırken kendisine avantaj sağladığını belirtiyor.
Fakat Mehmet Barlas'ın buna itirazı var. Barlas'a göre Türkiye'de çok zaman geçirmesi sebebiyle Mango bir Türk'ten farksız ve bu özelliği yazarın Atatürk'ü dışarıdan bir gözle görmesini engelliyor. "Çünkü" diyor: "Ben dahil olmak üzere Türkler, Atatürk'e duyduğumuz minnet sebebiyle methiyeler düzmeden kendisi hakkında yazı yazmıyor, yazamıyoruz." Atatürk'ü dışarıdan bir bakış açısıyla anlatan yazarların eserlerinin son derece önemli olduğunu vurgulayan Mehmet Barlas, "Atatürk'ün kararlarına ve bunları uygulamaya geçirme yöntemlerine farklı açıdan bakan, bazen de bu kararları yanlış bulan birilerini okumak ilgi çekicidir" diye sözlerini sürdürüyor. İngiliz Lord Kinross'un
Atatürk; Bir Milletin Yeniden Doğuşu yapıtı ve H. C. Armstrong'un
Bozkurt isimli, tüm dünyada yankı uyandırmış kitabı da Barlas'a göre dikkate değer Atatürk biyografileri arasında yer alıyor.