Findiriski Kimdir?

Esterâbâd şehrine bağlı Findirisk köyünde doğdu. Safevî dönemi felsefecilerinin en önemlilerinden biri olup babası Mirza Beg ve dedesi Seyyid Sadreddin Esterâbâd'ın ileri gelenlerindendir. Findiriskî'nin ilk tahsilini bu köyde tamamladığı tahmin edilmektedir. Daha sonra İsfahan'a giderek eğitimine burada devam etti.

Findiriskî, çeşitli tarihlerde gittiği Hindistan'da İran asıllı Âzer Keyvân'ın öğrencileriyle kurduğu ilişkiler sonucunda Zerdüştlük, Budizm ve diğer Hint inançlarını yakından tanıdı. İran'da Safevî sultanlarından Şah I. Abbas ve onun yerine geçen Şah Şafî'den, Hindistan'a gittiğinde de Şah Cihan gibi Hint sultanlarından saygı ve itibar gördü. Bununla birlikte sûfî tabiatlı bir kişi olan ve giyim kuşamına pek dikkat etmeyen Findiriskî'nin devlet büyükleri ve zenginlerle ilişkide bulunmaktan hoşlanmadığı anlaşılmaktadır.

İsfahan'da öğretim faaliyetinde de bulunan Findiriskî'nin derslerinde İbn Sînâ'nın eş-Şifâʾ ve el-Ḳānûn adlı eserlerini okuttuğu nakledilmektedir. Bundan dolayı, XI. (XVII.) yüzyılda İran'ın fikir hayatında büyük rol oynayan ve Mîr Dâmâd, Şeyh Bahâeddin Âmilî, Feyz-i Kâşânî gibi şahsiyetlerin oluşturduğu İsfahan Mektebi'nin düşünürlerinden biri sayılır. Eserlerinin, kendisine büyük ilgi gösteren Şah Şafî'nin kütüphanesine verilmesini vasiyet eden Findiriskî yaklaşık seksen yaşında İsfahan'da vefat etti. Aynı şehirdeki Taht-ı Fûlâd ve Tekiyye-i Mîr de denilen Baba Rükneddin Mezarlığı'na defnedildi. Mezarı zamanla bölge halkı için bir ziyaret yeri haline gelmiştir.

Kaynak: Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi

BİZE ULAŞIN
BİZE ULAŞIN