Psikolojide ağır depresyon olarak tanımlanan bu hastalık bir çeşit cinnet geçirme hali olarak biliniyor. Kişiler ağır depresyon sonrası bu rahatsızlığa yakalanabiliyor ve karşısına çıkan her canlıyı öldürme isteğine sahip oluyor. Kültüre bağlı bir sendrom olarak kabul edilse de her türlü bu kişi saldırganlık boyutuna ulaşıyor ve tehlikeli hale geliyor. Ordu'da yaşanan Ceren Özdemir'in katil zanlısına konulan teşhis olan amok hastalığı nedir? Amok belirtileri nelerdir, nasıl ortaya çıkar? İşte amok hakkında merak edilenler!
AMOK HASTALIĞI NEDİR?
Psikolojik bir rahatsızlık olan Amak hastalığı bir çeşit cinnet geçirme hali olarak tanımlanıyor. Ağır depresyon belirtileri gösteren bu rahatsızlık aniden ortaya çıkar. Disosiyatif olarak bilinen bu hastalık ilk olarak 18.yüzyılda ilkel kabilelerde görülmeye başlanmıştır.
Karşısına çıkan her canlıyı öldürme isteği olan bir çeşit cinnet hali olarak tanımlanan rahatsızlık, psikolojide ise ağır bir depresyondan sonra, aniden ortaya çıkan ve şiddet eğilimi gösteren disosiyatif bir ruh hâli olarak biliniyor.
18. yüzyılda Filipinler, Papua Yeni Gine ve Porto Riko'da bulunan ilkel kabilelerde görülen amok vakaları, coğrafi ve kültürel faktörlerin bir sonucu olarak kabul görmüşse de sonraki 2 yüzyıl boyunca amok oluşumları azaldı. Kabileler modernleşmeye başladığı için, şiddet içeren davranışlara yol açtığı düşünülen kültürel faktörler de ortadan kalktı.
AMOK HASTALIĞI BELİRTİLERİ NELERDİR?
Amok (gözü kara, hiddetle saldıran ve öldüren) Güneydoğu Asya bölgesinde ve bu bölge kültüründe "cinnet" hâlini ifade etmek için kullanılan bir tanımdır. Kavram, Filipinler'de ise "juramentado" kelimesiyle bilinir.
Cinnet hâli, sonuçlarını hesap edemeden şiddet kullanma durumudur. Psikolojide "amok", derin bir depresyon döneminin sonrasında ortaya çıkan şiddet ile sonuçlanan atakların görüldüğü disosiyatif bir ruh hâlidir.
"Amok" hâli, erkekler arasında daha yaygın gözlenmekte ve genellikle "bardağı taşıran son damla" niteliğindeki bir olayın ardından patlak verdiği gözlenmektedir. Cinnet hâlindeki kişi, kötülüğe uğradığına ya da uğrayacağına inanmaktadır.
Psikiyatride ender görülen kültüre özgü sendromlar arasında sayılan "amok" hâlinin, güneydoğu Asya bölgesine özgü olabileceği ve "kültüre özgü sendromlara" örnek gösterilebileceği de ifade edilmektedir. Bazı kaynaklar ise günümüz toplumu ile "amok" ya da cinnet hâlinin tarihsel ilişkisi irdelenerek modern endüstri toplumunda da benzer bir tablonun görülebileceğini ileri sürmektedir.
Bu özel durum altında olan, ister silahla, ister bir araçla suç işleyen, toplu öldürme ya da yaralamalarda bulunan kişiler "amok koşucusu" tâbiriyle tarif edilmektedir.