Çeyiz alma adetleri neler diye genellikle evinden çeyiz çıkartacak olan kişiler ya da çeyiz almaya gidecek olan kişiler araştırır. Çeyiz, gelin olacak kişilerin evleneceği süreye kadar olan aldığı ev eşyası olduğu için özel bir şey sayılır ve bu yüzden gelin evinden çeyiz alma nasıl olur önemli bir mevzu haline gelir. Her kızın çeyizi kendisi için önemli olduğu için çeyiz serme gelenekleri hakkında da bilgi sahibi olmak isterler. Bizler de bu kişiler için çeyiz alma adetleri neler, çeyiz almaya kimler gider konuları hakkındaki yaptığımız araştırmayı sizlerle paylaşacağız. Bunun için lütfen okumaya devam edin.
Günümüzde, çeyiz alma ve serme adeti ailenin yaptığı ya da yaptırdığı el emeği ürünleri göstermek için uygulanmaktadır. Çeyiz almaya giderken ve çeyiz alındıktan sonra her yörenin kendine özgü adetleri olsa da genel kanı itibariyle çeyiz alma adetleri şu şekildedir:
Çeyiz alma töreninde damadın ailesi tarafından gelinin evinin önüne davul – zurna getirilir. Çeyiz araca taşınırken davul ve zurna eşliğinde oynanır. Aynı şekilde yeni evin önüne gelindiğinde de davul – zurna çalınır. Bazı aileler, çeyizi evden çıkarırken dua okutturur. Çeyizin taşındığı arabanın dikiz aynasına havlu ve kırmızı kurdele asılır. Eğer konvoy halinde gidilecekse diğer araçlara da bunlar asılabilir. Çeyiz evden çıkmadan önce sandığın üzerine gelinin kardeşi veya kuzeni oturtulur. Damattan istediği kadar harçlık alana kadar sandığın üzerinden kalkmaz. Bu seremonide harçlık konusunda pazarlık yapmak, ortaya eğlenceli anları çıkarabilir. Kapı tutup harçlık alma adetini gelin alma töreninden hatırlarsınız. Bu adet, çeyiz alma esnasında da gerçekleştirilebilir. Sandığa oturmada olduğu gibi gelinin kardeşlerinden biri kapıyı tutup, damattan harçlık alana kadar açmayabilir. Belirli yörelerde çeyiz serilen evlerin kapısına havlu asılır. Bu sayede komşular çeyiz görmeye gidebileceklerini anlamış olurlar.
Yüz Yıllardır süre gelen çeyiz alma - serme geleneği, memleketimizde de hala devam etmektedir. Eskiden kız çocuğu dünyaya geldiği zaman, kız kundakta çeyizi sandıkta derlermiş. Çeyiz alma işlemi ise düğüne ortalama 10-15 gün kala damadın ailesi tarafından tutulan araçla gelip, çeyizin alınmasıyla başlar. Çeyiz almaya, toy beyi ve damadın yakınlarından genç erkekler gider. Çeyizi oğlan evinin gençleri dışarı verir, oğlan evinin gençleri arabaya yükler. Çeyiz evden çıkarken, kızın kardeşi yada kuzeni sandığa oturur. Sandık üzerinde oturana bahşiş verilir. Buna, "sandık üstü" denmektedir. Bu gelenek günümüzde de uygulanmaktadır. Çeyiz gelin evine ulaştığında, kız evinden ve oğlan evinden birkaç kişi çeyizi döşer. Sandık çeyizini kızlar açar ve kızlar yerleştirir. Bazı yerlerde çeyiz serilen evin kapısına havlu asılır. Bunun sebebi ise çeyizi görmek isteyen kişilerin gelip görebileceği anlamını taşımaktadır. Çeyiz sermede ikram edilecek yemekleri, damadın ailesi hazırlar. Ancak bu yöreden yöreye değişebilir. Bu yemekler genelde et, pilav, salata ve tatlı dörtlüsünden oluşmaktadır. Bazı yörelerde ise sadece lahmacun ve ayran gibi pratik lezzetler sunulabilir. Çeyiz serme esnasında çayın yanında börek, kek gibi lezzetler de sunulabilir. Komşular tarafından da farklı yemekler hazırlanarak çeyiz evine getirilebilir. Birbirinden farklı çeyiz serme modelleri vardır. Bazı gelin adaylarının eşyaları dolaplara yerleştirilir; çeyiz görmeye gelenlerin dolapları açarak bakması istenir. Bazı gelin adayları ise havlu kenarı, dantel gibi el emeği ürünlerini yatakların üzerine sererek veya bir çarşafın üzerine iğneleyerek sergiler.
Çeyiz alma ve serme baba ocağında, kız ve erkek tarafından kadın akrabaların katılımı ile gerçekleşir. Tabii sevdiğiniz kişileri ve komşularınızı da davet edebilirsiniz. Çeyiz serme, iki gün veya tüm hafta boyunca devam edebilir. Aslında bu biraz da çeyiz görmeye gelecek kişilerin sayısıyla ve serilecek eşyaların yoğunluğuyla alakalıdır. Çoğunlukla çiftin yeni evinde çeyiz serme yapılsa da gelinin baba evinde de bu seremoni gerçekleştirilebilir.
