Bakan Yumaklı: Küresel israfın boyutu vahim

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Gaziantep'te Sıfır Atık Vakfı, Gaziantep Valiliği, Gaziantep Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü, Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Gaziantep Üniversitesi, Hasan Kalyoncu Üniversitesi ve Gaziantep Büyükşehir Belediyesi iş birliğiyle gerçekleştirilen Gaziantep Çalıştayı Sonuç Konferansı'na katıldı.

Programa Bakan Yumaklı'nın yanı sıra; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Fatma Varank, Gaziantep Valisi Kemal Çeber, Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin, Hasan Kalyoncu Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanı Haluk Kalyoncu, Gaziantep Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Sait Mesut Doğan katıldı.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı konuşmasında, Gaziantep'te yürütülen yerel uygulamaların, sıfır atık yaklaşımının yerel ölçekte somut ve ölçülebilir sonuçlar üretebildiğini açıkça gösterdiğini söyledi.

Yıllık yaklaşık 650 bin ton evsel atıktan elde edilen enerjiyle, yaklaşık 50 bin hanenin elektrik ihtiyacının karşılanması, atığın çevresel bir yük olmaktan çıkarılarak ekonomik bir değere dönüştürüldüğünün en somut örneklerinden biri olduğunu kaydeden Yumaklı, "Sıfır Atık Vakfı koordinasyonunda yürütülen bu çalıştaylar, ortak bir metodolojiye dayanmaktadır. Tematik masa sistemi ve sorun, çözüm, hedef ve izleme yaklaşımı sayesinde, bu toplantılar, yalnızca tespit yapmakla kalmamış, uygulanabilir ve izlenebilir politika girdileri üretmiştir. Bu kapsamda her il için hazırlanacak Yerel Sıfır Atık Hedef Belgeleri, yerel ihtiyaçların ulusal politika tasarımına veri sağlaması açısından son derece önemlidir. Gaziantep'te yürütülen yerel uygulamalar, sıfır atık yaklaşımının yerel ölçekte somut ve ölçülebilir sonuçlar üretebildiğini açıkça göstermektedir. Yıllık yaklaşık 650 bin ton evsel atıktan elde edilen enerjiyle, yaklaşık 50 bin hanenin elektrik ihtiyacının karşılanması, atığın çevresel bir yük olmaktan çıkarılarak ekonomik bir değere dönüştürüldüğünün en somut örneklerinden biridir. 'Geri Dönüşüm Evde Başlar' ve 'Yeşil Antep' gibi projeler, yerelde sahiplenilen bu dönüşüm iradesinin güçlü örnekleridir. Atığı kaynağında önleme, önlenemez ise katma değere dönüştürme, israfla mücadelenin temelidir. Bu yerel çabalar, Türkiye'nin iklim hedefleriyle de doğrudan ilişkilidir. Bu çalıştaylar ve sonuç konferansları, COP31 süreci öncesinde Türkiye'nin sıfır atık yaklaşımını, yerel uygulamalar üzerinden, sahaya dayalı ve somut örneklerle anlatabilmesine imkan tanımaktadır'' dedi.

Bakan Yumaklı, tarımda dijital ve sensör tabanlı sulama teknolojileriyle yüzde 40'a varan su tasarrufu sağlandığını belirterek, modern sulama sistemleriyle sulanan alanın oranının ise yüzde 33'e ulaştığını söyledi.

Hedeflerinin tarımda modern sulama sistemleri oranını yüzde 50'nin üzerine çıkarmak söyleyen Bakan Yumaklı, "Bakanlık olarak 'Suda sıfır kayıp' ilkesiyle yürüttüğümüz Su Verimliliği Seferberliği ise, yalnızca bir kampanya değil, bir zihniyet dönüşümüdür. Tarımda dijital ve sensör tabanlı sulama teknolojileriyle yüzde 40'a varan su tasarrufu sağlanmıştır. Modern sulama sistemleriyle sulanan alan oranı yüzde 33'e ulaşmıştır. Hedefimiz, bu oranı yüzde 50'nin üzerine çıkarmaktır. Ayrıca, suyu merkeze alan üretim planlaması ve kuraklığa karşı dayanıklı yeni türlerin geliştirilmesi, bu seferberliğin önemli yapıtaşları olmuştur. Su israfı yalnızca musluğu açık bırakmak değil; üretimde, tarımda, sanayide ve şehirlerde suyu verimsiz ve plansız kullanmaktır. Evlerde gri su sistemleri, sanayide geri kazanım teknolojileri, tarımda basınçlı ve damla sulama sistemleriyle bu israfı önlemek mümkündür'' şeklinde konuştu.

Dünyanın iklim değişikliği, artan kuraklık ve nüfus artışı nedeniyle su varlığı ve gıda güvenliği açısından kritik bir süreçten geçtiğini vurgulayan Yumaklı, küresel ölçekte her yıl yaklaşık 2,3 milyar ton gıdanın kaybedildiği veya israf edildiğinin hesaplandığını söyledi. Bu gıdanın üretimi için kullanılan su miktarının ise, yılda yaklaşık 250 kilometreküp seviyesinde olduğunu kaydetti.

İsraf tablosunun gerçeği gösterdiğini vurgulayan Yumaklı, "Bugün dünya, iklim değişikliği, artan kuraklık ve nüfus artışı nedeniyle su varlığı ve gıda güvenliği açısından kritik bir süreçten geçmektedir. Küresel ölçekte her yıl yaklaşık 2,3 milyar ton gıdanın kaybedildiği veya israf edildiği hesaplanmaktadır. Bu gıdanın üretimi için kullanılan su miktarı ise, yılda yaklaşık 250 kilometreküp seviyesindedir. Bu tablo bize çok net bir gerçeği göstermektedir. Gıda israfı, aynı zamanda kaynak ve en önemlisi su israfıdır. Emine Erdoğan Hanımefendi'nin öncülüğünde, gıda ve su israfına yönelik başlatılan yaklaşımlar, tam da bu sorunlara çözüm üretme iradesinin somut tezahürleridir. Bu anlayış doğrultusunda başlattığımız 'Gıdanı Koru – Sofrana Sahip Çık' kampanyasıyla topluma verdiğimiz mesaj kayıp ve israf ortak çabayla önlenebilir ve bu dayanışma o kaybı umuda dönüştürebilir şeklindedir. Kampanya kapsamında yaptığımız faaliyetler aracılığıyla, kamuoyunda büyük bir farkındalık oluşturduk. Bu süreç, israfla mücadelenin yalnızca mevzuatla değil; davranış değişikliğiyle mümkün olabileceğini açıkça göstermiştir" diye konuştu.

HKÜ Mütevelli Heyeti Başkanı Haluk Kalyoncu ise konuşmasında, konferansa ev sahipliği yapmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, "Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi'nin liderliğinde Sıfır Atık Vakfı çalıştayları bir medeniyet bilinci, bir çevresel emanet ve geleceğimize karşı bireysel sorumluluk olgusunun altını çizmektedir. Bu anlamda; HKÜ ailesi olarak sıfır atık konusunu bir belge sertifika olarak görmüyor, temiz çevre ve sağlıklı toplum için gelecek tasavvurumuz olarak değerlendiriyoruz" dedi.

HKÜ olarak yaptıkları bazı uygulamalardan bahseden Kalyoncu, "400 bin m2 açık hava kampüsümüzde 20 bin m2 çim alan açık golf tenis, basket ve futbol sahaları, 2 km'lik bisiklet yolu, fakülte binalarımızda 55 sabit sıfır atık ayrıştırma kutuları ve etkinliklerde kullanılan ilave 14 mobil sıfır atık kutusu, Yağmur Suyu Hasadı Projesi ile suyu koruyan bir altyapı tesisi, Gaziantep OSB atıklarını analiz edilmesi üzerine kurulan çevre lavabolularımız, Gaziantep OSB'de kurulmuş olan Teknokent ile sürdürülen otonom çevreci özelliklere sahip teknoloji araç üretimleri, Kampüste karbon salınımını azaltmak amacı ile kurulmuş 8 adet elektrikli otomobil şarj üniteleri bulunmaktadır" diye konuştu.

Yeşil kampüs uygulamasında Dünya üniversiteleri arasında 200'üncü sıralara, Türkiye'deki tüm üniversiteler arasında 23'üncü, vakıf üniversiteleri arasında ise 5'inci sırada yer aldıklarını belirten Kalyoncu, "Bu rakamları kararlı bir yeşil dönüşüm irademizin sonucu olarak görüyoruz" dedi.
Konferansta Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Fatma Varank, Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samet Ağırbaş, Gaziantep Valisi Kemal Çeber ve Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin de birer konuşma yaptı.

Konferansın sonunda Haluk Kalyoncu tarafından bakan Yumaklı'ya plaket takdim edildi. Bakan Yumaklı da programa katılan down sendromlu bir genci sahneye davet ederek protokol üyeleriyle birlikte hatıra fotoğrafı çektirdi.