Yargıtay Başkanı Mehmet Akarca, Yargıtay'da düzenlenen 2023-2024 Adli Yıl Açılış Töreni'nde konuştu. Akarca, konuşmasının başında "Adalet, eşitlik ve kardeşlik duygularının somutlaştığı, barışın ve refahın arttığı bir yıl olması dileğiyle yeni adli yılı açıyorum" dedi.
Akarca, yeni anayasa ihtiyacının uzun süredir siyasi gündemi meşgul ettiğine dikkat çekerek, "Demokrasimizi güçlendirecek, insan haklarını daha çok koruyacak, hukuk devletini geliştirecek ve darbe döneminin izlerini silecek yeni bir anayasa arayışını biz de destekliyoruz" ifadelerine yer verdi.
Yeni anayasanın gelecek nesillerin haklarını da güvence altına alması gerektiğini söyleyen Akarca, "Anayasa, devleti ve toplumu düzenlerken birlikte yaşama arzumuzu da yansıtmalıdır. Toplumsal barışın korunmasının yanında adaletin ve kanun önünde eşitliğin toplum ve devlet hayatının her alanında geçerli olması için kurallarımız olmalıdır. Anayasa, aynı zamanda kural koymanın da kurallarını belirlemelidir. Kural koymanın kuralları olmazsa, sınır tanımadan sürekli değişen kurallar toplumun dengesini bozar ve enerjisini boşa harcamasına neden olur. Yeni anayasa, insanın, insan olarak yaşamasını kolaylaştırmalıdır. Yeni anayasa, insanca yaşanabilecek bir toplum düzeni kurmalıdır" dedi.
Yeni anayasada, Yargıtay'ın idari yapısı ve yargı organına ilişkin anayasal hükümlerin sistemsel bir yaklaşımla bu ihtiyaca göre düzenlenmesi gerektiğine işaret eden Akarca, şunları söyledi: "Hakimler ve Savcılar Kurulu, Adalet Bakanlığı ve yüksek mahkemeler arasındaki görev ve yetki paylaşımı yeniden planlanmalı, Kurul üyelerinin bir kısmı doğrudan yüksek mahkemeler tarafından seçilmelidir. Anayasa Mahkemesine yapılan bireysel başvurunun olağan bir kanun yolu gibi uygulanmasının ortaya çıkardığı sorunlar da giderilmelidir. Uzmanlık gerektiren hukuki konularda engin bilgi ve deneyime sahip hakimlerin geliştirdikleri tutarlı içtihatların, bireysel başvurunun amacını aşacak şekilde Anayasa Mahkemesince uygulanması hukuki güvenlik ve öngörülebilirlik ilkelerini zedelemektedir. Bu şekilde oluşan belirsizlik ve karmaşa, bozma oranlarının artmasına, yargılama sürelerinin uzamasına ve neticede adli kalitenin düşmesine neden olmaktadır."
Yeni anayasa çalışmaları kapsamında Yargıtay'a ve adli yargıya ilişkin hukuki çerçevenin de bütünüyle yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirten Akarca, Yargıtay üyelerinin görev sürelerinin 12 yıl ile sınırlandırılması uygulamasının kaldırılması gerektiğini kaydetti.
Akarca, Yargıtay'daki daire başkanı seçimlerinin üye sayısının salt çoğunluğuyla seçildiğini, bu durumun seçimlerin uzamasına sebebiyet verebildiğini söyledi. Akarca, Başkanlık seçimlerinin daha kısa sürede sonuçlanması için Yargıtay Kanunu'nda düzenleme yapılması önerisinde bulundu.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının "Türkiye Cumhuriyeti Başsavcılığı" olarak yeniden yapılandırılması gerektiğini kaydeden Akarca, konuşmasını şöyle sürdürdü: "Karşılaştırmalı hukukta genellikle ülke başsavcılığı sistemi mevcut olup, adli makamlar arasındaki denkliğin de tesisi gerekir. Yapılacak soruşturmalarda devletin ilgili makamlarıyla iş birliği yapılması önemli olduğu gibi yabancı ülke makamlarıyla da üst düzeyde koordinasyon ve adli yardım sağlanmalıdır. Sınır ötesi suçlar ile organize ve terör suçlarıyla mücadele edebilmek için soruşturmaların tek elden, uzmanlaşmış Cumhuriyet savcıları ve gerekli teknik donanıma sahip adli kolluk personeli tarafından gecikmeksizin yürütülmesi gerekir. Tüm bu ihtiyaçlara cevap verebilmek amacıyla Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, ülke başsavcılığı olarak yeniden yapılandırılmalıdır."
