Haberi Dinle

Kriz Avrupa'ya mı yayılıyor?

yeni haber
AA
Giriş Saati : 08.02.2010 15:58
Güncelleme : 08.02.2010 15:59

Avrupa'da Yunanistan, Portekiz ve İspanya'nın bütçe açıkları ve borçlarıyla ilgili sorunların Euro Bölgesi'ne yayılması ve bölgenin sınırlarını aşarak boyutlarının daha da büyümesinden endişe ediliyor.

Bu Avrupa ülkelerinde olanların, kırılgan küresel ekonomideki toparlanmanın kaderinde büyük etki yaratacağı gerçeği, herkesi ürkütüyor. Portekiz ve Yunanistan'da, bütçe açıklarını azaltmak için kamu harcamalarının kısılması planlarına ciddi siyasi direniş gösterilmesinin yanı sıra Yunanistan'ın iflas edebilme tehlikesi ya da zaten zor durumdaki Avrupalı hükümetlerden maliyetli bir kurtarma planına ihtiyaç duyması ve bu durumun finansal olarak zor durumdaki İspanya ve Portekiz'e de sirayet etmesinden korkuluyor.

Yunanistan'ın olası bir iflası, halihazırda finans yönünden yıpranmış ve Yunanistan tahvillerine sahip bankaların bilançolarında yeni deliklere yol açacak.

Avrupalı yetkililer, Yunanistan'ın kurtarılmasına ihtiyacı olmadığını ve bu yıl bütçe açığını kapatmak için ihtiyaç duyduğu 54 milyar avroyu borçlanabileceğini söylüyorlar. Yunanistan'ın krizden kendisinin çıkması gerektiğini vurgulayan yetkililer, bu ülkenin, tembel ekonomisini daha rekabetçi yapmak konusunda yıllardır süren başarısızlığını ödüllendirmek olacağı gerekçesiyle finansal kurtarma planına karşı çıkıyorlar.

AB'nin geçen hafta mali planını onayladığı Yunanistan, geçen yıl gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 12,7'si oranındaki bütçe açığını, 2012 yılına kadar GSYH'nin yüzde 3'ün altına indirmeyi hedefliyor.
Yaşlı nüfusa sahip, ihracatı düşük ve bütçe açığını düşük göstermek için geçen yıl ekonomiye ilişkin rakamlarla ilgili yanlış bilgi vermesi nedeniyle güvenilirlik sorunu bulunan Yunanistan, bütçe açığını azaltmak için kamu harcamalarını kısmayı, yeni vergi ve ücret politikası yasası çıkarmaya çalışıyor.
Ancak Yunan hükümetinin bu politikalarının çalışanların şiddetli muhalefetiyle karşılaşması bekleniyor.
Yunanistan'ın içinde bulunduğu durum geçen hafta Kanada'da düzenlenen G-7 Maliye Bakanları ve Merkez Bankaları Başkanları toplantısının gündemini de oluşturdu. Avro Bölgesi'nin üst düzey yetkilileri, toplantıda Yunanistan'ın yarattığı endişeleri gidermeye çalıştılar.

Avrupa Merkez Bankası (AMB) Başkanı Jean-Claude Trichet yaptığı açıklamada, bütçe açığı krizinin etkilediği Yunanistan'ın, bu açığı azaltmayı hedefleyen harcamaları kısma planını uygulayacağına inandığını ifade etti.

Yunanistan'daki krizin kontrol altında olduğunu göstermeye çalışan Avro Bölgesi Başkanı Jean-Claude Juncker de, ''biz, Avro Bölgesi'nin temsilcileri, Yunanistan'daki durumun ciddi ve bu sorunun çözüleceğini açıkça ortaya koyduk'' diye konuştu.

Fransa Maliye Bakanı Christine Lagarde da Avro Bölgesi ekonomilerinin, Yunanistan'ın planını izleyeceğini söyledi.

-PORTEKİZ-

Avrupa'da ekonomik durumu kaygı yaratan ülkelerden biri de Yunanistan'dan sonra sırada olduğu ifade edilen Portekiz.

Portekiz'de geçen hafta Sosyalist azınlık hükümetinin kamu harcamalarını kısma planı parlamentoda muhalefetin oylarıyla engellenirken, muhalefet partileri özerk bölgelerin daha fazla borçlanmasına izin veren bir yasayı kabul etti.

Hükümet ise özerk Azor Adaları ile Maderia Adaları'nın daha fazla borçlanmasına yol açan bu yasanın gelecek dört yılda bütçe açığında 400 milyon avroluk bir delik açacağını belirterek, muhalefeti ''sorumsuzlukla'' suçladı ve uluslararası piyasalara yanlış bir sinyal olan yasanın iptali için mücadele edeceğini bildirdi.

Yasa, Azor Adaları ve Maderia Adaları'nın herbirinin gelecek dört yılda yıllık 50 milyon avro borçlanmasının önünü açıyor. Hükümete göre, Madeira Adaları'nın zaten 1,2 milyar dolar borcu bulunuyor.

Portekiz'in bütçe açığı 2009'da GSYH'nin yüzde 9,3'üne ulaştı. Hükümet, kamu istihdamını azaltarak, kamu çalışanlarının maaşlarını dondurarak ve diğer harcamaları kısarak, bütçe açığını 2013 yılına kadar Avro Bölgesi için sınır olan GSYH'nin yüzde 3'ünün altına indirmeyi hedefliyor.

Portekiz'de ayrıca, geçen yıl GSYH'nin yüzde 76,6'sı olan kamu borcunun bu yıl GSYH'nin yüzde 85,4'üne çıkacağı tahmin ediliyor.

-İSPANYA-

Uluslararası piyasaların mercek altına aldığı diğer bir ülke ise İspanya.
Yunanistan'ın yaşadığına benzer bir borç krizi olasılığı nedeniyle uluslararası kredi derecelendirme kuruluşlarının ve yatırımcıların odağında yer alan İspanya'nın bütçe açığı, geçen yıl GSYH'nin yüzde 11,4'üne ulaştı.

Bütçe açığını dizginleyebilmek için 50 milyar avro (70 milyar dolar) tasarruf yapmayı planlayan İspanya, 2013 yılına kadar bütçe açığını AB kriteri olan yüzde 3 seviyesine indirmeyi hedefliyor.

Her ne kadar İspanya, Yunanistan ve Portekiz ile karşılaştırılmayı umursamasa bile ekonomik ve parasal işlerden sorumlu AB Komisyonu üyesi Joaquin Almunia'nın, yüksek ücretler ve düşük verimliliğin bu üç ülkeyi diğer Avrupa ülkelerine karşı daha az rekabetçi yaptığı açıklaması geçen hafta piyasaların kaygılanmasına yeterli olmuştu.

Yunanistan ve Portekiz'in birlikte Euro Bölgesi'nin ekonomik üretiminin yüzde 5'inden azını, İspanya ise yüzde 11,7'sinden fazlasını karşıladığı için Yunanistan ve Portekiz'in olası bir iflas durumunda kurtarılmasının, İspanya'nın kurtarılmasından çok daha az maliyetli olacağına dikkati çekiliyor.

Avrupa Reform Merkezi Baş Ekonomisti Simon Tilford, İspanya'nın büyük bir ekonomi olması nedeniyle, bu ülkede ciddi bir krizin kontrol edilemeyecek bir noktaya girilebileceği uyarısında bulundu. Tilford, Euro Bölgesi'nin, Portekiz ya da Yunanistan için muhtemel bir kurtarma söz konusu olursa bununla baş edebileceğini ancak, İspanya'da ise tamamıyla farklı bir sorun ortaya çıkaracağını ifade etti.

-KAMU VE TOPLAM DIŞ BORÇLAR-

Dünya Bankası'nın 2009 yılı üçüncü çeyrek verilerine göre, Yunanistan'ın kamu borcu 384,1 milyar dolar ve toplam dış borcu ise 594,5 milyar doları buluyor. Portekiz'in kamu borcu 166,9 milyar dolar ve toplam dış borcu 538, 1 milyar dolar, İspanya'nın ise kamu borcu 463,2 milyar dolar ve toplam dış borcu ise 2 trilyon 525,1 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.

Uluslararası Para Fonu'nun (IMF), Dünya Ekonomik Görünümü Ekim 2009 verilerine göre, Yunanistan'ın bu yıl GSYH'sinin 352,2 milyar dolar, Portekiz'in GSYH'sinin 228,5 milyar dolar ve İspanya'nın ise 1 trilyon 475,4 milyar dolar olması bekleniyor.

kalan karakter 460

yorumla

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan SABAH veya sabah.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Diğer Ekonomi Haberleri

Diğer Ekonomi Haberleri: Kasımda üzen sanayi üretiminde yıl sonu patlaması bekleniyor; 3H Grubu: Ortada mağduriyet yok; Erzak yardımına suç duyurusu; 'Bu işe şeytan karıştı'; 60 il Tekel işçilerine 1 günlük açlık greviyle destek verdi; Japon Yamaha Afrika'ya Türk motosikleti gönderecek; Türksat ücretsiz telefonla Telekom'a rakip oluyor; 'Kapanma ihtimali olan eczane sayısı sadece 9'; Maliye, mükellefi e-haciz kıskacına alacak; 'Maliye son düzenlemeyi yaparsa bu iş biter'; 'Bıyıklı yabancı' tıraş olup Türk piyasalarıyla barıştı!; Kırmızı et fiyatlarındaki artış; Yamaha ile Ramzey anlaştı; Petrol ülkesinde akaryakıt krizi; Haiti'nin borçları siliniyor; E-haciz dönemi başlıyor; Michael Jackson'ın USB filmi şimdi Türkiye'de; Yazılıma KDV desteği geliyor; Eti Alüminyum 190 milyon $'lık yatırımla % 99.9 kaliteyi yakaladı; Tosyalı demiri 1 milyar dolarlık yatırımla dövecek, bin kişi alacak; Kürt Borsası açıldı; İngiliz BAE, rüşvetten 448 milyon $ ödeyecek!; 260 milyar $'ı çalmasalardı Afrika sıtmadan kurtulur 1500 de hastane yapılırdı; TV'li buzdolaplı özel VIP cenaze servisi; İşçilerin süresiz açlık grevi 3'üncü gününde; Dexia, sigortadan erken emekli oldu bankaya odaklandı; Avrupa, 2009'da 13 milyar euroyu 'rüzgâra kaptırdı'; Enerji içeceğinden enerji sektörüne hızlı giriş yaptı; "Rusya'ya bağımlılıktan söz ediliyor ama 25 yıldır hiç problem yaşamadık"; 'Pazar akşamı alışveriş keyfi tüketicinin elinden alınamaz'

www..com.tr: Facebook’un en iyi gazetesi
SABAH’ı beğen,
son dakika haberlerini kaçırma facebook.com/Sabah; Son dakika haberlerini
Twitter’ın en iyi gazetesi
Sabah’da takip et twitter.com/sabah

İMKB 100	54809,94
Değişim oranı	% -0,19
Hacim-milyon TL	2361037723
Yükselen hisse	176
Düşen hisse	225
Değişmeyen hisse	206

USD	% 0,77	1014 TL
EURO	% -0,82	981 TL
IMKB	% -5,66	943,36 TL

Döviz	Alış	Satış
ABD Doları	1,8425	1,8435
EURO	2,3065	2,3075
İngiliz Sterlini	2,879	2,894
İsviçe Frangı	1,912	1,923
Japon Yeni	2,297	2,318

Döviz	Parite
Euro / USD	1,2517
Sterlin / USD	1,5698
USD / Japon Yeni	0,7953
USD / İsviçre Frangı	0,9587

Borsa	Son Değer	%Değişim
Bovespa, Sao Paulo	54463,16	0,74
Hang Seng HK	20501,67	0,31
Argentina MERVAL	2340,26	2,26
Nikkei 225	8580,39	0,2
T300 Comp. Toronto	11576,47	0,09
Taiwan Weighted	7147,75	-1,75
DJ Industrial	12454,83	-0,6
Straits Times	2780,42	-1,53
DJ Transport	5079,84	-0,56
All Ordinaries, Sydney	4081,20	-0,61

Hisse	Değer	Değişim
DENIZ	14,20	-20,00
CEYLN	2,08	-12,24
DOGUB	1,75	-12,06
EUKYO	3,62	-11,49

Sembol (ör: "ISCTR")

Hisse	Değer	Değişim
IZMDC	5,78	9,47
INDES	3,09	8,80
CBSBO	0,32	6,67
NIBAS	2,31	6,45

Hisse	Hacim
GARAN	5,86
AKBNK	5,44
ISCTR	3,75
VAKBN	2,99