Bu başlığı, geçtiğimiz yıl Hürriyet Kelebek'te atmıştım. Şimdi düşünüyorum da bir yıl öncesinden yakında iyice alevlenecek olan 'Futbol, hakem hataları ve teknoloji' tartışmasına dahil olmuşum. Aslına bakarsanız bu tartışma epeydir devam ediyor... Her neyse... İşte o yazıdan bazı bölümler: "Size nefis bir kitap önereceğim: "Futbolun Ölümü"... Agora Kitaplığı'ndan çıkan Thomas Brussig imzalı kitabın kahramanı; Fertig adında bir Alman hakem... Hemen başlığa çıkardığım çarpıcı tespit için yazarımıza kulak verelim: 'Hakem hataları ciddi olarak ayıklanmak istenseydi, hatalı kararların yüzde 80'i gerçekleşmezdi. Teknoloji mevcut. Ancak yanılgı, tereddüt, insan faktörü olsun isteniyor. Hatalı karar isteniyor. Zira hatalar gerginliği yaratıyor. Futbol sinirlenmek için seyredilir ve hatalı kararlar onlarca yıl sonra da sizi sinirlendirebilir. Bundan dolayı bir hakem en çok hatalı kararlarıyla futbola hizmet eder. Hatalı kararlar bir hakemin futbola katabileceği en kıymetli şeydir. Evet, futbolda her zaman daha iyi olan kazanacak olsaydı, hakem kararları futbolu tahrip ederdi, mahvederdi.' Doğru, futbolu adil bir oyun olmadığı için sevmiyor muyuz? Peki, bir hakem ölümsüzlüğe nasıl ulaşır, yıllar geçse de adı nasıl unutulmaz? Brussig'in bu soruya yanıtı da hayli ilginç: 'Hiçbir hakem performansıyla ölümsüzleşemez. Hakem sadece hatalarıyla ölümsüzleşir. 1966'da henüz doğmamış Almanlar bile Wembley'deki 3-2'lik maçta topu çizginin arkasında gördüğüne inanan yan hakemin ismini bilir.' Bugün Erman Toroğlu hakem yorumcusu olmasaydı, Okan Buruk'un kırılan ayağı için (tribünden bile duyulmuştu) faul düdüğü bile çalmamasıyla hatırlanırdı herhalde. Yazarımız, yanlış bir neşter hareketiyle bir insanı ölüme gönderecek cerrahların bile gözlemcisi yokken, bir hakemi 20 kamerayla mercek altına almanın vicdansızlığından bahsetmiş: 'Maç sonunda 10-12 defa yavaş çekimde gösterilen bir enstantanenin önceden kestirilmeyeceğini, bir görünmez ses tarafından uyarılmadığını, 'dikkat et hakem, şimdi cereyan edecek' denmediğini kimse düşünmez.' Bunca alıntıdan sonra kıssadan hisse de çıkaralım: Futbol dünyanın en basit ve en güzel oyunu. Onu güzel yapan da insan faktörü. Bırakın hakemler yanılsın."