Hamilelik sürecinde sağlıklı beslenme anne adayı ve bebek için oldukça önemli. Peki, sağlıklı bir gebelikte ne kadar kilo almak ideal? Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Pınar Kadiroğulları, hamilelikte kilo alımı hakkında bilgilerini aktardı.
Ülkemizde hamilelik fizyolojik bir süreç gibi değil de sanki 9 ay sürecek bir hastalık dönemi gibi algılanmakta, anne adayının iki can taşıdığı bu sebeple de iki kişilik yaşaması ve dikkat etmesi gerektiği düşünülmektedir. Aslında baktığınızda gebeliğin ilk 3 aylık döneminde ortalama 8 cm boyunda 20-25 gram ağırlığında küçük bir insan minyatürü taşımaktasınız. Bu kadarcık bir bebeğin ikinci bir porsiyona ihtiyaç duyması mümkün değil. Gebeliği yaklaşık üçer aylık 3 döneme ayırmaktayız.
İlk üç ay süresince rahminiz halen leğen kemiğinizin içindedir ve karnınız çıkmaz bile. Bu dönemde normal kilo ile gebe kaldıysanız alınması gereken kilo 0,5 ila 2,5 arasındadır. Bebeğinizin tüm önemli yapıları ve organ sistemleri ilk üç ayda oluşur. İlerleyen gebelik haftaları ile beraber bu organlar büyüyüp gelişirler ve bebeğinizde kilo artışı görülür. Bebek kilo alıp büyümeye devam ettikçe anne adayının da alması gereken kilo miktarı artacaktır. İkinci 3 aylık dönemde haftada yarım kilogram önerilir. Gebeliğin devamında ikinci 3 aylık dönemde artık karnınız artan kilo ve büyüyen rahim ile beraber öne çıkmaya, yukarı doğru yükselmeye başlamıştır.
İlk 20 hafta en fazla 2,5 kilogram alıp, ilerleyen haftalarda dengeli biçimde kilo alımının devam etmesi en idealidir. Hamilelikte alınan kilolara göz atarsak; yaklaşık 3,5 kilogramı bebeğe aittir. Bebeğinizin yanı sıra karnınızda 500 gram bebeğin eşi (plasenta), 1 kilogram kadar da amnion sıvısı taşırsınız. Rahminizde de büyüme ve kilo artışı olur ki bu da 1 kilogram kadardır. Memeler ise 300-500 gram kadar artar. Kan - sıvı miktarı için de 6 kilogramlık bir artış hesaplarsak; ortalama olarak 11 - 14 kilogram arası ideal sayılabilir. Bu veriler tahmini olmakta olup kişiye göre değişebilir.
Doğum ile beraber bu hesapta gördüğümüz kilolar kaybolacak ve bebek ile birlikte gicektir. Ancak üstüne alınan kilolar gebelikte annelere hatıra kalan ve vermek için uğraştıran kilolar olacaktır. Bu sebeple gebelik boyunca kilo takibinin iyi yapılması, dengeli ve kaliteli beslenme çok önemlidir.
Kilo alımı ve beslenmeniz doktorunuz ve diyetisyeniniz tarafından boy ve kilonuza göre hesaplanan vücut kitle indeksinize, ek hastalıklarınıza göre uygun biçimde hesaplanır ve kişiselleştirilir. Normal VKI (vücut kitle indeksi 18,5'in altında) ile gebe kaldıysanız yani zayıfsanız tahmini hamilelik boyunca yaklaşık olarak 15 kilogram almanız uygun olacaktır. Fazla kilo ile hamileliğe başladıysanız ve VKI yüksek ise hamilelik süresince 8-9 kilogram almanız bebeğin gelişimi için uygun sayılabilir. Son dönem trendlerine ve estetik kaygılara kapılıp, sadece 5-6 kilo alanlar var ki şunu bilmeleri lazım; gebelik süresince 9'dan az kilo alanların, normal seviye kilo alanlara göre yüksek oranda erken doğum ve düşük kilolu bebek doğurma riskleri bulunmaktadır.
Kilo alımınız rutin muayeneleriniz sırasında takip edilecek ve doktorunuz tarafından bilgilendirileceksiniz. Gebelik başlangıcında, aşırı kilolu veya aşırı zayıfsanız ya da çoğul gebelik taşıyorsanız, doktorunuz size uygun kilo yönetim paneli hakkında bilgi verecektir. Mesela, gebeliğe aşırı kilo ile başladıysanız, haftada 250 gram önerebilir. Aynı şekilde, ikiz gebelik yaşıyorsanız, kalori ihtiyacınız tek bebeklere göre daha fazla olacaktır. Son olarak; hamilelikte vücudunun bozulması endişesiyle yapılan diyetler sonucu vücut gereksinimini karşılayamazsa protein depolarının kullanır. Bu da hem sizin hem bebeğinizin sağlığı açısından riskli ve sağlıksız sonuçlar doğurabilir.
Hamilelik sırasında kilonuzu yönetmek ve kontrolün sizin elinizde olması önemlidir. Bu yüzden beslenmenizin kalitesine odaklanmaya çalışın!
