Gebelik belki de uyku halinin en çok olduğu, uykunun bize en tatlı geldiği dönem... Gebelikte hormonların getirdiği etkiye bağlı olarak özellikle de ilk aylarda yoğun uyku hali görülür. Anne adayları bir yandan uyumak isterken bir yandan da uyku esnasında yüzüstü dönmekten ve bebeği ezmekten korkarlar. Gebeliğin başında yatış pozisyonu çok önemli değildir ancak ilerleyen gebelik haftaları ile beraber birtakım sakıncalar oluşmaktadır. Yüzüstü yatma pozisyonu bebeğin suyu yani onu çevreleyen amnion sıvısı sayesinde bebeğe zarar vermez. Amnion sıvısı bebeği her türlü travmadan korur. Ortalama 28. haftaya kadar istenilen pozisyonda yatılabilir. Zaten 6. aydan sonra, büyüyen karnınız sebebiyle sizde rahat edemezsiniz ve yüzüstü pozisyonda yatmayı tercih etmezsiniz.
Gebelik ilerledikçe büyüyen rahim ve ağırlığı artan bebeğiniz, annenin omurgası boyunca uzanan ana damarlara bası yapar. Özellikle sırt üstü pozisyonda yatışta bu basınç artar. Annenin kalbe kanı geri getiren damarlarına bası yapınca, kalbe dönen kan azalır ve annede tansiyon düşmesine sebep olur. Bu annede baygınlık hissi yapar ve buna supin hipotansif sendromu denir. Bunun bir diğer kötü sonucu da, rahme giden kan azalacağından, bebeğe giden kan da azalacaktır. Bebeğin kalp atımlarında sıkıntı olabilir.
Gebelikte sırt üstü yatmanız bebek için sakıncalıdır!
Gebelikte tam sırt üstü yatıştan kaçınmak gerekir. Tam sol ya da sağ yanınıza yatmanız da gerekmez. Karnınızı biraz da olsa yana çevirerek yatmanız bile bu basıyı azaltır çünkü devamlı aynı pozisyonda yatmanız mümkün değildir ve gece boyunca dönmeniz normaldir. Bu dönmelerinizi uykunun ağırlığından dolayı kontrol edemeyebilirsiniz. Bu durumda küçük bir yastık kullanmanız tam dönüşlerde size engel olacaktır.
Sol yan yatış pozisyonu en çok önerilen yatış şeklidir. Bu pozisyonda, hem bebeğe giden kan akımı artar hem de annenin böbreklerinden idrar daha rahat süzüleceği için, ödem ve el ayak ve bileklerde şişlik azalır. Rahim anatomik olarak da hafif sağa dönük şekildedir, sol yan yatmanız durumunda rahmin oluşturduğu baskı ekstra rahatlayacaktır. Fakat bu devamlı sol yan yatılması gerekir anlamına da gelmez çünkü konforunuzu bozabilir. Sadece, göbeğinizi yana düşürmek yeterlidir.
Siz uykuya daldığınızda, farkında olmadan tam sırt üstü dönmemeniz için, sırtınızın yan tarafına bir yastık koyabilir, gebelik için üretilen yastıkları da kullanabilirsiniz. Bir veya her iki diziniz kıvrık şekilde yana dönerek, bacaklar arasına ve karnın altına yastık da koyabilirsiniz. Gebeliğe özel yastıklardan da fayda görebilirsiniz.
Yine artan vücut ağırlığı, sırt üstü yatmanız durumunda, horlamaya ve uyku apnesine sebep olabilir.
Sonuç olarak; ilerleyen gebelik haftaları ile beraber sırt pozisyonda yatmaktan kaçınmalı, yan yatış pozisyonlarını tercih etmelisiniz!
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Pınar Kadiroğulları