ABD merkezli The New York Times (NYT) gazetesi, "Trump Körfez Turunda Netanyahu'yu Umursamıyor" başlıklı bir haber analizi yayımladı.
TRUMP NETANYAHU'YU DIŞLADI
NYT'ye göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın bu hafta Suudi Arabistan'daki kraliyet sarayında Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'yla tokalaşıp ülkesine yönelik yaptırımları kaldırma sözü vermesi, Cumhuriyetçi liderin Orta Doğu diplomasisinin İsrail'i neredeyse tamamen dışladığının açık bir göstergesiydi.
Analiz habere göre, Trump, Suriye'ye yönelik yeni hamlesiyle İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun görüşlerini fiilen bir kenara itmiş oldu.
ABD'NİN İSRAİL'E BAKIŞ AÇISI DEĞİŞİYOR
ABD'li gazete, son on yıllarda hem Demokrat hem Cumhuriyetçi ABD başkanları döneminde İsrail'in, ABD dış politikasının merkezinde özel bir konuma sahip olduğunu bildirdi. Netanyahu, son yirmi yılın büyük bölümünde iktidarda olan bir lider olarak, zaman zaman Amerikalı muhataplarını kızdırsa da Orta Doğu meselelerinde her zaman önemli bir figürdü.
Ancak NYT'ye göre, Trump'ın bu haftaki beş günlük Orta Doğu turu, İsrail'in, özellikle de Netanyahu'nun artık ikinci planda kaldığı yeni bir dinamiği ortaya koydu. Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'nde Trump, İran ve Yemen'de barış anlaşmaları müzakere etmeye ve Körfez'deki zengin Arap ülkeleriyle trilyon dolarlık ticaret anlaşmaları yapmaya çalıştı ve bu süre zarfında İsrail'e uğramadı.
"TRUMP NETANYAHU İLE ÇALIŞMAK İSTEMİYOR"
İsrail'in eski ABD büyükelçisi Itamar Rabinovich, "Genel izlenim, dikkat ve çıkar algısının esasen paranın bulunduğu Körfez ülkelerine kaydığı yönünde" ifadelerini kullandı.
Rabinovich, Trump'ın Gazze meselesini çözmek için Netanyahu'yla çalışma isteğini büyük ölçüde kaybetmiş göründüğünü, çünkü "artık bir anlamı kalmadığı" kanaatinde olduğunu belirtti.
CUMHURİYETÇİ YÖNETİM İSRAİL'E RAĞMEN HUSİLERLE ANLAŞTI
Haberde, son haftalarda Trump'ın, Netanyahu'yu dahil etmeden birbiri ardına diplomatik adımlar atarken yaşanan değişimin gözden kaçmadığı bildirildi.
NYT bu durumlara örnek verdi. Buna göre bu ayın başlarında Trump'ın, Yemen'deki Husilerle bir ateşkes ilan etmesi İsrail'de şaşkınlık yarattı. Çünkü o sırada Husiler, İsrail'e füze atmaya devam ediyordu. İsrail'in bir füzeyi önleyememesi sonucu, füze Tel Aviv'deki Ben Gurion Havalimanı'na isabet etti ve haftalarca sürecek uçuş aksaklıklarına neden oldu.
"İSRAİL'DE BİRÇOK KİŞİ DEĞİŞİMDEN ENDİŞELİ"
Netanyahu'nun eski danışmanı Nadav Shtrauchler, Siyonist liderin Trump'la hâlâ bir ilişkisinin olduğunu, ancak bu ilişkinin önceki ABD başkanlarıyla olanlardan farklı olduğunu ifade etti.
Shtrauchler, ABD Başkanı Joe Biden döneminde Netanyahu'nun isteklerinin dikkate alındığını ancak Trump döneminde bu durumun değiştiğini bildirdi. Eski danışman "Bu, İsrail'de birçok kişiyi endişelendiren bir değişim." ifadelerini kullandı.
NETANYAHU'NUN TALEPLERİNİN TAM TERSİ UYGULANIYOR
İlişkilerin eskisi gibi olmadığının bir diğer örneği de Trump'ın, Orta Doğu turu boyunca İran'la askeri çatışma olmadan bir anlaşma yapma arzusunu sık sık dile getirmesi oldu. Trump, perşembe günü Katar'da, ABD'nin uzun vadeli barış için İran'la çok ciddi müzakereler yürüttüğünü bildirdi ve anlaşmaya varılmasının harika olacağını sözlerine ekledi.
NYT'ye göre, bu, Netanyahu'nun talep ettiği şeyin tam tersi. İsrail başbakanı, Trump yönetiminden İran'a yönelik askeri saldırıları desteklemesini, hatta katılmasını istiyor. Şimdiye dek Trump bunun tersini yaptı.
Haberde, İran'la ne yapılacağına dair karar, Trump'ın Suriye yaptırımlarını kaldırma kararıyla benzerlik taşıdığı belirtildi ve yaşanan bütün değişimin İsrail'i sarstığı bildirildi.
ULUSLARARASI MEDYANIN GÖZÜNDEN KAÇMADI
Son gelişmeler üzerine İsrail gazeteleri ve uluslararası medya şu başlıkları attı: "Trump tarafından dışlanan İsrail, üzgün ama sessiz"; "Trump'ın Görmezden Gelişi: Netanyahu'nun Azalan Küresel Gücü Ne Anlama Geliyor?"; "Beyaz Saray'dan Netanyahu'ya Yorgunluk Sinyali"; "Trump'ın Orta Doğu Turu, Netanyahu'yu Yine Kenarda Bıraktı."