Mübarek Ramazan ayının huzurunu ve bereketini yaşıyoruz. Ramazan ayı ile beraber en çok araştırılan konulardan birisi Teravih namazı oldu. Koronavirüs önlemleri kapsamında evde Teravih namazı kılınması yönünde karar alındı. Hâl böyle olunca, evde Teravih namazı nasıl kılınır, kıldırılır ve kaç rekat sorularının yanıtları merak konusu oldu. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından Teravih namazı kılınışı konusunda bilgi verilirken Teravih namazı fazileti de açıklandı. Peki, Teravih namazı nasıl kılınır ve kaç rekat? Evde Teravih namazı müezzinliği nasıl yapılır? İşte, Teravih namazı saati, kılınışı ve fazileti hakkında bilgiler
CAMİLERDE TERAVİH NAMAZI KILINACAK MI?
Diyanet İşleri Başkanı Erbaş teravih namazı ile ilgili şu açıklamada bulundu:
"Bilindiği üzere, her sene ramazan ayında yüce dinimizin ve İslam ahlakının hayat veren ilkelerinden birini gündeme taşıyoruz. Bu sene de ramazan temasını 'Şifa Ayı Ramazan' olarak belirledik. Mümin gönüllerde 11 ayın sultanı olarak yer eden ramazan, bütün yönleriyle maddi ve manevi hastalıklarımız için bir şifa ayıdır. Ramazan, her türlü günah ve hatadan hicret ederek ruhumuzu esaretten kurtardığımız ve böylece huzur bulduğumuz, halimizi Allah'a arz ederek aczimizi itiraf edip gurur, kibir gibi hastalıklardan kurtulmayı umduğumuz bir şifa ayıdır."
Bu ramazan ayının da geçen sene olduğu gibi Kovid-19 şartlarında karşılandığına işaret eden Erbaş, bu dönemin aile bağlarının güçlendirilmesi için bir fırsat olarak görülmesi ve ramazanın manevi güzelliklerinin evlerde aile bireyleriyle birlikte yaşamaya daha çok özen gösterilmesi gerektiğinin altını çizdi.
EVDE TERAVİH NAMAZI NASIL KILINIR?
Teravih namazı, iki rekâtta bir ya da dört rekâtta bir selam verilerek toplamda yirmi rekât olarak kılınır. Hasta veya yorgun olanlar, yirmi rekâtın tamamını kılmakta zorlanırlarsa, bu fazileti kaçırmamak için teravih namazını sekiz rekât olarak da kılabilirler. Zira Peygamber Efendimiz şöyle buyurmuştur: "Faziletine inanarak ve mükâfatını umarak Allah rızası için ramazan gecelerini (teravih vb.) ibadetlerle geçiren kimsenin geçmiş günahları bağışlanır." (Buhari, Teravih, 1 (2008); Müslim, Namaz, 173 (759).
Teravih namazı, yatsı namazının son iki rekât sünneti kılındıktan sonra eda edilir, yatsıdan önce kılınması caiz değildir. Vitir namazı ise genellikle teravihten sonra kılınır.
Teravih namazı her iki rekâtta bir selamla kılınacaksa sabah namazının sünneti gibi kılınır. Dört rekâtta bir selamla kılınacaksa, ikindinin sünneti gibi kılınır. Vaktinde kılınmayan teravih namazı sonradan kaza edilmez. Teravih namazının tamamı tek namaz hükmünde olduğundan bu namaz için baştan bir niyet yeterli ise de aralarda verilen selamdan sonra namazdan çıkılmış olduğundan yeniden namaza başlarken tekrar niyet edilmesi ihtiyata daha uygundur.
TERAVİH NAMAZI KAÇ REKAT?
Hz. Peygamberin (s.a.s.) kıldığı teravih namazlarının kaç rekât olduğu konusunda, üzerinde ittifak edilen bir rivayet bulunmamaktadır. Her ne kadar onun vitir dâhil yirmi üç rekât teravih kıldığı yönünde bazı rivayetler varsa da (İbn Ebî Şeybe, el-Musannef, III, 395; Beyhakî, es-Sünenü'l-kübrâ, II, 698) bunlar fukaha tarafından farklı değerlendirilmiştir. Dolayısıyla bu konuda Hz. Âişe'nin, Hz. Peygamberin (s.a.s.) Ramazan ayındaki gece namazlarıyla ilgili hadisinden ve Hz. Ömer'in teravihin cemaatle kılınmasını başlatmasıyla ilgili haberlerden hareketle bir sonuca ulaşılmaya çalışılmaktadır. Bu konudaki haberler şöyle değerlendirilebilir:
Resûlullah'ın (s.a.s.) Ramazan'daki gece namazları sorulduğunda, Hz. Âişe, "Resûlullah, Ramazan ve Ramazan dışındaki gecelerde on bir rekâttan fazla (nafile namaz) kılmamıştır." (Buhârî, Teheccüd, 16) karşılığını vermiştir. Başka bir rivayette bu sayı on üç olarak zikredilmektedir (Müslim, Salâtü'l-Müsâfirîn, 123-124). Öncelikle bu hadisin teravih namazı hakkında olduğu konusunda bir açıklık bulunmamaktadır. Diğer taraftan Hz. Âişe'nin, Allah'ın elçisinin Ramazan ayında ve Ramazan dışındaki gecelerde on bir veya on üç rekât namaz kıldığını belirtmesi, onun teravih dışında devamlı olarak kıldığı bir gece namazının bulunduğunu göstermektedir. Zaten Kur'an-ı Kerim'de de, "Gecenin bir kısmında uyanarak, sana mahsus bir nafile olmak üzere namaz kıl. Umulur ki Rabbin, seni övgüye değer bir makama gönderir." (İsrâ, 17/79) buyurulmaktadır.
Yukarıda zikredilenlerden, söz konusu sorunun, Ramazan ayında Hz. Peygamberin (s.a.s.) diğer ibadetlerinde olduğu gibi, gece namazlarında da bir artış olup olmadığını öğrenmek amacıyla sorulduğu ve teravih namazıyla bir ilişkisinin olmadığı anlaşılmaktadır. Hz. Âişe'den rivayet edilen, "Resûlullah (s.a.s.) Ramazan ayında, diğer aylarda görülmeyen bir gayrete girerdi. Ramazan'ın son on gününde ise çok daha fazla bir gayret gösterirdi. Son on günde, geceyi ihya eder, ailesini de uyandırırdı." (Buhârî, Fazlu Leyleti'l-Kadr, 5; Müslim, İtikâf, 7, 8) hadisi bu görüşü desteklemektedir. Diğer yandan, bu hadisin teravihin meşru kılınmasından önce mi, yoksa sonra mı olduğu da belli değildir.Öte yandan Hz. Ömer zamanındaki cemaatle kılınan teravih namazlarının rekâtları konusunda yirmi ve on bir rekât şeklinde iki rivayet vardır (İbn Ebî Şeybe, el-Musannef, III, 392, 394). Kaynaklarımızda Hz. Ömer'in dönemiyle ilgili farklı rivayetler olmakla birlikte daha sonra teravihin yirmi rekât olarak yerleştiği ve günümüze kadar da cemaatle kılınarak böyle devam ettiği ifade edilmiştir (Bkz. İbnü'l-Hümâm, Feth, I, 485; Aynî, Umde, XI, 126-127; Mâverdî, el-Hâvî, II, 291; Şevkânî, Neylü'l-evtâr, III, 516, 521).
Teravih namazı, Hz. Ömer, Hz. Osman ve Hz. Ali dönemlerinden başlayarak günümüze kadar cemaatle yirmi rekât olarak kılınmıştır. Sahabeden kimse buna itiraz etmemiş ve âlimler tarafından da bu şekilde kabul edilmiştir. Günümüzde de, başta ülkemiz olmak üzere pek çok İslam ülkesinde teravih namazı cemaatle 20 rekât olarak kılınmaktadır.
Bununla birlikte şunu da ifade etmek gerekir ki, teravih namazı nafile bir ibadet olduğundan, farz gibi telakki edilmesi de doğru değildir. Bu nedenle, yorgunluk, meşguliyet ve benzeri sebeplerle, teravih namazının evde 8, 10, 12, 14, 16 veya 18 rekât kılınması hâlinde de sünnet yerine getirilmiş olur. Ancak cemaate iştirak etmeye çalışmak daha iyidir.
TERAVİH MÜEZZİNLİĞİ NASIL YAPILIR?
İşte, tüm detayları ile teravih namazı müezzinliği hakkında bilinmesi gerekenler...
Normal yatsı namazına başlanır. Yatsının farzı öncesi kamet okunur. Farzından sonra 2 rekatlik son sünnet kılınır.
Son sünnetten sonra müezzin: "Subhanallahi vel hamdü lillehi vele ilehe illallahü vallahü ekber. vela havle vela guvvete ille billehil aliyyil azim." "Salli Ala Muhammed Salatü Teravihe Niyet" der. Cemaat teravih namazına niyetlenir ve namaza başlanır.
4'er ya da 2'şer rekat olarak kılınır. Her 4 veya 2 rekat arada bir kere "Salat-u Ümmiye" söylenir, yani: "Allahümme salli ala seyyidina muhammedin innebiyyil ümmiyyi ve ala alihi vesahbihi vesellim." okunur. Bu aralarda ilahi de okunabilir. Son teravih rekatından sonra "Salat-u Ümmiye" 3 defa söylenir.
Ardından müezzin: Euzu Besmele'nin ardından "Rabbenâ âmennâ bi mâ enzelte vetteba'nâr resûle fektubnâ meaş şâhidîn" (Ali İmran 53) ayetini okur ve dua edilir.
Duadan sonra vitir namazı için müezzin: "Salli Ala Muhammed Salatü Vitre Niyet" der ve cemaat vitir namazına niyetlenir. İmama uyarak vitir namazı kılınır. Sonunda tesbihat yapılır ve namaz bitirilir.
Böylece imam hatiple birlikte teravih namazına niyet edilerek başlanır.
Diyanet İşleri Başkanlığı teravih namazlarının 2'şer rekat olarak kılınmasını tavsiye etmişse de 4'er rekat olarak da kılınmaktadır.
1. Rekat
Teravih namazına niyet ettikten sonra tekbir alınır ve eller bağlanır. Sırasıyla imam hatip ve cemaat "Sübhaneke duası" okur, sadece imam hatip "Euzü besmele" çeker ve "Fatiha suresi" ile birlikte "Zammı sure veya zammı sure yerine geçecek miktarda Kur'an-ı Kerim" okur. Rüku ve secde yapılır.
2. Rekat
İmam hatip "Besmele, Fatiha ve zammı sure" okur rüku ve secde yapılır ardından tahiyyata oturulur. İki rekat şeklinde kılınacaksa imam ve cemaat "Tahiyyat duası, Salli-Barik dualarıyla Rabbena duaları" okur ve selam verlir. Eğer 4'er rekat olarak kılınacaksa ilk tahiyyata oturulduğunda imam ve cemaat "Tahiyyat duası ve Salli, Barik duaları"nı okur sonra üçüncü rekata kalkılır.
3. Rekat
İmam hatip ve cemaat "Sübhaneke" sadece imam hatip "Euzü besmele, Fatiha ve zammı sure" okunur, rüku secdenin ardından dördüncü rekata kalkılır.
4. Rekat
Sadece imam hatip "Besmele, Fatiha ve zammı sure" okur, rüku secde yapılır ve oturulur. Bu oturuşta imam hatip ve cemaat "Tahiyyat duası, Salli-Barik ve Rabbena duaları"nı okuyarak sağ ve sol tarafa selam verilir. Teravih namazı toplam kaç rekat kılınacaksa rekatlarda sıralama bu şekilde devam eder. Teravih namazının ardından vitir namazı cematle kılınır.
İL İL TERAVİH NAMAZI SAATLERİ İÇİN TIKLAYINIZ