Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından uygulanan Yükseköğretim Kurumları Sınavı'nda adaylar, yaptıkları doğru ve yanlış sayılarından yola çıkarak tahmini ham puanlarını bulmak istiyor. TYT puanının genel başarıya yüzde 40, AYT'nin ise yüzde 60 oranında etki edeceği bu uygulamada, Ortaöğretim Başarı Puanı da (OBP) yerleştirme sonuçlarını doğrudan şekillendirecek.
YKS puan hesaplama işlemlerinin ilk ve en kritik adımı net sayısını bulmaktır. ÖSYM'nin uyguladığı resmi kurala göre, sınavdaki her 4 yanlış cevap, 1 doğru cevabı nötrler yani eler. Boş bırakılan sorular ise herhangi bir artı veya eksi puan değerine sahip değildir.
Temel formül şu şekildedir:
Örneğin; TYT Türkçe testinde 30 doğru ve 8 yanlış yapan bir adayın toplamda 2 neti eksilir ve bu dersteki ham neti 28 olarak kayıtlara geçer. Tüm alt testler için bu formül ayrı ayrı uygulanır.
Üniversite taban puanları ve bölümler tercih edilirken Sayısal (SAY), Eşit Ağırlık (EA), Sözel (SÖZ) ve Dil (DİL) olmak üzere 4 farklı puan türü esas alınır. TYT oturumu tüm puan türlerinin hesaplanmasında taban oluşturur ve adayın puanına %40 oranında sabit bir katkı sağlar.
İkinci oturum olan Alan Yeterlilik Testleri (AYT) ise %60 ağırlığa sahiptir ve seçilen bölüme göre derslerin katsayısı değişkenlik gösterir. Sayısal öğrenciler için Matematik ve Fen Bilimleri netleri öne çıkarken, Eşit Ağırlık öğrencileri için Matematik ve Türk Dili ve Edebiyatı-Sosyal Bilimler-1 testleri belirleyici unsurdur.
Adayların en çok yanıtını aradığı sorulardan biri de testlerdeki bir sorunun puan değeridir. YKS sisteminde TYT'deki 1 net, soru başına ortalama 1,3 ila 1,4 ham puan kazandırır. Ancak ikinci oturum olan AYT'de katsayılar çok daha yüksektir.
AYT kapsamındaki 1 netin getireceği ham puan, ilgili puan türünde yaklaşık 2,8 ila 3 puan arasında değişiklik gösterir. Bu durum, AYT'deki tek bir doğrunun, TYT'deki iki sorudan fazla puan getirdiğini ortaya koymaktadır. Dolayısıyla alan sınavındaki performans, sıralamaları çok daha hızlı ve dramatik şekilde yukarı taşımaktadır.
Sınav netlerinden elde edilen ham puana, adayın lisedeki akademik başarısını temsil eden Ortaöğretim Başarı Puanı (OBP) eklenerek nihai "Yerleştirme Puanı" oluşturulur. OBP hesabı yapılırken lise mezuniyet diploma notu baz alınır.
Süreç şu adımlarla ilerler:
İlk olarak lise diploma notu (50-100 arası) 5 katsayısıyla çarpılarak 250-500 aralığında bir OBP değerine dönüştürülür.
Elde edilen bu OBP değeri, genel katsayı olan 0,12 ile çarpılır.
Çıkan sonuç (en düşük 30, en yüksek 60 puan) adayın ham YKS puanına doğrudan eklenir.
Not: Bir önceki yıl YKS ile herhangi bir yükseköğretim programına yerleşen adayların OBP katsayısı yarı yarıya düşürülerek 0,06 olarak uygulanır.
2022 yılından itibaren uygulamadan kaldırılan TYT 150 ve AYT 180 baraj puanı kuralı, 2026 YKS döneminde de geçerliliğini koruyor. Yani adayların tercih yapabilmesi için önceden belirlenmiş sabit bir baraj puanı bulunmuyor. Ancak puanların sistem tarafından hesaplanabilmesi için "0,5 net şartı" bulunmaktadır.
Adayın TYT puanının hesaplanabilmesi için Temel Matematik veya Türkçe testlerinin en az birinden minimum 0,5 net yapmış olması zorunludur. AYT oturumunda ise ilgili puan türünün (SAY, EA, SÖZ) aktif olabilmesi için, o alana ait testlerden yine en az 0,5 net çıkarılması gerekmektedir. Aksi takdirde adayın o puan türü ÖSYM sonuç belgesinde hesaplanmamış olarak görünecektir.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
