4+4+4 eğitim sistemi neler getirecek?

Türkiye'de haftalardır 4+4+4 eğitim sistemi tartışılıyor. Taraftar olanlar da var, karşı olanlar da. Meclisteki görüşmeler çok hararetli geçti ve nihayet 6287 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül tarafından onaylanarak yürürlüğe girdi. Haftalardır tartışılmasına rağmen kamuoyunun önemlice bir kısmı bu yeni sistemin aslında nasıl bir eğitim modeli getirdiği konusunda bilgisiz. Veliler merak ediyor. 2012-2013 yılında hangi yıl ve aylarda doğanlar okula başlayacak? İlköğretimi ne zaman ve hangi okullarda bitirip orta öğretime geçecekler? Mesleki yönlendirme nasıl yapılacak? Dörder yıl olarak belirlenen kademeler arasında geçişler nasıl olacak? Üniversiteye girişte ne gibi değişiklikler yaşanacak? SABAH Pazar olarak önümüzdeki öğretim yılında ilkokula başlayan bir öğrenciyi 12 yıllık zorunlu eğitim boyunca nelerin beklediğini bir tablo ile anlatıyoruz

ÜNİVERSİTEYE NASIL GİRİLECEK?
Üniversiteye giriş, merkezi sınav sistemiyle olacak. Bunun istisnaları şunlar:
Mesleki ve teknik liselerden mezun olanlar, alanlarıyla ilgili ön lisans programlarına YÖK'ün belirlediği çerçevede sınavsız kaydolabilecek.
YÖK, liseyi birincilikle bitiren öğrencilerin üniversiteye sınavsız girişine imkan sağlayacak kontenjanlar belirleyebilecek.
Belli sanat ve spor dallarında üstün yetenekli olduğu tespit edilen öğrenciler ile TÜBİTAK'ın belirlediği uluslar arası bilim yarışmalarında dereceye giren öğrenciler, YÖK'ün belirleyeceği esaslara göre alanlarıyla ilgili üniversitelere merkezi sınav olmaksızın girebilecek.

KATSAYI EŞİTSİZLİĞİNE SON
Hangi liseden mezun olurlarsa olsunlar bütün öğrenciler için ortaöğretim başarı puanının (OÖBP) belirlenmesinde aynı yöntemler uygulanacak. Orta öğretim başarı puanı 250 ile 500 arasında bir not olacak ve bunun da yüzde 12'si alınarak üniversiteye giriş sınavı puanına eklenecek. Buna göre en düşük OÖBP 30 ve en yüksek 60 olacak. Bunun bir istisnası, meslek liselerinden mezun olanlar, alanlarının devamı niteliğindeki okullara girerken OÖBP'lerinin yüzde 12'si değil yüzde 18'i alınacak.

2 MİLYONDAN FAZLA ÖĞRENCİ OKULA BAŞLIYOR
6287 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun sadece 27 maddeden oluşuyor. Kanun sadece temel yapıyı oluşturuyor. Kurulan yapının nasıl işleyeceği daha sonra yapılacak tüzük ve yönetmeliklerle belirlenecek. Sözgelimi yeni bir müfredat hazırlanması zorunlu ve ancak o zaman bu eğitim sisteminin gerçekte neler getirdiğini öğrenmiş olacağız. Yine de bazı temel değişiklikleri görmek mümkün:
Bu yıl 2006 yılında doğanların yanı sıra 2007 yılının eylül ayına kadar doğanlar da okula başlıyor. Bu da öğrenci sayısında ciddi bir artışa yol açacak. 1.2 milyon civarında olan okula başlayan öğrenci sayısının 2 milyonu aşması bekleniyor.
Yeni eğitim sisteminde eskiden 8 yıl olan zorunlu eğitim 12 yıla çıkıyor. Eskiden kesintisiz olan eğitim ise kademeli hale geliyor. Öğrenciler ortaokula başlamalarından liseden mezun oluncaya kadar istedikleri okul ve programlar arasında geçiş yapabilecekler. Bütün okul ve programlardan birbirine geçiş mümkün olacak ve aynı yerde devan etme zorunluluğu kalkacak.
Eğitimde sertifika dönemi başlıyor. İlkokuldan ortaokula ve sonrasında liseye geçişlerde öğrencilere diploma değil sertifika verilecek. Ancak 12 yıllık zorunlu eğitim bittiğinde öğrencilere ortaöğretim diploması verilecek.
Yeni sistemde öğrencilerin ve velilerin üzerindeki sınav yükü azalıyor. Ortaokuldan liseye geçişte yapılan Lise Geçiş Sınavı (LGS) kalkıyor. Öğrenciler ilgi alanlarına ve başarılarına göre yönlendirilecek. Bu değişim LGS hazırlık kursları düzenleyen dershanelerin işlevsizleşmesi anlamına geliyor.
Yeni sistemle ciddi bir okullaşma yaşanması gerekecek, çünkü lise eğitimi zorunlu hale geliyor. Bunun için İl Özel İdaresi bütçesinin yüzde 20'den fazlası kanunla tahsis edildi. Bunun yanı sıra yeni sistem ilkokul ve ortaokul öğrencilerinin aynı bina ve ortamda eğitim görmesini psikososyal açıdan sakıncalı bulup, ayırmaya çalışıyor. Bu da yeni bir yapılanmaya gidilmesini gerektiriyor.